کتاب دوئل

کتاب دوئل یکی از مشهورترین آثار آنتون چخوف است که روایتگر روابط انسانى و تقابل جامعه‌ى اشراف شوروى و طبقه‌ى روشنفکر آن زمان است که منجر به کشمکش درونى شخصیت اصلى و تضاد اعتقادى شخصیت‌ها مى‌شود.

رمان دوئل (Duel) تصویر تقریبا حقیقی آشفتگی روحی روس‌ها در پایان قرن گذشته است و انسان را به تامل در روابط انسان‌ها وا می‌دارد. در پس این جهان، نویسنده در پی یافتن حقیقت است؛ حقیقتی که گویا هرگز کامل نمی‌شود.

تقریباً همه شخصیت‌های داستان موجوداتی ضعیف هستند و آرمان‌هایی را می‌­جویند که خود می‌­دانند بیرون از دسترس آن‌هاست و برده‌­ عادات خویش‌اند.

در کتاب دوئل، لایوسکی (یکی از شخصیت‌های اصلی رمان) با زنی به نام نادیژوا فیودورونا آشنا می‌شود و او را از شوهرش می‌رباید و به قفقاز می‌برد. عشقی دروغین که بعد دو سال دل لایوسکی را می‌زند و لایوسکی منتظرِ فرار از این شهری که ساحل گرم و شرجی‌اش غیر قابل تحمل است.

لایوسکی کارمند و تحصیل کرده‌ای بسیار چرب زبان است و توانسته دل پزشک ارتش روسیه را به نام ساموئیلنکو برباید. ساموئیلنکو همواره تا پایان داستان حمایت‌گر جدی لایوسکی است. نزدیکان و آشنایان این دو زن و مرد را که با هم زندگی می‌کنند نمی‌پذیرند و آن‌ها را همواره درحال گناهی کبیره می‌دانند.

فن کورن و شماس از همسایگان مشترک آن‌ها هستند. فن کورن جانور شناس است و نسبت به عقاید مذهبی مورد باور مردم بدبین و شماس در راه کشیش شدن است و انسانی متدین.

این دو بحث‌های جالبی در مورد جهان هستی و خداوند می‌کنند. فن کورن کینه سختی از لایوسکی به دل دارد. نادیژوا چندباری از روی فشار و اصرار پلیسی جوان به نام کیریلین تن به تن‌فروشی می‌دهد تا اینکه یکبار لایوسکی آن دو را عریان در کنار هم می‌بیند. علت اساسی نگاه تلخ آدم‌های داستان با لایوسکی زندگی او با زن شوهردار، رواج شراب‌خوارگی در شهری است که گویا چنین چیزی مرسوم نبوده و قماربازی است.

فن کورن، لایوفسکی را شیاد می‌داند اما ساموئیلنکو، لایوسکی را مردی خوش قلب و مهربان می‌داند. کینه‌توزی فن کورن در نهایت به پیشنهاد دوئل می‌انجامد.

در یک صبح رو به روشنی در حالی که لایوسکی اختیار از کف داده است، علیرغم پا درمیانی شاهدان برای آشتی، دوئل انجام می‌شود. لحظه آخر شماس که در میان باغ ذرت پنهان بوده است آن‌ها را خطاب قرار می‌دهد و تیر فن کورن به خطا می‌رود و... .

آنتون چخوف (Anton Chekhov)، نویسنده روس، به شهادت بسیاری از منتقدان و نویسندگان، بهترین داستان کوتاه‌نویس دنیا بوده است. او تعداد زیادی داستان کوتاه و بلند و چند نمایشنامه نوشته است که پس از گذشت ده‌ها سال به زبان‌های مختلف ترجمه شده و یا به صورت تئاتر و سریال درآمده‌اند. «دوئل» یکی از داستان‌های بلند اوست.

در بخشی از کتاب دوئل می‌خوانیم:

وقتى خورشید غروب کرد و تاریکى همه‌جا را فرا گرفت، حسى غریب و ناخوشایند به او دست داد. ترس از مرگ نبود، هنگام شام و بازى ورق به دلایلى مطمئن بود که دوئل راه به جایى نمى‌برد. بلکه ترس از اتفاقى بود که فردا صبح براى اولین بار در زندگى‌اش رخ مى‌داد. ترس از آغاز شب... او مى‌دانست که شبى دراز در پیش خواهد داشت که بى‌خوابى به سرش مى‌زند. و نه فقط به ون کارن و کینه‌اى که از او درد دل دارد، فکر مى‌کند، بلکه به انبوهى هم که از دروغ ساخته فکر خواهد کرد. ولى نه توانایى آن را دارد که از آن بگذرد و نه مهارت آن. انگار ناگهان بیمار شده بود.