کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی

کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی نوشته‌ی جروم اس. بلکمن، کتابی در زمینه‌ی روان‌کاوی و روان‌درمانی با رویکرد پویشی است که سازوکارهای دفاعی ذهن را به‌صورت منظم، تحلیلی و کاربردی بررسی می‌کند. جروم اس. بلکمن در اثر پیش رو به این مقوله می‌پردازد که ذهن انسان چگونه در برابر عواطف ناخوشایند، تعارض‌های درونی و تجربه‌هایی مانند اضطراب، شرم، احساس گناه، خشم و افسردگی از خود محافظت می‌کند.

درباره‌ی کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی

جروم اس. بلکمن (Jerome S. Blackman) در کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی (101 Defenses: How the Mind Shields Itself) توضیح می‌دهد که سازوکارهای دفاعی معمولا مانع ورود برخی افکار، احساسات و تعارض‌های آزاردهنده به حوزه‌ی آگاهی می‌شوند. برای مثال، فرد ممکن است خشم خود را به شخص دیگری نسبت دهد، واقعیتی دردناک را انکار کند، برای رفتار خود دلایل ظاهرا منطقی بسازد یا احساسات دشوارش را از یک موقعیت به موقعیتی دیگر منتقل کند.

از این منظر، کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی مطرح می‌کند که دفاع در برابر اضطراب فقط به کاهش تنش محدود نمی‌شود؛ بلکه می‌تواند بر شیوه‌ی تفکر، تصمیم‌گیری، رفتار و روابط فرد نیز اثر بگذارد. جروم اس. بلکمن بر این نکته تاکید دارد که هیچ مکانیسم دفاعی به‌خودی‌خود سالم یا بیمارگونه نیست. ارزش یا آسیب هر دفاع به زمان استفاده، شدت، تداوم و پیامد آن بستگی دارد.

نقش کارکردهای ایگو در شناخت سلامت و آسیب روانی

کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی اثر جروم اس. بلکمن به ارائه‌ی یک طبقه‌بندی دقیق و بررسی کارکرد هر دفاع در بافت زندگی فرد می‌پردازد. نویسنده مکانیسم دفاعی روانی را صرفا یک اصطلاح نظری نمی‌داند، بلکه آن را بخشی اساسی از عملکرد روزمره‌ی روان معرفی می‌کند؛ بخشی که می‌تواند به سازگاری فرد کمک کند یا در صورت استفاده مداوم و انعطاف‌ناپذیر، به مشکلات روانی و اختلال در روابط منجر شود.

جروم اس. بلکمن در کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی بیان می‌کند که دفاع‌هایی مانند شوخی کردن و تلاش برای پیش‌بینی ممکن است به فرد کمک کنند تا فشارهای روانی را به شکلی سازنده مدیریت کند؛ در مقابل، دفاع‌هایی مانند انکار شدید، فرافکنی، دو نیمسازی یا تحریف واقعیت، در صورت استفاده‌ی مداوم، می‌توانند شناخت فرد از خود و محیط را مختل کنند.

مکانیسم‌های دفاعی و بررسی ریشه‌های تحولی آن‌ها

ساختار کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی به‌گونه‌ای طراحی شده است که خواننده ابتدا با اصول کلی مکانیسم‌های دفاعی آشنا شود و سپس وارد بحث‌های تحولی، تشخیصی و درمانی شود. جروم اس. بلکمن دفاع‌ها را با توجه به مراحل رشد روانی و جنسی بررسی می‌کند؛ از مراحل ابتدایی رشد مانند دوره‌ی دهانی و مقعدی تا دوره‌ی نهفتگی و نوجوانی.

هدف از این دسته‌بندی در کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی آن است که نشان داده شود هر دفاع چگونه در مسیر رشد شکل می‌گیرد و ممکن است در بزرگ‌سالی نیز به فعالیت خود ادامه دهد. بلکمن تاکید می‌کند که افراد بزرگسال معمولا از مجموعه‌ای از دفاع‌های متعلق به مراحل مختلف رشد استفاده می‌کنند و نمی‌توان شخصیت آن‌ها را فقط با یک دفاع یا یک مرحله تحولی توضیح داد.

خرید کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی انتشارات کتاب ارجمند به شما کمک می‌کند تا دفاع‌های روانی را به‌صورت فرایندهایی پویا و موثر در شکل‌گیری رفتار، روابط و تجربه روانی انسان بشناسید. این اثر توسط غلامرضا جوادزاده به فارسی ترجمه شده است.

