کتاب زندگی نو

کتاب زندگی نو از اورهان پاموک، روایت داستان کسانی‌ست که با خواندن یک کتاب جدید، دریچه‌ی جدیدی از زندگی را پیش روی خود می‌بینند. این رمان از کتابی سخن می‌گوید که سرآغازی برای ماجراهایی غیرمنتظره و جادویی‌‌ است که افراد زیادی را به طرز شگفت‌آوری از هویت و زندگی قدیمی‌شان جدا می‌سازد. اثری که پیش رو داریم، از پرفروش‌ترین رمان‌های تاریخ ترکیه است که توانسته در مدت زمان کمی به فروش قابل‌توجهی نسبت به آثار هم‌دوره‌ی خود دست پیدا کند.

درباره‌ی رمان زندگی نو

چه‌قدر احتمال دارد که جمله‌ی معروف «این کتاب زندگی شما را تغییر خواهد داد»، واقعاً درباره‌ی کتابی به حقیقت بپیوندد؟ آیا ممکن است کتابی بتواند تا این حد تأثیرگذار باشد؟ رمان زندگی نو (The New Life)، از زندگی‌ افرادی می‌گوید که با خواندن یک کتاب واحد، دچار تغییر و تحول شده‌اند و در مسیر جدیدی افتاده‌اند؛ مسیری که آن‌ها را حتی از زندگی و هویت قبلیشان نیز دور کرده است. «عثمان»، که دانشجوی رشته‌ی مهندسی است، کتابی چنین تأثیرگذار را می‌خواند و نمی‌داند که این اتفاق سرآغازی برای قدم گذاشتن در مسیر یک زندگی نو برای اوست؛ سرآغازی برای یک ماجرای عاشقانه‌ و یک تحول بزرگ...

«روزى کتابى خواندم و کلّ زندگى‌ام عوض شد. کتاب چنان نیرویى داشت که حتى وقتى اولین صفحه‌هایش را مى‌خواندم، در اعماق وجودم گمان کردم تنم از میز و صندلى‌اى که رویش نشسته‌ام جدا شده و دور مى‌شود.» احتمالاً از همین اولین جملات کتاب متوجه می‌شویم که داستان، فقط درباره‌ی یک کتاب تأثیرگذار که مثلاً می‌تواند خواننده را با حقایق جالبی روبه‌رو کند یا بر دانش خواننده اضافه کند، نیست. بلکه از کتابی می‌گوید که قدرتی جادویی دارد و می‌تواند خواننده را از خود، زمان و مکان جدا کند. نکته‌ای که در ادامه‌ی خواندن این رمان به آن پی می‌بریم، این است که جمله‌ی آغازین، تنها یک تبلیغ برای ادامه‌ی مطالعه‌ی داستان نبوده؛ بلکه می‌خواسته از همان ابتدا، نوید ورود به یک دنیای جادویی و پرماجرا و درگیرشدن در یک زندگی نو را به ما بدهد. زندگی جدیدی که برای عثمان رقم می‌خورد و او را مجبور به ترک خانواده، رها کردن تحصیلات و شروع سفرهایی بی‌پایان خواهد کرد...

اورهان پاموک (Orhan Pamuk)، در این اثر هم به همان سبک همیشگی خود پایبند بوده و مخاطب را در جهان خیالی خود همراه می‌کند. او با توانایی خارق‌العاده‌ای که در داستان‌نویسی دارد، با سبک روایی ویژه‌ی خود و سرعت و حساسیتی که در پردازش داستان دارد، مخاطب را به خوبی با عثمان و جانان در زندگی نو همراه می‌کند. پاموک که با آثار خود توانسته در سال 2006 جایزه‌ی نوبل ادبیات را از آن خود کند، رمان زندگی نو را به شیوه‌ای نگاشته که به یکی از پرفروش‌ترین آثار زمان انتشار خود تبدیل شده است. به طوری که از معدود کتاب‌هایی بوده که توانسته در مدت زمان یک سال (سال 1994، زمان انتشار) چیزی بالغ بر 164000 جلد فروش داشته باشد و این تعداد تنها مربوط به نسخه‌ی اصلی کتاب به زبان ترکی‌ست.

رمان زندگی نو که مضامینی از رئالیسم جادویی را در خود جای داده و از آثار ادبیات پست مدرن محسوب می‌شود، توسط ارسلان فصیحی به فارسی برگردانده شده و به کوشش نشر ققنوس به چاپ رسیده است.

کتاب زندگی نو برای چه کسانی مناسب است؟

مطالعه‌ی این رمان پرکشش را به همه‌ی طرفداران اورهان پاموک، علاقه‌مندان به داستان‌های سبک رئالیسم جادویی و دوستداران ادبیات ترکیه پیشنهاد می‌کنیم.

در بخشی از کتاب زندگی نو می‌خوانیم

«محمد از کسى که در زندگىِ دیگرش بوده، از خواهرهایش، از خانه اعیانى، از درخت توت و از این‌که اسم و شخصیت دیگرى داشته زیاد حرف نزد. یک بار گفته بود موقع بچگى از مجله هفته کودک خیلى خوشش مى‌آمده. تو اصلاً هفته کودک خوانده‌اى؟» انگشتان بلندش در فضاى خالى بین زیرسیگارى و پاهایمان و لابه‌لاى صفحات زردشده مجله‌ها گشت و در حالى که نه به صفحات مجله، که به من نگاه مى‌کرد که به صفحات مجله نگاه مى‌کردم، گفت: «محمد مى‌گفت همه به جایى در این‌جا برمى‌گردند. این چیزها را براى او جمع مى‌کنم. این اشیاء را که بچگى‌اش را ساخته‌اند... این‌ها چیزهایى‌اند که توى کتاب پیدا کرده‌ایم، مى‌فهمى؟» درست نمى‌فهمیدم، بعضى وقت‌ها هم اصلاً نمى‌فهمیدم، اما جانان طورى با من حرف مى‌زد که گمان مى‌کردم فهمیده‌ام. جانان مى‌گفت: «محمد هم، مثل تو، تا کتاب را خوانده فهمیده که کل زندگى‌اش عوض مى‌شود و چیزى را که فهمیده تا آخرش رفته. تا آخرش... پزشکى مى‌خوانده، اما براى آن‌که تمام وقتش را صرف کتاب و زندگىِ توى کتاب بکند، رهایش کرده. این را هم فهمیده که براى آن‌که آدمى نو بشود باید گذشته را به کلى ترک کند. این شده که ارتباطش را با پدرش و خانواده‌اش بریده... اما نجات یافتنش از دست آن‌ها راحت نبوده. به من گفته بود نجات اصلى‌اش وقتى بوده که در اولین خروجش به سمتِ زندگى نو دچار تصادف رانندگى شده‌اند... راست مى‌گفت: تصادف‌ها خروج است، خروج است تصادف‌ها... فرشته توى سحرِ زمانِ خروج ظاهر مى‌شود و آن وقت معناى اصلى آشوبى که به آن مى‌گوییم زندگى، جلو چشمانمان پدیدار مى‌شود. آن وقت برمى‌گردیم به خانه‌مان...»

پس از شنیدن چنین حرف‌هایى، مچ خودم را در حالى مى‌گرفتم که مادرم، اتاقم، وسایلم، رختخوابم و خانه‌ام را که ترکشان کرده بودم، در خیال مى‌دیدم و آرزو مى‌کردم بتوانم چیزهایى را که در خیال دیده‌ام با جانان که زندگى نو را در خیال مى‌دید یکجا گرد آورم. با حسابگرى‌اى در نهایتِ زیرکى و حس گناهکارى سنجیده.