کتاب خواب‌ها چه می‌گویند: سفری علمی به دنیای کابوس و رویا

چرا خواب می‌بینیم؟ راهول جاندیال، جراح مغز و اعصاب، در کتاب خواب‌ها چه می‌گویند با تکیه بر آخرین یافته‌های علوم اعصاب و روانشناسی، به ما توضیح می‌دهد که چرا و چگونه خواب می‌بینیم و چطور باید این تصاویر ذهنی را تفسیر کنیم. او در اثر پیش رو این نکته را بررسی می‌کند که رؤیاها و کابوس‌های ما صرفاً حاصل فعالیت تصادفی نورون‌ها نیستند، بلکه از فرایندی قاعده‌مند پیروی می‌کنند که بدون آن نسل بشر احتمالاً منقرض می‌شود!

درباره‌ی کتاب خواب‌ها چه می‌گویند

هر یک از ما حدود یک‌سوم از کل عمر خود را در جهان اسرارآمیز رویاها سپری می‌کنیم. شاید بسیاری از افراد این فیلم‌های شخصی ذهنی را بی‌معنی بدانند؛ اما دکتر راهول جاندیال (Rahul Jandial) در کتاب خواب‌ها چه می‌گویند: سفری علمی به دنیای کابوس و رؤیا (This Is Why You Dream: What Your Sleeping Brain Reveals About Your Waking Life) از ما می‌خواهد که ذهنیت خود را تغییر داده و به خواب‌هایمان به چشم یک ضرورت زیستی نگاه کنیم.

کتاب خواب‌ها چه می‌گویند با بررسی ابعاد مختلف حیات شبانه‌ی ذهن ما، بر این نکته تأکید دارد که بدون خواب دیدن احتمالاً بشر هرگز به بسیاری از دستاوردهای علمی یا هنری خود نمی‌رسید. او توضیح می‌دهد که چطور رؤیاهایمان، خلاقیت‌ورزی و مهارت حل مسئله را به ما یاد می‌دهند و حتی کابوس‌هایمان هم به شکل‌گیری هویتمان کمک می‌کنند؛ از دید نویسنده، هیچ یک از این‌ها مورد بررسی قرار نمی‌گرفت مگر با ایجاد پلی بین نوروساینس و روانشناسی که در این کتاب با یکدیگر ادغام شده‌اند.

تفسیر خواب و رویا؛ آشنایی با معماران پنهان هویت ما

راهول جاندیال در کتاب خواب‌ها چه می‌گویند توضیحات خود را با پرداختن به منشأ رویاها در فعالیت‌های الکتریکی مغز آغاز می‌کند. ما برای خواب دیدن به سه رویکرد فیزیکی نیاز داریم: فلج شدن بدن، خاموش شدن شبکه (منطق) و فعال شدن بخش تخیل. حال نویسنده با توجه به این فرایند، این‌طور استدلال می‌کند که مغز رؤیابین به همان اندازه‌ی مغز بیدار فعال است. مغز ما برای خواب دیدن تکامل یافته و این مسئله خود نشان از اهمیت خواب دیدن در حفظ بقای گونه‌ی بشری دارد.

در بخش‌های بعدی کتاب خواب‌ها چه می‌گویند، راهول جاندیال انواع رویاها، از کابوس‌ها گرفته تا رؤیاهای شهوانی را تحلیل کرده و این‌طور بیان می‌کند که هیچ‌یک از این‌ها نقص به شمار نمی‌روند، بلکه در شکل‌گیری هویت و حس خویشتن ما اثرگذار هستند. به‌علاوه رؤیاها با خلاقیت و یادگیری پیوند محکمی دارند و با ایجاد تفکر واگرا و خارج از چارچوب، قفل خلاقیت را می‌شکنند. از آن‌ها حتی می‌توان برای تشخیص سلامت جسمی یا روانی افراد استفاده کرد و بیماری‌هایی مانند پارکینسون یا آلزایمر را می‌توان سال‌ها پیش از بروزشان به کمک رویاها و کابوس‌های افراد تشخیص داد.

بخشی از کتاب هم به رؤیابینی آگاهانه اختصاص دارد و تکنیک‌هایی را برای یادگیری این مهارت آموزش می‌دهد. پس اگر در مورد جهان خواب و رؤیا کنجکاو هستید و در کتاب‌های روانشناسی خواب به دنبال پاسخ سؤال‌های خود می‌گردید، خرید کتاب خواب‌ها چه می‌گویند اثر راهول جاندیال را به شما پیشنهاد می‌کنیم. این کتاب را نشر نوین با ترجمه‌ی میثم همدمی در اختیار علاقه‌مندان قرار داده است.

