کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (جلد هفتم) اثر مارسل پروست با ترجمه مهدی سحابی، نشر مرکز

پاریس میدان جنگ است و جوانان عاشق‌پیشه جنگاور شده‌اند. مارسل پروست در کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (جلد هفتم) ما را به خطرناک‌ترین جبهه‌های نبرد جنگ جهانی اول می‌برد و در این میان، از عشق، ترس و بی‌کفایتی اشراف‌زادگانی که در ویرانی کشور نقش بزرگی داشتند نیز سخن می‌گوید. رمان زمان بازیافته، آخرین جلد از مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته است و راوی در این اثر پایان شگرف و شکوهمند شاهکار هنری خود را آشکار می‌کند.

درباره‌ی کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (جلد هفتم)

شیپور جنگ نواخته شده است و پاریس زیر بمب و موشک‌های دشمن است. شهری که مدتی قبل پر از کافه‌های روشن و میزهای دونفره و خیابان‌های زیبا بود، حالا یک ویرانه است. شهری که در آن چیزی جز مرگ، خانه‌های بمب‌خورده و قحطی و بدبختی وجود ندارد. کتاب در جستجوی زمان از دست رفته جلد هفتم (Time Regained) اثر مارسل پروست (Marcel Proust) ما را از جهان عاشقانه‌ای که در شش جلد پیشین نظاره کردیم به میدان جنگ دعوت می‌کند.

شهری که به شب‌های زنده و زیست شبانه شهرت داشت، حالا از ساعت 9 شب تاریک می‌شود و صدایی جز غرش هواپیماهای آلمانی و آژیر خطر در آن وجود ندارد. دیگر عشق برای مردم فرانسه دغدغه‌ی اول و آخر نیست. روایت پیچیده و عجیبی که میان اشراف‌زادگان و بورژواها جریان داشت، حالا جای خود را به سربازی در جبهه‌ی نبرد داده است. شخصیت‌های رمان در جستجوی زمان از دست رفته؛ زمان بازیافته، آن عاشقان بی‌مبالات نیستند و حالا به محافظان جان‌برکف میهن تبدیل شده‌اند.

جلد آخر در جستجوی زمان از دست رفته؛ پاریس زیر بمباران

روبر دو سن‌لو دیگر آن اشراف‌زاده‌ی عاشق‌پیشه‌ی سابق نیست که با وجود عشق و گرایش به مردان، بر اثر مصلحت با دختر یک بورژوا ازدواج کند. او داوطلبانه به جبهه‌ی جنگ رفته و در برابر گلوله‌های مستقیم آلمانی‌ها ایستاده است. با وجود اینکه اشراف‌زاده و متعلق به بالاترین طبقه‌ی اجتماع است، در قامت یک افسر پیاده‌نظام در کنار کارگران و دهقانان جان خود را در دست گرفته و اقرار می‌کند که هم‌رزم‌های فقیر و زحمتکش او در رشادت و قهرمانی بی‌مانند و بی‌مثال‌اند.

حقیقتی که در کتاب در جستجوی زمان از دست رفته نشر مرکز همچنان در پس پرده مانده است، زندگی شخصی روبر دو سن‌لو است. او در نامه‌ها برای همسرش از میل و عشق به زنان دیگر می‌نویسد! تا ژیلبرت را از گرایش جنسی خود مطمئن کند، اما مارسل پروست این واقعیت را برملا می‌کند که روبر دو سن‌لو هنوز عاشقانه مورل را دوست دارد و به هیچ زنی به اندازه‌ی این مرد ویولن‌نواز عشق نمی‌ورزد.

