کتاب بوسه عنکبوت

کتاب بوسه عنکبوت اثر مانوئل پوییگ، یکی از برجسته‌ترین آثار ادبیات آرژانتین است که با ترکیب درام، سیاست و روان‌شناسی، داستان رابطه‌ی پیچیده‌ی دو زندانی با جهان‌بینی‌های متفاوت را روایت می‌کند. این نمایشنامه‌ی درام، با بررسی مفاهیمی چون آزادی، هویت، عشق و قدرت تخیل، تصویری عمیق از انسان در شرایط سرکوب و محدودیت ارائه می‌دهد.

درباره‌ی کتاب بوسه عنکبوت

مولینا، مردی خیال‌پرداز و علاقه‌مند به سینماست که با ولنتین، یک زندانی سیاسی آرمان‌گرا، در سلولی مشترک روزهای خود را سپری می‌کند. مولینا برای فرار از فضای خشن زندان، داستان فیلم‌هایی را که به یاد دارد برای ولنتین تعریف می‌کند. بوسه عنکبوت (Kiss of the Spider Woman) نوشته‌ی مانوئل پوییگ (Manuel Puig) نمایشنامه‌ای با مفاهیم اجتماعی و سیاسی است که نگاهی عمیق به مفهوم آزادی، سرکوب و پیچیدگی روابط انسانی می‌اندازد.

روایتگری مولینا به‌تدریج به فرصتی برای گفت‌وگو درباره‌ی عشق، ترس، تنهایی، هویت و تجربه‌های شخصی آن‌ها تبدیل می‌شود. در طول این گفت‌وگوها، اختلاف‌های عمیق میان نگاه احساسی مولینا و دیدگاه سیاسی و واقع‌گرایانه‌ی ولنتین آشکار می‌شود؛ اما همین تفاوت‌ها زمینه‌ی شکل‌گیری رابطه‌ای انسانی و همدلانه میان آن دو را فراهم می‌کند. نمایشنامه‌ی بوسه عنکبوت نمایشنامه‌ای دیالوگ‌محور است که بر کشمکش‌های فکری و گفت‌وگوهای عمیق میان دو شخصیت اصلی استوار است.

درامی اجتماعی سیاسی از قلب آمریکای لاتین

در کتاب بوسه عنکبوتْ مانوئل پوییگ، در کنار پرداختن به سرکوب سیاسی و مفهوم آزادی، موضوعاتی مانند هویت فردی، نقش هنر در مواجهه با رنج، تقابل خیال و واقعیت را بررسی و اثری خلق کرده که از نمونه‌های شاخص نمایشنامه‌ی اجتماعی و سیاسی در ادبیات آمریکای لاتین به شمار می‌آید. پوییگ در این نمایشنامه با استفاده از گفت‌وگوهای ظریف و شخصیت‌پردازی عمیق نشان می‌دهد چگونه دو انسان با پیشینه‌ها و باورهای متفاوت می‌توانند در دل محدودیت و فشار، راهی برای شناخت و درک یکدیگر پیدا کنند.

اگر می‌خواهید یک نمایشنامه‌ی درام خارجی بخوانید که از طرفی یک روایت سیاسی درباره‌ی قدرت و سرکوب باشد و از طرفی دیگر کاوشی انسانی درباره‌ی عشق، تنهایی و نیاز به آزادی، خرید کتاب بوسه‌ی عنکبوت انتشارات افراز را در برنامه‌ی خود بگنجانید؛ نمایشنامه‌ای درباره‌ی تقابل خیال و واقعیت، آزادی و اسارت و شکل‌گیری پیوندی انسانی در دل محدودیت‌ها با ترجمه‌ی خوب منوچهر خاکسارهرسینی.

