بله
کتاب کنفوسیوس نوشته‌ی کارل یاسپرس رساله‌ای تحلیلی درباره‌ی یکی از مهم‌ترین متفکران تاریخ چین است؛ اثری که می‌کوشد از میان روایت‌های کهن، تصویری تاریخی و روشن از اندیشه‌ی کنفوسیوس ارائه کند. نویسنده در این کتاب با رویکردی پژوهشی به مفاهیمی چون سنت، تربیت اخلاقی، انسانیت، آداب، سیاست و مسئولیت فردی می‌پردازد و نشان می‌دهد که فلسفه‌ی کنفوسیوس چگونه می‌تواند بین گذشته و زندگی امروز پیوند برقرار کند.
درباره‌ی کتاب کنفوسیوس
کتاب کنفوسیوس بخشی از اثر بزرگ و پرمایه‌ی فیلسوفان بزرگ کارل یاسپرس است؛ مجموعه‌ای که در آن نویسنده تلاش می‌کند به سرچشمه‌ی اندیشه‌ی متفکران بزرگ نزدیک شود و اندیشه‌ی آن‌ها را نه از خلال برداشت‌های متعارف، بلکه با روشی دقیق و سنجیده بررسی کند. این کتاب بیش از آنکه زندگینامه‌ای معمولی باشد، تلاشی برای فهم جهان فکری، اخلاقی و فلسفه‌ی کنفوسیوس است؛ فیلسوفی که در حدود سال‌های 551 تا 479 پیش از میلاد زندگی می‌کرد و یکی از پایه‌های اصلی اندیشه‌ی چینی را شکل داد.
محور اصلی کتاب کنفوسیوس کارل یاسپرس مسئله‌ی رستگاری انسان از راه شناخت و بهره‌گیری از حکمت گذشتگان است. در اندیشه‌ی کنفوسیوس، بازگشت به سنت به معنای تقلید کورکورانه از گذشته نیست؛ گذشته زمانی زنده می‌شود که به وجدان و آگاهی انسان راه پیدا کند و در برخورد با نیازهای زمان حال به شکلی تازه خودش را نشان دهد. اندیشه‌ی کنفوسیوس میان سنت و نوآوری، گذشته و آینده و میراث باستانی و زندگی واقعی انسان پیوند برقرار می‌کند.
مفهوم اخلاق در فلسفه‌ی کنفوسیوس؛ راهی برای اصلاح فرد و جامعه
در فلسفه‌ی کنفوسیوس، اخلاق از زندگی اجتماعی جدا نیست. او با گزینش و بازخوانی متون باستانی، ترانه‌ها و آداب، روشی برای تربیت انسان پیشنهاد می‌کند که اخلاق، سیاست، موسیقی و زندگی اجتماعی را از یکدیگر جدا نمی‌کند. کتاب کنفوسیوس نشان می‌دهد که از نگاه این فیلسوف جامعه‌ی سالم از انسان‌های تربیت‌شده و بااخلاق ساخته می‌شود و اصلاح جامعه بدون اصلاح فرد امکان‌پذیر نیست.
یکی از مفاهیم محوری در دیدگاه فلسفی کنفوسیوس، «لی» یا آداب است؛ مجموعه‌ای از قواعد رفتاری، تشریفات و مناسکی که به زندگی جمعی نظم می‌بخشند و به انسان متانت و آرامش می‌دهند. در کنار آن مفهوم ژن قرار دارد؛ اصلی که بر احترام و رابطه‌ی اخلاقی با دیگران تاکید دارد و از مهم‌ترین پایه‌های اندیشه‌ی کنفوسیوس است. موسیقی نیز در اندیشه‌های او فقط برای سرگرمی نیست، بلکه وسیله‌ای برای ایجاد هماهنگی در روح فرد و جامعه است.
کنفوسیوس بیشتر از آنکه وعده‌ی یک جامعه‌ی بی‌نقص را بدهد، همواره بر پرورش انسانی مسئول تاکید دارد. یکی از جذاب‌ترین بخش‌های کتاب کنفوسیوس نشر خوارزمی هم شرح آرمان مرد آزاده یا کیون-تسو است. مرد آزاده انسانی مستقل، آرام، متواضع و در پی عدالت است و به جای سودجویی، بر تربیت مداوم خویش متمرکز است. در برابر او، انسان سفله قرار می‌گیرد؛ کسی که بیشتر درگیر منفعت شخصی و نگرانی‌های خودش است.
