کتاب فصل دو

کتاب فصل دو نمایشنامه‌ای کمدی است که نیل سایمون آن را با الهام از تجربیات زندگی خود به نگارش درآورده است. مردی که اندوه سوگ همسرش را به دوش می‌کشد، تصمیم می‌گیرد با زنی که از طوفان یک زندگی مشترک ناموفق بیرون آمده، ازدواج کند؛ اما درگیری با گذشته‌ای که هنوز از آن عبور نکرده‌اند، مشکل‌ساز می‌شود. این اثر در سال 1978 نامزد جایزه‌ی تونی در بخش بهترین نمایشنامه شده است.

درباره‌ی کتاب فصل دو

نمایشنامه‌ی فصل دو (Chapter Two) اثر نیل سایمون (Neil Simon) حول محور چهار شخصیت می‌گردد؛ دو زن و دو مرد. جرج اشنایدر نویسنده‌ای است که در غم فوت همسر محبوبش غوطه‌ور است و برادرش لئو تلاش دارد او را ترغیب کند وارد رابطه‌ی تازه‌ای شود تا بتواند بر غم سوگ غلبه کند. اما پس از چند قرار ناموفق و دلسردکننده، جرج بیش از پیش افسرده می‌شود. تا اینکه جنی مالون سر راهش قرار می‌گیرد؛ زنی که به نظر می‌رسد همان کسی است که جرج در پی‌اش بوده است اما جنی هم مسائل حل‌نشده‌ای دارد.

جرج و جنی به هم دل می‌بازند و با اینکه فقط دو هفته از آشنایی‌شان گذشته احساس می‌کنند کاملاً برای یکدیگر مناسبند و به همین خاطر تصمیم به ازدواج می‌گیرند. با تمام این‌ها پای مسائل مهمی در میان است؛ اینکه مدت زمان زیادی از فوت همسر جرج نگذشته و جنی هم به‌تازگی و به‌طرز پرآشوب و فرساینده‌ای از همسرش جدا شده است. بحران فقدان جرج از یک سو و تردیدهای جنی از سوی دیگر ازدواج را برای آن‌ها به مسئله‌ای بغرنج بدل می‌کند. برای همین لئو و فی، دوست جنی، نگرانند که تصمیم آن‌ها برای ازدواج عجولانه باشد. از طرفی لئو هم با فی که درگیر یک ازدواج ناکام است، وارد رابطه‌ی پنهانی می‌شود.

مهارت نیل سایمون در خلق کمدی از تراژدی

زوج نمایشنامه‌ی فصل دو از طریق مکالمات تلفنی با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند. دیالوگ‌هایی که به‌مرور باعث می‌شود مخاطب با شخصیت آن‌ها آشنا شود و به تجربه‌های زیسته و رنجی که به زندگی‌شان گره خورده است، پی ببرند. تصمیم سریع آن‌ها برای ازدواج و اختلاف‌های برآمده از تجربیات گذشته به تدریج رابطه را دچار بحران می‌کند. به‌علاوه ماجرای فرعی ارتباط لئو و فی جزئیات جالبی درباره‌ی رابطه ترسیم می‌کنند و به مکملی برای ماجرای جرج و جنی تبدیل می‌شود.

نیل سایمون که اغلب از رنج‌های زندگی خود برای خلق آثار کمدی‌اش بهره می‌برد، این نمایشنامه را نیز در سال 1977 و درست چهار سال بعد از فوت همسر اولش به رشته‌ی تحریر درآورده است تا صریح‌تر از همیشه حقایق زندگی را به تصویر بکشد. او با نگارش این اثر نیمه‌اتوبیوگرافیک از تجربه‌های عمیق انسانی می‌گوید و با زبانی طنزآلود آن را به تصویر می‌کشد. سایمون در این نمایشنامه‌ی کمدی به دل روابط عاطفی می‌رود و از پیچیدگی‌های آن در موقعیت‌های مختلف می‌گوید. او با نگاهی جسورانه به ماهیت واقعی عشق نظر می‌اندازد و این پرسش را مطرح می‌کند که آیا پیدا کردن نیمه‌ی گمشده ممکن است بیش از یک بار اتفاق بیفتد یا نه؟ به این ترتیب خواننده را وامی‌دارد تا درباره‌ی مفهوم عشق حقیقی تأمل کند و چالش‌های رابطه را از نظر بگذراند.

کتاب فصل دو، این نمایشنامه‌ی کمدی رمانتیک خارجی را شهرام زرگر به فارسی برگردانده و انتشارات دیدآور برای چاپ و نشر آن کوشیده است.

اقتباس سینمایی از کتاب فصل دو

• در سال 1979 رابرت مور (Robert Moore) بر اساس نمایشنامه‌ی فصل دو فیلم کمدی درامی به همین نام را روانه‌ی پرده‌ی نقره‌ای کرد.

نکوداشت‌های کتاب فصل دو

• بدون تردید یک اثر موفق. (Variety)
• دلپذیر، خیال‌انگیز، تأثیرگذار و مفرح و اغلب اوقات به‌غایت خنده‌آور. (نیویورک پست)

کتاب فصل دو برای شما مناسب است اگر

• به خواندن نمایشنامه‌ی کمدی خارجی علاقه دارید.
• می‌خواهید نمایشنامه‌ای مفرح و در عین حال تأمل‌برانگیز درباره‌ی رابطه‌ی عاطفی و ازدواج بخوانید.
• از طرفداران آثار نیل سایمون هستید.

در بخشی از کتاب فصل دو می‌خوانیم

گوشی را می‌گذارد، بلوزش را در دامنش می‌گذارد، در آینه نگاه می‌کند، برای آخرین بار دستی به موهایش می‌کشد، سپس به سمت در می‌رود. نفسِ عمیقی می‌کشد و بعد در را باز می‌کند. جرج اشنایدِر دست‌به‌سینه به چارچوبِ در تکیه داده. هر دو به همدیگر نگاه می‌کنند. در نهایت جرج با لبخند سر تکان می‌دهد.

جرج: آره! خوبه!

جنی: این یه نَقده؟

جرج: نه، یه واکنشه... سلام!

جنی: (با لبخند.) سلام.

به‌یک‌باره هر دو بسیار مُعَذّب می‌شوند و نمی‌دانند در این وضعیت چه حرفی بزنند یا چه باید بکنند.

جرج: (فداکارانه.) پیشنهاد احمقانه‌ای بود، نه؟

جنی: خیلی.

جرج: (به‌موافقت سر تکان می‌دهد.) به‌نظرم تو پنج دیقه‌ی آینده من زیرِ فشار زیادی قرار دارم.

جنی: می‌تونی تو یه چشم ‌به‌هم‌زدن از شرّش خلاص بشی.

جرج: گمونم اگه بیام تو، اضطرابم کم‌تر می‌شه.