کتاب‌های مربوط به جنگ جهانی اول؛ راوی اروپای جنگ‌زده

در تمام جلدهای پیشین مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (A la recherche du temps perdu) با ترجمه مهدی سحابی، نقش منفی وجود نداشت و در رمان زمان بازیافته نشر مرکز، با نخستین نقش منفی این مجموعه آشنا می‌شویم و او ژیلبرت سوان است. همان دختری که طبقه‌ی اشراف حاضر نبودند او را با نام خانوادگیِ «سوان» بپذیرند و حاضر بودند پدر خود، یهودی بودن و نام خانوادگی‌اش را انکار و فراموش کند.

ژیلبرت سوان حالا در تانسونویل ساکن شده است؛ جایی که به اشغال آلمان‌ها درآمده و هیچ افسر فرانسوی‌ای در این شهر حضور ندارد. ژیلبرت در این شهر به سربازان آلمانی خدمات می‌دهد. به آن‌ها رسیدگی می‌کند و در مقابل دشمن، از سربازان فرانسوی بدگویی و انتقاد می‌کند.

ژیلبرت سوان به وطن خود خیانت می‌کند و البته از گفتن این حقیقت به دیگران و به‌خصوص همسرش که در خط مقدم حضور دارد، خودداری می‌کند. در جلد 7 مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته اثر مارسل پروست با روایت دروغین ژیلبرت از سکونتش در تانسونویل نیز روبه‌رو می‌شویم. او به همسر خود و دیگران به دروغ می‌گوید که در دست آلمانی‌ها اسیر شده و خود را به‌عنوان بیچاره و مظلوم نشان می‌دهد! او ریاکار و دروغگو است و می‌خواهد در نظر دیگران قهرمان جلوه کند.

مارسل پروست و شرحی از واپسین سال‌های عمر

راوی مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته نشر مرکز (In Search of Lost Time)، به بیماری سختی مبتلا شده است. او دچار آسم شدید، نارسایی ریوی و اختلالات عصبی است. رمان زمان بازیافته حدود سال‌های 1916 را روایت می‌کند و مارسل پروست نیز در سال 1922 بر اثر مشکل ریوی درگذشت. بیماری او هرروز شدیدتر می‌شد و به همین دلیل نمی‌توانست در جبهه‌ی جنگ شرکت کند؛ اما تصمیم گرفت اثر هنری بزرگ خود را خلق کند.

از سوی دیگر، طبق جهان‌بینی فلسفی مارسل پروست در جلد 7 مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته ترجمه‌ی مهدی سحابی، جنگ به خودی خود اتفاق مهمی نیست و آنچه اهمیت دارد، تأثیری است که این واقعه بر انسان‌ها می‌گذارد و او می‌خواهد این تأثیر را روایت کند.

او در سال‌های جنگ جهانی اول، در آسایشگاه درمانی بستری بود؛ جایی که به او فرصت می‌دهد تا انسان‌ها را ببیند و همه‌چیز را همچون جامعه‌شناس نظاره کند. مارسل پروست در نگارش مجموعه کتاب 7 جلدی در جستجوی زمان از دست رفته صداقت عجیبی به کار برده و اعتراف می‌کند که یکی از دلایل عدم شرکت او در جبهه‌های جنگ، ترس است. او با وجود اینکه بیماری سختی دارد و می‌داند که در حال مرگ است، از مرگ می‌ترسد.

فروپاشی مطلق در جستجوی زمان از دست رفته

اخلاقیات در میان مردم فرانسه کاملاً نابود شده است. اکثریت مردم ظاهراً وطن‌پرست شده‌اند که این روحیه نیز همچون پالتوی پوست و کلاه خزدار، برای بورژواها و اشراف‌زادگان چیزی جز مُد روز نیست. برخی از اشراف‌زادگان همچون وردورن‌ها، جنگ را به نردبانی برای ترقی خود تبدیل کرده‌اند و در آن شهر آشفته، از هر فرصتی برای کسب جایگاه بالاتر استفاده می‌کنند. مورل که معشوق دو شارلوس بود، با جعل اشعار دیگران و نوشتن مقالاتی علیه دو شارلوس برای خود اعتبار جمع می‌کند.