نکوداشت‌های کتاب خواب‌ها چه می‌گویند

• این کتاب، اثر مهمی است. نثر آن بسیار زیباست، توضیحاتش روشن و واضح هستند و مثال‌هایش نکاتی عمیق را آشکار می‌کنند. این فکر که رویا دیدن می‌تواند به ما در پذیرش حس فقدان و سوگ کمک کند، هم منقلب‌کننده است و هم آرامش‌بخش. (جولیا سموئل، نویسنده)
• بسیار الهام‌بخش است که بدانیم رویا دیدن، مرزهای تخیل ما را بی‌انتها نگه می‌دارد. هر کسی که در حوزه‌ی هنر و فعالیت‌های خلاقانه فعالیت دارد، باید این کتاب ماندگار را بخواند. (برایان فوگل، فیلم‌ساز نامزد اسکار)
• کتاب خواب‌ها چه می‌گویند یک راهنمای سخاوتمند برای سفر به جهان شگفت‌انگیز رؤیاهاست و راهول جاندیال برای این سفر، همراهی مطمئن و دلگرم‌کننده به نظر می‌رسد. او پیچیده‌ترین مفاهیم روانشناسی خواب و علوم اعصاب را به زبانی ساده و قابل‌فهم توضیح می‌دهد، کنجکاوی ما را برمی‌انگیزد و در پایان با ذکر کشفیاتی حیرت‌انگیز، شگفت‌زده‌مان می‌کند. این اثر واقعاً متحول‌کننده است. (جکی هیگینز، نویسنده)

کتاب خواب‌ها چه می‌گویند برای شما مناسب است اگر

• در میان کتاب‌های روانشناسی به دنبال راهی برای گشودن قفل خلاقیت خود هستید.
• به خودشناسی و خودسازی علاقه دارید و رویاها را پنجره‌ای برای دسترسی به اعماق وجود خود می‌دانید.
• مکرراً با انواعی از اختلالات خواب یا کابوس دیدن‌های شبانه درگیر هستید.
• به بررسی ارتباط بین روانشناسی خواب با نوروساینس علاقه دارید.

در بخشی از کتاب خواب‌ها چه می‌گویند: سفری علمی به دنیای کابوس و رویا می‌خوانیم

آیا تابه‌حال اندیشیده‌اید که اساساً چرا باید کابوس ببینید؟ کابوس‌ها چه مزایای احتمالی‌ دارند؟ به باور من، کابوس‌ها می‌توانند به طرق مختلفی نه فقط در سطح فردی، که به گونۀ ما کمک کنند. مهم‌ترین مزیت کابوس‌ها طی سال‌های آغازین زندگی حاصل می‌شود و چه‌بسا شما را حیرت‌زده کند.

کابوس‌ها در طول عمر با الگویی رخ می‌دهند که به‌نحو شگفت‌انگیزی پیش‌بینی‌پذیر است؛ نخست اینکه کودکان تقریباً پنج برابر بزرگسالان کابوس می‌بینند. کابوس‌های دوران کودکی غالباً افتادن، تعقیب و گریز و حضور موجودی شیطانی را شامل می‌شوند. رؤیاهای ثبت‌شده از سراسر جهان و تمامی فرهنگ‌ها حاکی از آن‌اند که کودکان خواب هیولاها، شیاطین و موجودات ماورایی را می‌بینند. چطور چنین چیزی ممکن است؟ چگونه کودکانی که با عشق پرورش می‌یابند و تحت مراقبت و حمایت قرار دارند، ممکن است هیولاها را در خواب‌هایشان ببینند؟

شاید تعیین قطعی چگونگی و چرایی چنین وضعی در کودکان هیچ‌گاه ممکن نباشد. بااین‌همه، وقتی الگوها و مضامین کابوس‌های کودکان را مد نظر قرار دهیم، وسوسه می‌شویم که حدس‌هایی بزنیم.

بیایید ابتدا خاکی را در نظر بگیریم که این رؤیاهای وحشتناک در دلش تکثیر می‌شوند. کابوس‌های دوران کودکی به‌موازات رشد انفجاری وجوه شناختی از راه می‌رسند، در همان زمانی که زبان و مهارت‌های اجتماعی کودک در حال شکوفا‌شدن هستند. در عین حال که کودکان خردسال در خانه با والدین و خواهران و برادرانشان، و در مدرسه با دوستان و سایرین ارتباط برقرار می‌کنند، حس خویشتن آغازینی از کیستی‌شان در جهان در وجودشان جوانه می‌زند. به باور من، رشد حس خویشتن و بروز کابوس‌ها به هم گره خورده‌اند.