کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی اثر ریموند ایان پیج با ترجمه عباس مخبر از نشر مرکز

یک بلیت برای بازدید از موزه‌ی خدایان! کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی اثر ریموند ایان پیج شما را به تماشای جهانی شگفت‌انگیز و باورنکردنی از موجودات ماوراءالطبیعه می‌برد. جایی که افسانه‌ها آن را پر از غول‌ها، پهلوانان و خدایان زن و مرد ترسناکی توصیف کرده‌اند. مردمان شمالی، در زمانی که هنوز نوشتن برایشان ممکن نبود، به نقل قصه‌های اسطوره‌ای پرداختند و آن‌ها را سینه‌به‌سینه به نسل‌های بعدی انتقال دادند؛ شاید یکی از آن‌ها را خوب بشناسید. تور، قهرمان دنیای مارول!

درباره‌ی کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی

ریموند ایان پیج با نوشتن این کتاب توانسته بخش مهمی از تاریخ اساطیر کشورهایی مثل سوئد، نروژ، ایسلند و دانمارک را به علاقه‌مندان به اسطوره‌شناسی معرفی کند. تعریف‌های زیادی برای اسطوره وجود دارد و با یک جست‌وجوی کوتاه، چندین تعریف و نظریه درباره‌ی این موضوع کهن پیدا می‌شود، اما یک چیز در اکثر این تعاریف مشترک است؛ اسطوره پاسخ انسان ابتدایی به مسئله‌ی آفرینش و پدیده‌های ناشناخته‌ی طبیعت پیرامونش بوده. کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی تلاش می‌کند تا به شناخت بهتر تفاوت روایات و باورهای مردمان این مناطق کمک کند.

وایکینگ‌ها مردمانی قدرتمند و مبارزانی پرشور بوده‌اند. این کتاب قصد دارد خوانندگان را با باورهای این مردم و خدایان آن‌ها آشنا کند؛ تعدد خدایان و اسطوره‌های این منطقه بسیار است و به‌احتمال‌قوی بخش بزرگی از آن هم در طول زمان کم‌رنگ و فراموش شده‌اند. اما خدایان بزرگی مثل اودین، فریگ، تور و دیگر فرزندان اودین نه‌تنها فراموش نشده‌اند؛ بلکه به‌مرورزمان روایت‌های بیشتر و متنوع‌تری درباره‌ی شخصیت آن‌ها به جا مانده است.

غول‌ها؛ دشمنان بزرگ اساطیر اسکاندیناوی

ریموند ایان پیج در کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی از منابع مکتوب و سنگ‌نوشته‌ها و تصاویر مختلف اشیای به‌جا مانده استفاده کرده است تا انواع این اساطیر را دسته‌بندی کند. دو نژاد برتر خدایان را سلسله‌ی ایزیر و ونر تشکیل می‌دهند. موجودات ماوراءالطبیعه‌ی دیگری هم در مرتبه‌های پایین‌تر از این خدایان قرار دارند که از بین آن‌ها، والکیری‌ها، کوتوله‌ها و نورن‌ها بسیار شناخته شده‌اند. اما نباید از ایکتون‌ها، اصلی‌ترین دشمنان خدایان بگذریم؛ غول‌های زشت و وحشتناکی که از ابتدا بر سر قدرت با خدایان می‌جنگیدند.

این کتاب اسطوره‌شناسی به منابع اساطیر اسکاندیناوی اشاره و میراث شفاهی، مکتوب و ملموس «شمالی‌ها» را بررسی می‌کند؛ کتب سلطنتی‌ای مثل اِدای شاعرانه و اِدای منثور که داستان‌ها و روایت‌هایی از درهم‌آمیختگی اساطیر و باورهای مردم این منطقه را در خود گنجانده‌اند.

در مجموع، کتاب حاضر دریچه‌ای به دنیایی است که در آن تخیل، ترس، قدرت و تلاش برای فهم ناشناخته‌ها در هم تنیده‌اند. ریموند ایان پیج با بررسی روایات کهن، به ما نشان می‌دهد که این افسانه‌ها فقط قصه‌هایی برای سرگرمی نبوده‌اند، بلکه بخشی از میراث فرهنگی مردمانی هستند که جهان را به شیوه‌ی خود معنا می‌کردند.