ژیلبرت در جلد هفتم کتاب در جست و جوی زمان از دست رفته با ترجمه‌ی مهدی سحابی، تصمیم گرفته تا چهره‌ی وطن‌پرستانه‌ای از خود نشان دهد و ادعا می‌کند که در تانسونویل مشغول مقاومت و مبارزه با آلمانی‌هاست! از همه‌ی این‌ها عجیب‌تر دو شارلوس است که پس از خیانتِ مورل به او، کاملاً دیوانه شده. او آشکارا از آلمان حمایت می‌کند و گرایش‌های جنسی عجیبی پیدا کرده است!

شاهکارهای ادبی جهان در بدترین روزها خلق شده‌اند!

در فرانسه‌ی آشفته و ویران‌شده‌ی رمان زمان بازیافته، کسی همچون مارسل پروست راهی نمی‌بیند جز اینکه رمان بلند خود را آغاز کند؛ به همین دلیل می‌توانیم بگوییم موضوع کتاب در جستجوی زمان از دست رفته شرح و روایتی از وقایع قرن بیستم، عشق‌های به ثمر نرسیده و پوچ، اختلاف طبقاتی ویران‌گر و جنگ‌های بی‌دلیل است؛ چیزی همانند وضعیتی که در عصر فعلی هم به آن دچار هستیم.

پایان یکی از بهترین رمان‌های جهان با ترجمه‌ی مهدی سحابی

بهترین ترجمه‌ی کتاب در جستجوی زمان از دست رفته - که از برترین رمان‌های کلاسیک جهان است - توسط مهدی سحابی به ثمر رسیده است و ما را با سال‌های آغازین فلاکت اروپا می‌برد؛ زمانی که آلمان و فرانسه و بریتانیا و... به جان یکدیگر می‌افتند و این تازه آغاز ویرانی است.

با خرید جلد هفتم مجموعه کتاب در جستجوی زمان از دست رفته نشر مرکز، پایان طولانی‌ترین رمان دنیا را خواهید خواند؛ رمانی که صرفاً یک قصه‌ی عاشقانه، اجتماعی، فلسفی و تاریخی نیست؛ بلکه به شما نشان می‌دهد در دنیایی مملو از خیانت و جنگ و پلیدی باید به چه مأمن و مأوایی پناه ببرید.

جملات زیبای جلد هفتم کتاب در جستجوی زمان از دست رفته

• اکنون همه عالم به او خیانت می‌کردند؛ چنان ضعیف شده بود که دیگر با جابه‌جایی نقش‌ها حتی جرأت نمی‌کرد از خود در برابر آدم‌ها دفاع کند. و به‌زودی در برابر مرگ هم بی‌دفاع می‌شد.
• من می‌گویم که قانون بی‌ترحم هنر این است که انسان‌ها بمیرند و خود ما هم با چشیدن همه رنج‌ها بمیریم تا نه سبزه فراموشی که سبزه زندگی جاوید بروید، سبزه انبوهِ آثار بارآور که نسل‌ها و نسل‌ها می‌آیند و شادمانه، بدون غمِ آنانی که زیرش خفته‌اند، بر آن به «چاشت روی سبزه» می‌نشینند.
• همان مردمی که در مقابل مدرنیست‌های ادبیات و هنر مقاومت کرده بودند از مدرنیست‌های جنگ پیروی می‌کنند، چون این‌جوری فکر کردن مُد شده، بعد هم ذهن‌های محدود را نه زیبایی جنگ بلکه عظمت و وسعتش مات و مبهوت کرده. صفت غول‌آسا را امروزه فقط به شیوه‌ی آلمانی‌اش می‌نویسند، اما هر چه هست، چیزی که در مقابلش زانو می‌زنند به هر حال غول‌آساست.

