کتاب دفتر بزرگ: سه‌گانه‌ی دوقلوها، کتاب اول

کتاب دفتر بزرگ: سه‌گانه‌ی دوقلوها، کتاب اول نوشته‌ی آگوتا کریستوف به ماجرای برادران دوقلویی می‌پردازد که در زمان جنگ جهانی دوم نزد مادربزرگ خود می‌روند و با سختی‌های بسیاری روبرو می‌شوند. این کتاب که جلد اول سه‌گانه‌ی دوقلوهاست، جایزه‌ی ادبی کتاب اروپا را برای کریستوف به ارمغان آورد.

نویسندگان بسیاری درباره‌ی جنگ جهانی دوم نوشته‌اند اما داستانی که نگاه متفاوتی نسبت به این مسئله داشته باشد بسیار اندک است و آگوتا کریستوف (Agota Kristof) در گروه معدود نویسندگانی قرار دارد که به زیبایی از عهده‌ی این موضوع برآمده است. این نویسنده‌ در کتاب دفتر بزرگ (The Notebook) زندگی کودکان را در ایام جنگ به تصویر می‌کشد. او برای نوشتن این کتاب از تجربیات شخصی خود الهام گرفته است. بسیاری می‌دانند که جنگ تبعات وحشتناکی دارد اما کمتر کسی به فکر آسیب‌پذیرترین گروه که همان کودکان هستند می‌افتد.

رمان حاضر در سال 1986 منتشر شد و در همان سال جایزه‌ی ادبی کتاب اروپا را به دست آورد. این کتاب به حدی موفق بود که توانست جایگاه کریستوف را به عنوان نویسنده‌ای موفق در ادبیات اروپا تثبیت کند. داستان این کتاب از زبان دو پسر بچه‌ی دوقلو به نام کلاوس و لوکاس روایت می‌شود که از شهر به روستایی می‌روند که مادربزرگ‌شان در آن زندگی می‌کند.

کلاوس و لوکاس به روستایی مرزی مهاجرت می‌کنند و مردم آن‌ روستا مادربزرگ‌شان را جادوگر خطاب می‌کنند. این دو برادر در شهر زندگی راحتی داشتند اما الان باید در محیطی کثیف و با پیرزنی نه چندان دوست داشتنی زندگی کنند. در حقیقت نویسنده شرایط سخت کودکان و آسیب‌های روحی و جسمی آن‌ها در طول جنگ را به تصویر می‌کشد، مانند اتفاقی که برای این دو رخ می‌دهد. از آن‌جایی که کتاب دفتر بزرگ از زبان دو کودک روایت می‌شود، زبان و ادبیاتی ساده دارد که همین سادگی شما را با خود همراه می‌کند.

سه‌گانه‌ی دوقلوها:

دفتر بزرگ، اولین کتاب از مجموعه‌ی سه‌گانه‌ی دوقلوها محسوب می‌شود و دو کتاب دیگر «مدرک» و «دروغ سوم» نام دارند. سه‌گانه‌ی دوقلوها در زمره‌ی آثار موفق و پرفروش کریستوف قرار دارند و به سی و سه زبان زنده‌ی دنیا ترجمه‌ شده‌اند.

آگوتا کریستوف را بیشتر بشناسیم:

آگوتا کریستوف یکی از بزرگ‌ترین و مطرح‌ترین نویسندگان کشور سوئیس است که در 30 اکتبر 1935 در کشور مجارستان به دنیا آمد. وی از همان ایام کودکی و نوجوانی به نوشتن روی آورد. کریستوف به دلیل ظهور کمونیسم در مجارستان مجبور شد به سوئیس مهاجرت کند و تا پایان عمر نیز در همانجا زندگی کرد.

وی در سوئیس به مدت 16 سال در کارخانه ساعت‌سازی کار کرد اما همواره رویای نویسندگی را در سر می‌پروراند و از سال 1970 به صورت جدی نویسندگی را آغاز کرد. وی سرانجام در سال 2011 در شهر نوشاتل از دنیا رفت.

در بخشی از کتاب دفتر بزرگ: سه‌گانه‌ی دوقلوها، کتاب اول می‌خوانیم:

توی خانه‌ی خودمان، در شهر بزرگ، مادرمان همیشه ما را می‌شست. زیر دوش یا توی وان. لباس‌های تمیز تن‌مان می‌کرد، ناخن‌های‌مان را می‌گرفت. برای کوتاه کردن موهای‌مان، ما را می‌برد پیش آرایشگر. بعد از هر غذا دندان‌های‌مان را مسواک می‌زدیم.

در خانه‌ی مادربزرگ، شستن خودمان غیرممکن است. حمامی در کار نیست، حتی آب لوله‌کشی هم نیست. باید رفت با تلمبه از چاه حیاط آب کشید و آن را با یک سطل آورد. در خانه نه صابون هست، نه خمیردندان و نه پودر لباس‌شویی.

توی آشپزخانه همه‌چیز کثیف است. کاشی‌های قرمزرنگ و نامنظم می‌چسبند به کفِ پاها و میز بزرگ می‌چسبد به پشت دست‌ها و آرنج‌ها. اجاق از چربی سیاه شده است و همه‌ی دیوارها از دوده. با این‌که مادربزرگ ظرف‌ها، بشقاب‌ها، قاشق‌ها و کاردها را می‌شوید اما آن‌ها هیچ‌وقت کاملاً تمیز نیستند، و لایه‌ی ضخیمی از کثافت روی قابلمه‌ها نشسته است. دستمال‌ها خاکستری‌رنگ هستند و بوی بدی می‌دهند.

اوایل، هیچ میلی به غذا نداریم، مخصوصاً وقتی می‌بینیم که مادربزرگ چطور غذا می‌پزد، بی‌آنکه دست‌هایش را بشوید و فین‌کنان توی آستین لباسش. بعد‌ها، دیگر به این موضوع توجه نمی‌کنیم.

وقتی هوا گرم است، می‌رویم توی رودخانه آب‌تنی می‌کنیم، صورت و دندان‌های‌مان را با آب چاه می‌شوییم. وقتی هوا سرد می‌شود، شستن همه‌ی بدن غیرممکن است. توی خانه ظرف خیلی بزرگ وجود ندارد. ملافه‌ها، لحاف‌ها و لباس‌های زیرمان ناپدید شده‌اند. دیگر آن کارتون بزرگی را که مادرمان آنها را توی آن آورد، ندیدیم. مادربزرگ همه را فروخته است.