کتاب رتبه بندی مشتریان حقیقی بانکها در بستر مدیریت ریسک اعتباری کمک میکند تا با شناسایی و ارزیابی مشتریان حقیقی تعادلی درست در میان عرضه و تقاضا در منابع و تسهیلات بانکی ایجاد کرد.
ریسک همیشه همراه زندگی انسانها و سازمانها است. تمامی موقعیتهای تصمیمگیری با انواع مخلفی از ریسکها مواجه هستند. در ردهبندی ریسکهایی که یک بانک یا موسسه اعتباری در طول فعالیت خود با آن مواجه خواهد بود، ریسک اعتباری یا ریسک ناشی از اهمال در پرداخت، اهمیت به خصوصی دارد، چرا که به نخستین نقش بانک در اقتصاد یعنی جمعآوری سپرده و واگذاری وام وابسته است.
در کشور ما طی سالهای اخیر، مبحث ریسک و آسیبهای متاثر از آن مورد توجه سازمانها و موسسات مالی قرار گرفته است اما با وجود اهمیت آن، چارچوب یکسان و هماهنگی برای انجام مدیریت ریسک و شاخصهای دقیق برای تعیین ریسک اعتباری وجود نداشته و تکنیک رتبهبندی در کشور همچنان موقعیت درستی ندارد.
بدون شک از مهمترین عوامل این امر مشکلات فرهنگی، مالی، آموزشی، کمبود بانکهای اطلاعاتی متمرکز، کمبود شبکه تبادل اطلاعاتی قوی و کارکشته، نداشتن قوانین و مقررات لازم و مسائل سیاسی است. پس باید چارهای اندیشیده شود تا هم منابع مالی واجب درخواست کنندگان تامین شده و هم بانک مهمترین رسالت خود یعنی واگذاری تسهیلات را با کمترین ریسک ممکن اجرا نماید.
در شرایط متحول امروز، قطعا پیروزی هر سازمان به تسلط آن سازمان بر ریسکها و نوع مدیریتی است که بر انواع ریسکها اعمال میکند. بنابراین استفاده از الگوهای مناسب برای تخصیص بهینه اعتبار و توزیع اعتبار بانکی بین مشتریانی که ارزش بالاتری دارند اهمیت ویژهای دارد.
در بخشی از کتاب رتبه بندی مشتریان حقیقی بانکها در بستر مدیریت ریسک اعتباری میخوانیم:
قبل از ارائه هر مدل آماری لازم است که جامعه آماری مورد نظر به دقت شناسایی شود تا بتوان با توجه به ابعاد کیفی و کمی آن روش نمونهگیری مناسب را به کار گرفت. از این رو بایستی ابتدا آییننامه اعتباری بانک را که تاثیر مستقیمی بر روی ساختار جامعه آماری دارد مورد بررسی قرار گیرد. بر اساس مقررات موجود سیستم بانکی پس از سررسید وام مهلت دو ماهه به وام گیرنده برای تسویه حساب داده میشود پس از این مدت در صورت عدم باز پرداخت تعهدات از طرف وام گیرنده تسهیلاتت مورد قرار داد به سر فصلی به نام سررسید گذشته منتقل میشود. در ادامه و در صورت استمرار عدم اجرای تعهدات تسهیلات مورد قرار داد به سر فصل تعهدات معوق منتقل میگردد. این رویه جامعه آماری را به دو گروه خوش حساب و بد حساب تقسیم میکند. مشتریان خوش حساب مشتریانی هستند که در موعد مقرر وام دریافتی را تسویه میکنند و بالعکس مشتریان بد حساب کسانی هستند که در ایفای تعهدات وام خود کوتاهی میکنند.
این کتاب مشتریان حقیقی را مورد ارزیابی قرار میدهد جامعه آماری مورد مطالعه، متشکل از قریب به 100 پرونده اعتباری مشتریان حقیقی بانکهای کشاورزی غرب استان مازندران بوده که از تسهیلات این بانک استفاده کردهاند. اما با در نظر گرفتن شاخصهای مورد ارزیابی این کتاب تنها 80 پرونده اطلاعات کاملی را دارا بودهاند که در دو دسته مشتریان خوش حساب (بدون معوق) و مشتریان بد حساب (معوقه دار) تقسیم بندی شدند.
بله

