نکوداشت‌های کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی

• اثری مقدماتی و گزینه‌ای عالی برای دانشجویانی که به درمان‌های روان‌کاوانه علاقه‌مندند. شیوه‌ی دسته‌بندی مکانیسم‌های دفاعی در این کتاب بر پایه‌ی روند رشد روانی - جنسی تنظیم شده است؛ رویکردی که ممکن است در دیدگاه‌های تازه‌تر چندان پذیرفته‌شده نباشد. (کاربر گودریدز)
• اگرچه کتاب صد و یک مکانیسم دفاع روانی در اصل برای متخصصان بالینی نوشته شده است، برای بیمارانی هم که از بینش روان‌شناختی خوبی برخوردارند و می‌خواهند درباره‌ی مکانیسم‌های دفاعی خود و دیگران بیشتر بدانند، راهنمایی‌های مفیدی ارائه می‌دهد. مثال‌های بسیار خوب کتاب، فرایند یادگیری را آسان‌تر می‌کنند و به تثبیت مطالب در ذهن کمک می‌رسانند. (کاربر گودریدز)

کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی برای شما مناسب است اگر

• دانشجوی روان‌شناسی، مشاوره یا روان‌پزشکی هستید و می‌خواهید شناخت دقیق‌تری از مکانیسم‌های دفاعی به دست آورید.
• می‌خواهید ارتباط میان عواطف ناخوشایند و دفاع در برابر اضطراب را بهتر درک کنید.
• می‌خواهید تفاوت میان دفاع‌های سازگار و ناسازگار و تاثیر آن‌ها بر شخصیت، روابط و سلامت روان را بشناسید.
• به مطالعه‌ی کاربرد مکانیسم‌های دفاعی در تشخیص اختلالات روانی، انتخاب روش درمان و ارزیابی خطر خودکشی علاقه‌مند هستید.

در بخشی از کتاب 101 مکانیسم دفاع روانی می‌خوانیم

ریشه‌ برخی از اختلالات شخصیتی دوره‌ بزرگسالی، به تعارض‌های دوره جدایی- تفرد بر‌می‌گردد (مارکوس، 1971؛ هامیلتون، 1990). برای شناخت این نوع معین از تعارض‌ها، قبل از همه ضروری است دینامیک‌های حل‌نشده‌ی دوره جدایی- تفرد را از همان اوان کودکی بررسی کرده و به علت تکرار این سیر در دوره‌ی نوجوانی بپردازیم.

در گام دوم ضروری است ارکان شخصیت را بر مبنای تئوری ساختاری، توضیح دهیم: تعارض‌های حاکم بر خواست‌هایی مانند خواست‌های سایق، عواطف، و دفاع‌ها که سهم عمده‌ای در شکل‌گیری اختلال شخصیت دارند با مشکلات جدایی- تفرد تطبیق داده شوند (پاین، 1990).

برخی از اختلالات شخصیتی ریشه در احساس گناه ناشی از جدایی دارند که فرد برای دفاع در برابر این احساس گناه به اتحاد مجدد (پیوند مجدد شخص با شیء) رو می‌آورد. این الگوهای شخصیتی در افرادی دیده می‌شود که به والدین مستبد خود اجازه می‌دهند تا آن‌ها را تحت سیطره‌ی خود داشته باشند، اما وقتی پا به سن بزرگسالی می‌گذارند برای فرونشاندن بار گناهان خود از بیم صدمه زدن به والدینشان سعی دارند خودشان را شدیداً از آن‌ها «جدا» نشان دهند.

در فیلم سینمایی بهترین دوستان (جویسون، 1982)، برت رینالدز و گولدی هاون این اختلال را به سبکی طنز‌آمیز به تصویر کشیده‌اند. در این فیلم برای جلوگیری از بروز عواطف پیوند شیء با خود انواع فاصله‌گیری‌های هیجانی به اشکال مختلفی رخ می‌دهد- در این فیلم فاصله‌گیری همزمان به عنوان تنبیهی برای فرونشاندن احساس گناه شخصیت‌ها نشان داده شده است. تمام این خصوصیت‌ها که به صورت مصالحه‌آمیز شکل می‌گیرند، دست به دست هم داده و به صفات شخصیتی مرضی می‌انجامد.