کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت: گفتگوی حامد زارع با سید حسین نصر

کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت گفتگوی مبسوط حامد زارع با سید حسین نصر، فیلسوف و متأله برجسته را در بر دارد. گفتگوها حول محور مباحث متنوع و متعددی می‌گردند و به خوبی می‌توانند زمینه‌ساز آشنایی مخاطبان با اندیشه‌ها و نگرش‌های این پرفسور سرشناس در زمینه‌های مختلف فلسفه، عرفان، تصوف، سیاست و... باشند.

درباره‌ی کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت

احتمالاً کمتر کسی است که در حوزه‌ی فلسفه‌ی اسلامی با نام سید حسین نصر آشنا نباشد. شخصیتی که گستره‌ی تفکرات و آثارش عرصه‌های عرفان و علوم و فلسفه‌ی اسلامی و فراتر از آن را در بر می‌گیرد. از این روست که حامد زارع در کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت مجموعه‌ی نوزده مصاحبه‌ را که در طی پنج سال با سید حسن نصر، انجام داده، در این کتاب گردآورده است تا مسیر شناخت این متأله ارزنده و درک دیدگاه‌های وی را برای مخاطبان ساده‌تر سازد.

حامد زارع در مقام یک روزنامه‌نگار در تلاش است تا با صراحت و بهره‌گیری از نگاهی انتقادی و چالشی با سید حسن نصر به گفتگو بنشیند و از زوایای مختلفی نگرش‌ها و نظریات وی را بکاود. زارع با این نگاه به سراغ موضوعات و مباحثی می‌رود که سید حسین نصر در طی دهه‌ها ممارست علمی مورد پژوهش قرار داده است و به این شکل خواننده را با نظریات این اندیشمند در باب فلسفه‌ی کلاسیک، تفکر اسلامی، فلسفه‌ی غرب، عرفان، قرآن‌شناسی، تصوف، تفکر سیاسی، روشنفکری و بسیاری مباحث دیگر آشنا می‌کند.

در فصل اول کتاب مصاحبه‌ای پیرامون فلسفه‌ی اسلامی و حکمت سنت‌گرایانه مطرح می‌شود و پس از آن درباره‌ی جریان فلسفه در ایران معاصر به بحث می‌نشینند. همچنین حسین نصر در این گفتگوها از مسئولیت‌ها و اقداماتش در دوران پهلوی سخن به میان می‌آورد. علاوه‌بر این‌ها، موضوع اسلام و غرب نیز در این مصاحبه‌ها مطرح می‌شود و گفتگو در باب دانش، دین و سیاست در جمهوری اسلامی را نیز از یاد نمی‌برند.

درواقع مصاحبه‌های ارائه‌ شده در کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت را می‌توان دریچه‌ای دانست که نقش غیر قابل انکار سید حسین نصر در عرصه‌ی تبیین، آموزش و ترویج اندیشه‌ی اسلامی و فرهنگ ایرانی در دوران معاصر را برای مخاطب روشن می‌سازد.

گفتنی‌ست که این اثر روشنگر و خواندنی به همت انتشارات ققنوس منتشر و روانه‌ی بازار کتاب شده است.

کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت برای چه کسانی مناسب است؟

تمامی افراد علاقه‌مند به حوزه‌ی فلسفه‌ی اسلامی به ویژه کسانی که علاقه دارند با دیدگاه‌ها و نظریات سید حسین نصر آشنا شوند، از خواندن این کتاب بهره‌ی بسیاری خواهند برد.

در بخشی از کتاب آفاق حکمت در سپهر سنت: گفتگوی حامد زارع با سید حسین نصر می‌خوانیم

(با خنده) چه کسى مى‌گوید خیلى از ما مسلمانان و مخصوصا ایرانیان هنوز متجدد نشده‌ایم؟ ما صد و پنجاه سال است که در تجدد غوطه‌وریم. حتى لباس مردان در صد سال اخیر و قبل و بعد از انقلاب اسلامى لباس فرنگى بوده است و بناهایى که در شهرهاى بزرگ ایران ساخته مى‌شود، اکثرا به سبک متجددانه غربى است. علوم و فنون جدید غربى نیز سراسر ممالک اسلامى را فراگرفته است. امروزه مقالاتى درباره فلسفه و دیگر علوم انسانى در تهران و به زبان فارسى نوشته مى‌شود که انگار نوشته فردى آلمانى یا فرانسوى است منتها به زبان خودمان ولى با محتواى کاملاً غربى. کلمات فرانسوى‌اى که وارد زبان فارسى شده اکثرا باقى مانده و همین رسوبات زبان‌هاى فرنگى چه فرانسه و چه انگلیسى در زبان‌هاى دیگر اسلامى مانند عربى و ترکى و اردو نیز دیده مى‌شود. این همه ایرانى که در گذشته کمونیست و چپى شده بودند و آنانى که امروزه مستغرق در فرهنگ غرب هستند، همه نمونه‌هاى این تجددند. اکنون هم بسیارى از روشنفکران ایران نهاد فکریشان غربى است. علوم طبیعى و ریاضى که امروزه دانشجویان ما در دانشگاه تهران فرامى‌گیرند کاملاً غربى است. جهان‌بینى علوم جدید که از ایران نیامده، از تمدن غرب جدید آمده است. پس این حرف کاملاً حیرت‌آور است که بگوییم ما در عالم سنت زندگى مى‌کنیم و احتیاجى به نقد از تجدد نداریم، چون هنوز متجدد نشده‌ایم. بله؛ این درست است که سنت‌گرایى از غرب برخاست. دلیلش هم آن است که کسى که سرش درد مى‌کند، دنبال قرص آسپیرین مى‌رود. در این شکى نیست. چون تجدد از غرب آغاز شد، در آن‌جا بود که افراد به دنبال علاج نتایج آن رفتند. افرادى همانند محمد عبده که از شرق به پاریس رفتند و بعد به قاهره برگشتند و گفتند که اسلام واقعى در پاریس است، مشکلات و خطاهاى تجدد را هنوز حس نکرده بودند. آن زمان هواى قاهره مثل الآن نبود که به علت آلودگى هوا نمى‌توان آن سوى رودخانه نیل را دید، و این‌چنین بحران‌هاى فکرى و اجتماعى و محیط زیستى که الآن عیان است آن موقع هنوز در بلاد اسلامى پیش نیامده بود.