کتاب مجموعه مقالات نخستین همایش ملی زبان و رسانه (ویژه رسانه ملی) به کوشش فاطمه عظیمی فرد، مواردی از جمله رابطه عنوان و محتوا در عناوین سریالها و تلهفیلمهای ایرانی، نشانهشناسی سکوت در نمایش رادیویی و کاربرد استعاره در اخبار را مورد بحث و بررسی قرار میدهد.
زبان رسانه از تعدادی از اجزای یک پیام رسانهای تشکیل شده است که برای تأثیرگذاری بر مخاطب از یک رسانه ارسال میشود. زبان به عبارتی دیگر مجموعهای از واژگان و دستور زبان و یکی از اجزا اصلی زبان رسانه است. از دیگر اجزا زبان رسانه میتوان تصویر، موسیقی، نوع برنامه و غیره را نام برد. رسانههای جدید، هرکدام ویژگیهایی دارند که موجب ایجاد تنوع در زبان میشود، از این رو، زبان رسانهها گونهها، زیرگونهها و سبکهای مختلفی دارد.
کاربرد زبان فارسی در رسانه ملی به دلیل طیف وسیع برنامهها ابعاد گوناگونی دارد. هدف از برگزاری اولین همایش «زبان و رسانه؛ ویژه رسانه ملی»، ضمن آسیبشناسی کاربرد زبان در برنامههای مختلف رسانه ملی، آشنایی با کاربرد دستاوردهای حوزههای جدید زبانشناسی در برنامههای مختلف رسانه ملی بوده است.
در بخشی از کتاب مجموعه مقالات نخستین همایش ملی زبان و رسانه (ویژه رسانه ملی) میخوانیم:
پس از رواج و کاربرد سازهای بادی اروپایی، مانند ترومپت و بوگل (شیپور پیستوندار)، در اواخر دوره ناصری، در تعزیهخوانیهای تکیه دولت، کمکم استفاده از این نوع سازها به جای شیپور در تعزیهخوانیهای شهرهای دیگر و روستاها نیز معمول شد. به هنگام نواختن موسیقی اعلام و فراخوانی در تعزیهها با این سازها، باز همان آهنگها را به شیوه سنتی مینواختند. لیکن در آهنگ اعلام حرکت دستههای عزاداری و موسیقی صحنههای تعزیه، تغییر ریتمها را با حرکت انگشت و پیستون انجام میدادند. برخی از شیپورچیان در پایان نواختن موسیقی اعلام و فراخوانی تعزیه، آهنگ کوتاهی نیز در مایه دشتی میخواندند. از این رو، در تیتراژ شب دهم، نغمه دشتی ترومپت را شاهدیم که اساساً ما را برای دیدن صحنههایی از تعزیهخوانی فرا میخواند و در ادامه ملودیهایی که از طریق سازهایی مانند ویولون میشنویم به رویدادهای داستانی متن اصلی سریال و کنشهای محوری آن ارجاع میدهد.
باید گفت که با توجه به اینکه موسیقی ایرانی از خصلت روایی برخوردار است، در نتیجه روایت نحوی موسیقی شب دهم را باید در ملودیهای قطعات آوازی جستجو کرد. جایی که سازهای مورد استفاده در تعزیه نقش ایفا میکنند و نیز بخشهایی که صدای تار شنیده میشود. این خصلت روایی بیارتباط با فضای ذهنی جامعه سنتی ایرانی و نیز تاریخ فرهنگی ایرانیان نیست و به همین دلیل مخاطب این سریال نه فقط در مواجهه با موسیقی سریال که اساساً هم با یک سریال روایی-داستانی مواجه است. روایت داستان عشق یک شخصیت به نام حیدر به یک شاهزاده و این رویدادی نمایشی مفهوم عشق را در درون ساختار تقابلی قرار میدهد که تنشها و کنشهای ناشی از آن جز با بیان موسیقایی قابل درک نیست.
بله



















