کتاب بومی سازی رئالیسم جادویی در ایران

محمد حنیف و محسن حنیف در کتاب بومی سازی رئالیسم جادویی در ایران تلاشی ارزشمند برای معرفی رمان‌هایی داشته‌اند که در این شیوه‌ی ادبی به زبان فارسی نوشته شده‌اند. نویسندگان در این اثر که از برگزیدگان سی‌وهفتمین دوره‌ی کتاب سال ایران نیز بوده است، علاوه بر معرفی بهترین کتاب‌های رئالیسم جادویی، زمینه‌ها و امکان‌های بومی‌سازی این شیوه‌ی داستان‌سرایی را در ایران نیز بررسی کرده‌اند.

درباره‌ی کتاب بومی سازی رئالیسم جادویی در ایران

رئالیسم جادویی شیوه‌ای در داستان‌نویسی است که عناصر شگفت‌انگیز را در دلِ واقعیت روزمره و به‌صورتی طبیعی روایت می‌کند. محمد حنیف و محسن حنیف در کتاب بومی ‌سازی رئالیسم جادویی در ایران ابتدا این سبک و تاریخچه‌ای از آن را معرفی می‌کنند و سپس به بررسی جایگاه رئالیسم جادویی در ادبیات فارسی می‌پردازند و با مطالعه‌ی موردی این شیوه را به شکل کامل بررسی و تحلیل می‌کنند.

خاستگاه رئالیسم جادویی را به آمریکای لاتین نسبت می‌دهند و اگرچه حکایت‌ها، مَثَل‌ها و برخی از داستان‌های قدیمی ایرانی رنگ و بوی جادویی و اشتراکاتی با رئالیسم جادویی دارند، اما رواج این شیوه در ایران بیش از هر چیز با ترجمه‌ی آثار خارجی آغاز شد.

رئالیسم جادویی و بستر شکل‌گیری آن در ایران

نویسندگان در کتاب بومی ‌سازی رئالیسم جادویی در ایران، با تکیه بر منابعی گسترده از جمله پایان‌نامه‌ها، مقالات و تحقیقات فارسی و خارجی و نیز آرای پژوهشگران بین‌المللی، بستر شکل‌گیری این سبک را در ایران بررسی کرده‌اند. آن‌ها عناصر جادویی را در باورها، آیین‌ها، افسانه‌های عامه و متون کهن فارسی جست‌وجو می‌کنند تا راهکارهایی عملی برای انعکاس این جنبه‌های بومی در داستان‌نویسی امروز ارائه دهند. در نهایت، با بررسی نمونه‌های شاخصی چون رازهای سرزمین من اثر رضا براهنی و طوبا و معنای شب نوشته‌ی شهرنوش پارسی‌پور، نشان می‌دهند که چگونه نویسندگان سبک رئالیسم جادویی در ایران این شیوه‌ی ادبی را با هویت بومی پیوند زده‌اند.

اگر از علاقه‌مندان به سبک رئالیسم جادویی هستید و می‌خواهید بدانید این سبک قصه‌پردازی در ادبیات فارسی چه‌طور و توسط چه کسانی مورد استفاده قرار گرفته است، خرید کتاب بومی سازی رئالیسم جادویی در ایران را در اولویت برنامه‌ی کتابخوانی خود قرار دهید. این اثرِ پژوهشی و نقد ادبی به همت انتشارات علمی و فرهنگی منتشر شده و در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است.

جوایز و افتخارات کتاب بومی ‌سازی رئالیسم جادویی در ایران

• کسب عنوان اثر برگزیده در دوازدهمین جایزه جلال آل احمد در بخش نقد ادبی
• کسب عنوان اثر برگزیده در هفدهمین جایزه قلم زرین

کتاب بومی ‌سازی رئالیسم جادویی در ایران برای شما مناسب است اگر

• به خواندن رمان و داستان به سبک رئالیسم جادویی و داشتن رگه‌هایی از خیال و شگفتی علاقه دارید.
• می‌خواهید از رئالیسم جادویی، تاریخچه، خاستگاه و نحوه‌ی ورودش به ادبیات فارسی آگاهی کسب کنید.
• دانشجو یا پژوهشگر حوزه‌ی داستان و ادبیات هستید و می‌خواهید پیوند آیین‌ها و افسانه‌های کهن ایرانی را با رمان مدرن درک کنید.

در بخشی از کتاب بومی سازی رئالیسم جادویی در ایران می‌خوانیم

البته نویسنده در ادامه خاصیت دیگر کلیدها را بیان می‌کند، خاصیتی که در مقایسه با اصل قصه، نویسنده آن را به‌نفع درون‌مایۀ داستان خود تغییر داده است:

... اکنون شایستۀ دانستن تفسیر واقعی کلیدها هستی... بدان که آن کلیدها که بر انگشتان تندیس افسون شده است، در حقیقت راه‌هایی است اندر برابر قدرتمندان. هر صاحب قدرت در تمام دورۀ فرمانروایی‌اش تنها حق یک انتخاب دارد... زیرا فقط اختیار پرتاب یک تیر به او داده می‌شود. اگر کلید طلایی را بیفکند، از طریق سود جستن از اخبار محرمانه و الفت با صاحبان قدرت، به ثروتی افسانه‌ای می‌رسد و گنجینه‌های خود و نسل بعدی‌اش را قیمتی‌تر خواهد کرد. اگر کلید مس چینی را بیندازد، گرچه اهل سود جستن از اخبار محرمانه نیست، مخالفان سیاسی خود را دربند خواهد کرد یا به هلاکت خواهد افکند. اگر نوک پیکانش کلید برنزی را بزند، معنایش این است که وی اهل سودجویی از اخبار محرمانه و سرکوب مخالفان سیاسی خود نیست، ولی از طریق پیوند با خاندان‌های ذی‌نفوذ، آیندۀ خود و خانواده‌اش را تأمین خواهد کرد. اگر تیرش کلید آهنی را شکار کند، معنایش این است که چنین فرمانروایی هرچند اهل سودجویی از اخبار محرمانه و سرکوب مخالفان سیاسی و پیوند با خاندان‌های صاحب زر و زور نیست و پیوندهای خانوادگی‌اش براساس عشق و راستی است، باز خللی در اهلیتش وجود دارد و آن کوتاه آمدن در برابر اهل سوءاستفاده از زر و زور و تزویر است. ولی اگر فرمانروا یا صاحب قدرتی بتواند کلید سربی را بیندازد... حرف‌هایش برایم تازه بود، اما یک ایراد مهم داشت و آن این‌که تنها انتخاب فردی که تیر را می‌انداخت مهم نبود، بلکه توانایی او در تیراندازی و قدرت و زور بازوی او هم اهمیت داشت: «... این ظالمانه است... زیرا ممکن است انتخاب فردی کلید مس چینی باشد، اما تیرش خطا برود و کلید طلا را بیندازد. در چنین صورتی ممکن است خواست قلبی افراد آشکار نشود...»