نکوداشت‌های کتاب بوسه عنکبوت

• این یکی از آن نمایشنامه‌های نادری است که تماشاگر را وادار می‌کند کلیشه‌ها و پیش‌داوری‌های ساده‌انگارانه‌ی خود را دوباره بررسی کند. (اسکاتسمن)
• عنوان نمایشنامه‌ی بوسه عنکبوت از مانوئل پوئگ شاید کنجکاوی را برانگیزد، اما به‌هیچ‌وجه نمی‌تواند کیفیت شگفت‌انگیز رابطه‌ای را نشان دهد که میان دو مرد با تقریباً هیچ وجه اشتراکی شکل می‌گیرد. آنچه در نهایت به این نمایش قدرتی افسون‌کننده می‌بخشد، لطافت و ظرافتِ باور به این حقیقت است که پیوندهای عاطفی میان انسان‌ها سرانجام باید بر اسارت و بندهای زندان غلبه کنند. (دیلی تلگراف)
• این نمایشنامه‌ی سیاسی تا آنجا به مفهوم عشق ناب و بی‌آلایش نزدیک می‌شود که کمتر اثری را دیده‌ام بتواند چنین تصویری از عشق ارائه دهد. (ساندی تایمز)

کتاب بوسه عنکبوت برای شما مناسب است اگر

• به نمایشنامه‌ی درام خارجی با مضمون‌های اجتماعی و سیاسی علاقه دارید.
• می‌خواهید آثاری از ادبیات آمریکای لاتین و روایت‌هایی درباره‌ی آزادی، هویت و مقاومت مطالعه کنید.
• نمایشنامه‌هایی با گفت‌وگوهای عمیق، شخصیت‌پردازی روان‌شناختی و موضوعات انسانی را می‌پسندید.

در بخشی از کتاب بوسه عنکبوت می‌خوانیم

شب. چراغ‌های زندان روشن‌اند. ولنتین سخت مشغول مطالعه‌ی کتاب است. مولینا با بی‌قراری اوراق مجله‌ای را که خوب با آن آشنا است، ورق می‌زند.
ولنتین: [سرش را از روی کتاب بلند می‌کند] چرا هنوز شامو نیاورده‌ن؟ شام سلول بغلی رو خیلی وقته داده‌ن.
مولینا: [با کنایه و طعنه] مطالعه‌ی امشب همه‌ش همین بود؟ خدا رو شکر، من گرسنه‌م نیست.
ولنتین: این عادی نیست. مگه حالت بده؟
مولینا: نه، فقط اعصابم به‌هم ریخته.
ولنتین: گوش کن... انگار دارن می‌آن.
مولینا: بهتره مجله رو قایم کنم، وگرنه ازم می‌گیرنش.
ولنتین: از گرسنگی دارم ضعف می‌کنم.
مولینا: ولنتین، خواهش می‌کنم قول بده با نگهبان‌ها دعوا ‌مرافعه نکنی.
ولنتین: باشه.
از دریچه‌ی کوچکی که پایینِ درِ سلول تعبیه شده، دو بشقاب حریره را که یکی بیشتر از دیگری است، درون سلول می‌گذارند. مولینا به ولنتین می‌نگرد.
حریره‌ست.
مولینا: آره. [به بشقاب‌هایی که ولنتین از روی زمین برداشته می‌نگرد و سپس با نگهبانِ نامرئیِ بیرون از در، نگاهی رمزی ردوبدل می‌کند] مرسی.
ولنتین: [به نگهبان] این‌یکی چرا این‌جوریه؟ چرا کمتر توشه؟ [به مولینا] من به‌خاطر تو هیچی نگفتم، وگرنه این چسبای لعنتی رو پرت می‌کردم تو صورتش.
مولینا: فایده‌ی شکایت چیه؟
ولنتین: یکی از بشقابا فقط نصفی حریره توشه. نگهبان حروم‌زاده! عقل از سرِ لعنتی‌ش پریده.
مولینا: اشکالی نداره ولنتین، من کمتره رو برمی‌دارم.
ولنتین: [بشقابی را که حریره‌ی بیشتری دارد به مولینا می‌دهد] نه، تو از حریره خوشت می‌آد. همیشه اونو با حرص می‌خوری.