اقتباس‌های سینمایی و فرهنگی از مجموعه 7 جلدی کتاب در جستجوی زمان از دست رفته

• فیلم زمان بازیافته (Time Regained / Le Temps retrouvé, 1999) اثر Raúl Ruiz اقتباسی از جلد هفتم، یعنی کتاب زمان بازیافته است و با بازی جان مالکوویچ ساخته شده است. این فیلم بیشتر روی خاطرات، شخصیت‌ها و جهان ذهنی پروست تمرکز دارد.
• هارولد پینتر در دهه 1970 فیلمنامه‌ای بر اساس رمان در جستجوی زمان از دست رفته مارسل پروست نوشت که در سال 1978 منتشر شد؛ این فیلمنامه هرگز ساخته نشد، اما از اقتباس‌های سینمایی برجسته و وفادار به اثر پروست به شمار می‌رود.
• فیلم در جستجوی زمان از دست رفته (À la recherche du temps perdu, 2011) یک فیلم تلویزیونی فرانسوی دو قسمتی به کارگردانی نینا کمپانز است که اقتباسی از مجموعه هفت جلدی مارسل پروست است.

کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (جلد هفتم) برای شما مناسب است اگر

• به دنبال کتابی هستید که در قالب رمانی چندجلدی و طولانی، شما را با وقایع جنگ جهانی اول و فرانسه‌ی ویران شده آشنا کند و در خلال شرحِ جنگ، از عشق و خیانت و ابعاد گوناگون ذهن انسان نیز سخن بگوید.
• از خواندن رمان‌های مشهور کلاسیک که کتاب‌های مارسل پروست نیز بخش مهمی از آن را تشکیل می‌دهد، لذت می‌برید.
• در جست‌وجوی یک رمان خاص و کلاسیک هستید که شما را در خود غرق کند و ذهنتان را به ماجراهای گوناگون معطوف سازد.

در بخشی از کتاب در جستجوی زمان از دست رفته (جلد هفتم): زمان بازیافته می‌خوانیم

شکى ندارم که آقاى ونیزلوس سیاستمدار بسیار قابلى است اما از کجا معلوم است که یونانى‌ها این قدر هوادار ونیزلوس باشند؟ این طور گفته مى‌شود که او مى‌خواسته که یونان به تعهداتش در قبال صربستان عمل کند. اما باید اول دید این تعهدات چه بوده و آیا وسیع‌تر از آنى بوده که ایتالیا و رومانى به خودشان اجازه دادند که زیر پا بگذارند یا نه؟

ما درباره چگونگى کارکرد یونانى‌ها در اجراى معاهداتشان و در رعایت قانون اساسى خودشان خیلى وسواس نشان مى‌دهیم در حالى که اگر در این قضیه نفعى نداشتیم اصلاً فکرش را نمى‌کردیم.

به نظر شما، اگر جنگ نبود، آیا قدرت‌هاى «ضامن» اصلاً کوچک‌ترین توجهى به انحلال پارلمان مى‌کردند؟ به نظر من که خیلى ساده تکیه‌گاه‌هاى شاه یونان را یکى یکى ازش مى‌گیرند تا بتوانند دست به سرش کنند یا روزى که دیگر ارتشى براى دفاع ازش نمانده باشد حبسش کنند. عرض مى‌کردم که قضاوت مردم درباره شاه یونان و شاه بلغارستان فقط بر اساس مطالب روزنامه‌هاست.

چطور مى‌توانند درباره آن‌ها نظرى غیر از نظر متکى به مطالب روزنامه‌ها داشته باشند در حالى که آن‌ها را نمى‌شناسند؟ من آن‌ها را خیلى زیاد دیده‌ام، خیلى خوب مى‌شناسمشان، کنستانتین یونان زمانى که ولیعهد بود پسر ماهى بود. همیشه فکر مى‌کردم که امپراتور نیکلا بینهایت از او خوشش مى‌آید. البته بدون هیچ غل و غشى. پرنسس کریستیان این را علنا مطرح مى‌کرد، اما خوب، زن بدطینتى بود.