شما هم می‌توانید با خرید کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی که توسط عباس مخبر ترجمه و در مجموعه اسطوره‌های ملل نشر مرکز منتشر شده است، با این دنیای شگفت‌انگیز بیشتر آشنا شوید و به نسبت اسطوره با تاریخ، فرهنگ مردمان کشورهای اسکاندیناوی فکر کنید.

در نکوداشت کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی

• معرفی خوبی برای اساطیر نورس است و ارجاعات زیادی به منابع اصلی دارد. رویکرد کتاب علمی و پژوهش‌محور است و به همین دلیل، گاهی برای خواننده‌ای که انتظار دارد با زنجیره‌ای پیوسته از داستان‌های اساطیری روبه‌رو شود، کمی تخصصی و فنی به نظر می‌رسد. (کاربر گودریدز)

کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی برای شما مناسب است اگر

• به تاریخ وایکینگ‌ها و فرهنگ کشورهای حوزه‌ی اسکاندیناوی علاقه دارید.
• از شناخت بیشتر اساطیر شمالی و خدایان اسکاندیناوی مثل تور و اودین لذت می‌برید.
• به یک کتاب مختصر اما روشن برای ورود به دنیای بزرگ اسطوره‌شناسی اسکاندیناوی نیاز دارید.

در بخشی از کتاب اسطوره‌های اسکاندیناوی می‌خوانیم

مسیحیت در سرزمین اصلى اسکاندیناوى بسیار دیر استقرار یافت. در دانمارک در میانه قرن دهم، جنبشى قوى و نیرومند به نفع پذیرش این دین جدید شکل گرفته بود. در نروژ این گرایش، مدتى بعد یعنى در پایان قرن دهم و دهه‌هاى اول قرن یازدهم شکل گرفت، و در سوئد از آن‌هم دیرتر اتفاق افتاد. ایسلندى‌ها اگر به قول مورخان قرون وسطاى آنها اعتماد کنیم، مسیحیت را رسما در حدود سال 1000 میلادى پذیرفتند. استعمارگران وایکینگ در جاهاى دیگر احتمالاً زودتر از اینها مسیحى شده‌اند، هرچند آنها نیز در قیاس با اروپاییان دیرتر به این آیین گرویده‌اند. اسکاندیناوى‌هاى ساکن ایست‌آنجلیا، یکى دو دهه پس از به قتل رساندن قدیس مسیحى، شاه ادموند، در سال 870 سکه‌اى به یاد بود او ضرب کرده‌اند. استعمارگران آیل‌آومن در قرن دهم میلادى صلیب‌هاى یادگارى ساخته‌اند؛ آنها در این تاریخ با سلت‌هاى مسیحىِ بومى ازدواج مى‌کردند.

مسلّما نیازى نیست بپذیریم که پیشروى مسیحیت، ضرورتا با تغییراتى ریشه‌اى در اعمال یا عقاید اسکاندیناوى‌ها همراه بوده است. براساس اطلاعاتى که به ما رسیده است یک اسکاندیناویایى مقیم ایرلند به راحتى مى‌توانست به عیسى‌مسیح‌ و تور، هر دو اعتقاد داشته باشد. اسطوره‌هاى مسیحى به جاى اسطوره‌هاى اسکاندیناوى ننشستند، بلکه به آنها اضافه شدند یا در آنها نفوذ کردند. صلیب بزرگ متعلق به قرن یازدهم در محوطه کلیساى گوسفورتِ کامبریا، مزین به صحنه کنده‌کارى شده‌اى از تصلیب است، امّا مجسمه‌هاى دیگرى نیز وجود دارند که تمثال‌هایى از اسطوره‌هاى خدایان اسکاندیناوى تفسیر شده‌اند. در آندریاس واقع در آیل‌آومن، قطعه‌اى از یک لوحه صلیب شکل به دست آمده است که زیر یکى از شاخه‌هاى صلیب، چهره یک مرد نیزه‌دار در مقابل یک حیوان وحشى کنده شده است، و به نظر مى‌رسد خداى اودین باشد که گرگ هولناک فنریر به او حمله کرده است.