کارل یاسپرس و تصویری متفاوت از کنفوسیوس
کارل یاسپرس در کتاب کنفوسیوس تلاش می‌کند متفکری را نشان دهد که نه گرفتار رازورزی و خرافه است و نه مدعی دسترسی به خرد مطلق. کنفوسیوس از محدودیت‌های معرفت انسانی آگاه است و مرزهای آموزش، شناخت و ارتباط میان انسان‌ها را می‌شناسد. حتی مواجهه‌ی او با مرگ و تقدیر نیز بر پذیرشی واقع‌بینانه استوار است. در نگاه نویسنده، همین آگاهی از مرزهاست که به فلسفه‌ی او بعدی انسانی می‌بخشد.
برای علاقه‌مندان به کتاب‌های کارل یاسپرس و آشنایی با بزرگان فلسفه، کتاب کنفوسیوس نشر خوارزمی می‌تواند دریچه‌ای به جهان فکری یکی از تاثیرگذارترین فیلسوفان چین باشد. ترجمه‌ی فارسی کتاب را احمد سمیعی از متن فرانسوی انجام داده و محمدحسن لطفی نیز آن را با متن اصلی آلمانی تطبیق داده است.
با خرید کتاب کنفوسیوس، می‌توانید با نگاه کارل یاسپرس به زندگی و اندیشه‌ی متفکری همراه شوید که مسئله‌ی اصلی‌اش نه کشف حقیقتی دور از انسان، بلکه پرورش انسانی آگاه، اخلاقی و مسئول و ساختن جامعه‌ای بر پایه‌ی تربیت، هماهنگی و عدالت است.
کتاب کنفوسیوس برای شما مناسب است اگر
- به کتاب‌های فلسفه، فلسفه‌ی شرق، تاریخ فلسفه و آشنایی با بزرگان فلسفه علاقه دارید.
- می‌خواهید اندیشه‌ی کنفوسیوس را فراتر از کلیشه‌ها و از دریچه‌ی نگاه تحلیلی کارل یاسپرس بشناسید.
- به موضوعاتی چون اخلاق، عدالت، تربیت انسان و نقش سنت در زندگی امروز فکر می‌کنید.
در بخشی از کتاب کنفوسیوس می‌خوانیم
برای وصف آزاده باید او را در برابر سفله نهاد، آزاده با عدالت سخت آشناست و سفله با سود. آزاده آرام و بشاش است و سفله پیوسته در هول و هراس. آزاده با همه کس بی‌آنکه خودمانی باشد سازگار است، و سفله با همه کس بی‌آنکه سازگار باشد اظهار برادری می‌کند. یکی بی‌نخوت سرشار از شایستگی است و دیگری بی‌شایستگی سرشار از نخوت. در مصایب روزگار یکی چون کوه است و دیگری چون کاه. آزاده به‌خود تکیه دارد و سفله دست کمک نزد همسایگان دراز می‌کند. آزاده مجذوب بالاست و سفله مجذوب پست.
آزاده مستقل است. شوربختی و نیکبختی را، تا هر وقت که بپایند، به‌یک حال، تحمل می‌کند، و آزاد از هر بیمی عمر بسرمی‌آورد. از این رنج می‌برد که خود را نمی‌شناسد، نه از آنکه دیگران او را نمی‌شناسند. آزاده خود را مکلف می‌سازد که عادل باشد و از دیگران توقعی نمی‌کند؛ از کسی کینه به‌دل ندارد. نه از سپهر شکایت می‌کند نه از آدمیان. اصولاً از هر مسابقه‌ای کناره می‌گیرد و اگر از آن گریزی نباشد به‌رمایه بس می‌کند. در مسابقه نیز همچنان آزاده است.
در گفتار آهسته و در کردار چالاک است. از آن می‌ترسد که مبادا گفتارش بیش از کردار باشد. به‌دیده‌اش، مهمتر از هر چیز کردار است و سپس سازگاری گفتار با رفتار.
مشیت آسمانی و ارادۀ مردان بزرگ را حرمت می‌نهد.
آزاده از آن می‌پرهیزد که مستغرق آجل و غایب شود و در نقد و حال، در موقعیتی معلوم، و در دل واقعیت می‌ایستد. «راه مرد آزاده چون راه سفری دراز است: باید از نزدیکترین منزل آغاز کرد.» «آغاز راه مرد آزاده همسان مشغله‌های مرد یا زنی معمولی است، لیکن به‌سوی آفاق دیگری کشیده می‌شود و آسمان و زمین را درمی‌نوردد.»
