کتاب هنر عشق ورزیدن

کتاب هنر عشق ورزیدن نوشته‌ی اریک فروم، جستاری روان‌شناختی - فلسفی در مفهوم عشق و جنبه‌های مختلف آن است. این کتاب که از عناوین پرفروش بین‌المللی است، به بررسی مفهوم عشق و ضرورت عشق ورزیدن می‌پردازد که برای انسان امروزی نجات‌بخش و راهگشاست.

درباره‌ی کتاب هنر عشق ورزیدن

کتاب هنر عشق ورزیدن (Art of Loving) اثر اریک فروم (Erich Fromm) کتابی روانشناختی حول محور مفهوم عشق ورزیدن است. در مقدمه‌ی این کتاب می‌خوانیم که عشق، احساسی ساده نیست که هر کس بتواند آن را تجربه کند و این کتاب هم قرار نیست که فرمولی ساده برای دوست داشتن پیش پای مخاطب بگذارد. عشق مانند دانه‌ای که تنها در زمین حاصلخیز به بار می‌نشیند، نیاز به شخصیتی پرورده و رشدپیداکرده دارد تا بتواند به ثمر بنشیند.

کتاب هنر عشق ورزیدن که توسط محمدصادق شریعتی به فارسی ترجمه شده است، ابتدا در سال 1956 به چاپ رسید و توجه مخاطبان بسیاری را برانگیخت. این کتاب بیانی ساده و به دور از پیچیدگی دارد که آن را برای عموم مخاطبان جذاب می‌کند. اگر مخاطب دیگر کتاب‌های اریک فروم بوده باشید ممکن است تا حد زیادی با نظرات بیان‌شده در این کتاب آشنایی داشته باشید، چون نویسنده عنوان کرده که این کتاب در ادامه‌ی نظریات گذشته‌اش نوشته شده است.

کتاب هنر عشق ورزیدن در ابتدا به بررسی این موضوع می‌پردازد که آیا عشق ورزیدن یک هنر است و یا افراد به تناسب سبک زندگی و بر اساس حادثه و اتفاق به آن دچار می‌شوند؟ نظر نویسنده بر این است که قطعاً عشق ورزیدن یک هنر و مهارت است و بر همین مبنا نیاز به تلاش و شناخت دارد. در فصل دوم به نظریه‌ی عشق پرداخته می‌شود و این مورد مطرح می‌شود که در انسان، با اینکه عضوی از دنیای جانوران است، تنها بخش کوچکی از عشق مربوط به غرایزش می‌شود. در ادامه اشکال مختلف عشق و ماهیت آن‌ها توضیح داده می‌شود: عشق میان والدین و فرزند، عشق برادرانه، عشق مادرانه، عشق جنسی، عشق به خود و عشق به پروردگار از اشکال مختلف عشق هستند.

اریک فروم در ادامه‌ی کتاب هنر عشق ورزیدن، به عشق و فروپاشی آن در جوامع غربی می‌پردازد و این نکته را مطرح می‌کند که ساختار اجتماعی تمدن مغرب‌زمین عشق را به سمت تکامل نمی‌برد. نظر او بر این مبناست که با توجه به اینکه عشق، موهبتی برای انسان بالغ و خلاق است، داشتن این موهبت برای کسی میسر نمی‌شود مگر اینکه اثر مطلوبی از طرف جامعه بر آن فرد گذاشته شود. چیزی که در تمدن امروز از عشق می‌بینیم تنها شبه‌عشق است و رسیدن به عشق واقعی اتفاقی بسیار نادر است.

کتاب هنر عشق ورزیدن در فصل پایانی به تمرین عشق ورزیدن می‌پردازد. اریک فروم در این قسمت نوشته: از آنجا که عشق ورزیدن یک هنر است، نمی‌توان انتظار داشت که کسی بدون تمرین بتواند این هنر را بیاموزد. ولی در این کتاب، قرار بر این نیست که برای مخاطب نسخه‌ی چگونه عشق ورزیدن پیچیده شود. بلکه مقدمات عشق‌ورزی، شیوه‌های واقعی آن و تمرین همین مقدمات و شیوه‌هاست که مورد بحث و بررسی قرار می‌گیرد.

نکوداشت‌های کتاب هنر عشق ورزیدن

• هر خط این کتاب مملو از عقل سلیم، شفقت و واقع‌گرایی است. (فورچون)
• اریک فروم روانشناسی بانفوذ و نویسنده‌ای توانا است. کتاب او کتابی باوقار، صریح، کاربردی و دقیق است. (شیکاگو تریبون)

کتاب هنر عشق ورزیدن برای چه کسانی مناسب است؟

کتاب هنر عشق ورزیدن اثر اریک فروم، برای علاقه‌مندان به کتاب‌های حوزه‌ی روانشناسی مناسب است.

در بخشی از کتاب هنر عشق ورزیدن می‌خوانیم

این عشق در مرتبه نخست با تجربه انفجاری «دلباخته شدن» اشتباه گرفته می‌شود، یعنی فرو ریختن ناگهانی مانع‌هایی که تا آن لحظه بین غریبه‌ها وجود داشت. اما همانگونه که پیش از این گفتیم این رویداد صمیمیت ناگهانی، بنا به طبیعت خود، زودگذر است. پس از اینکه فرد غریبه به فردی عادی تبدیل شد، دیگر مانعی وجود ندارد تا بر آن چیره شوی، دیگر نیاز به دستیابی به نزدیکی ناگهانی وجود ندارد. «معشوق» به اندازه «خویش» شناخته‌شده است، یا بهتر بگوییم کمی شناخته‌شده است. اگر تجربه‌ی ژرف‌تری از طرف داشتیم، و می‌توانستیم نهایت شخصیت او را درک کنیم، طرف ما اینقدر خودمانی نمی‌شد، و اعجاز چیره شدن بر مانع‌ها همواره پابرجا بود. اما در نظر بیشتر مردم شخصیت خود، و شخصیت دیگران به زودی کشف و پایان می‌یابد. از نظر آنها، صمیمیت در مرتبه نخست در تماس جنسی ایجاد می‌شود. چون‌که آن‌ها جدایی از طرف را در مرتبه نخست، جدایی جسمانی می‌دانند، پیوند فیزیکی به معنی چیره شدن بر جدایی است.

فراتر از آن، عامل‌های دیگری هست که به نظر بسیاری مردم به معنی چیرگی بر جدایی است. وقتی از زندگی شخصی کسی حرف می‌زنیم از امیدها و اضطراب‌های کسی حرف می‌زنیم، بیزاری یا جنبه‌های کودکانه زندگی کسی را نشان می‌دهیم، علاقه مشترکی به دنیا برقرار می‌کنیم، همه را به منزله چیره شدن برجدایی می‌دانیم.