معرفی و دانلود کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن: علوم اعصاب درباره مغز چه می‌گوید؟

معرفی کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن: علوم اعصاب درباره مغز چه می‌گوید؟

کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن نوشته‌ی مارک دینگمن تلاشی است برای نزدیک شدن به یکی از پیچیده‌ترین بخش‌های بدن انسان؛ جایی که فکر، احساس و رفتار از دل آن شکل می‌گیرند. این کتاب با تکیه بر روایت‌های واقعی، سعی می‌کند تصویری قابل‌فهم از کارکردهای مغز ارائه دهد.

درباره‌ی کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن

در کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن (Your Brain, Explained) مارک دینگمن، مسیر روایت از دل داستان‌هایی شروع می‌شود که هرکدام به یک وضعیت خاص در مغز مربوط هستند. داستان‌هایی که مارک دینگمن (Marc Dingman) در این کتاب روایت می‌کند اغلب درباره افرادی هستند که با اختلالات عصبی زندگی می‌کنند و همین تجربه‌ها، نقطه شروعی برای ورود به دنیای علوم اعصاب می‌شود.

کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن فصل‌به‌فصل پیش می‌رود و در هر بخش، یک موضوع مشخص را دنبال می‌کند. از ترس و حافظه گرفته تا خواب، زبان و توجه، هرکدام با یک نمونه واقعی شروع می‌شوند و بعد به توضیح سازوکارهای مرتبط می‌رسند. این روند باعث می‌شود مفاهیم پیچیده، در دل موقعیت‌های ملموس قرار بگیرند.

در یکی از بخش‌ها، با فردی روبه‌رو می‌شویم که توانایی تجربه ترس را از دست داده و همین موضوع، مسیر توضیح نقش بخش‌هایی از مغز را باز می‌کند. در بخشی دیگر، موضوع حافظه مطرح می‌شود و تفاوت میان یادآوری لحظه‌ها و ثبت آن‌ها بررسی می‌شود. این نمونه‌ها در کنار هم، تصویری کلی از نحوه کار مغز می‌سازند.

مغز و پیچ و خم‌های آن؛ از تجربه‌های واقعی تا فهم سازوکارها

در ادامه کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن انتشارات نویسه پارسی، توجه به این نکته جلب می‌شود که بسیاری از رفتارهای روزمره، به شبکه‌هایی از بخش‌های مختلف مغز وابسته هستند. به‌جای اینکه هر عملکرد به یک نقطه محدود شود، مجموعه‌ای از ارتباط‌ها در کنار هم قرار می‌گیرند و نتیجه نهایی را شکل می‌دهند.

مارک دینگمن در بخش‌هایی از کتاب، موضوعاتی مثل لذت، درد و اعتیاد مطرح می‌شود. اینجا توضیح داده می‌شود که چگونه بعضی از رفتارها به مرور تقویت می‌شوند و چه عواملی باعث تکرار آن‌ها می‌شوند. همچنین به این موضوع پرداخته می‌شود که چرا گاهی همین سازوکارها می‌توانند به مشکلاتی در زندگی روزمره تبدیل شوند.

نکته‌ای که در طول روایت تکرار می‌شود، این است که مغز همیشه در حال تغییر و سازگاری است. تجربه‌ها، یادگیری‌ها و حتی آسیب‌ها می‌توانند مسیرهای جدیدی ایجاد کنند و همین موضوع باعث می‌شود هر فرد تجربه‌ای متفاوت داشته باشد.

وقتی علم از دل روایت بیرون می‌آید

یکی از مسیرهایی که کتاب مغز و پیچ‌وخم‌های آن دنبال می‌کند، حرکت از تجربه‌های عینی به سمت فهم سازوکارهای درونی مغز است. روایت‌ها معمولاً از یک موقعیت واقعی شروع می‌شوند؛ جایی که یک رفتار عجیب یا یک اختلال خاص، توجه را جلب می‌کند و بعد به‌تدریج مسیر به سمت توضیح آنچه درون مغز رخ می‌دهد باز می‌شود. این روند باعث می‌شود مفاهیم علمی، جدا از زندگی روزمره به نظر نرسند و در دل همان تجربه‌ها قابل‌درک شوند.

در این میان، خواننده با موقعیت‌هایی روبه‌رو می‌شود که شاید در نگاه اول غیرعادی به نظر برسند، اما هرکدام دریچه‌ای به بخشی از عملکرد مغز باز می‌کنند. از واکنش‌های ساده گرفته تا رفتارهای پیچیده‌تر، همه در یک مسیر پیوسته قرار می‌گیرند که نشان می‌دهد مغز چگونه اطلاعات را دریافت، پردازش و تبدیل به عمل می‌کند. کتاب کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن توسط محمدحسن ترابی به فارسی ترجمه شده و انتشارات نویسه پارسی آن را منتشر و روانه بازار کرده است.

اگر بخواهید مسیر این روایت‌ها را خودتان دنبال کنید و با مثال‌هایی که قدم‌به‌قدم شما را جلو می‌برند همراه شوید، خرید کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن و مطالعه آن می‌تواند راهنما و انتخاب مناسبی باشد.

نکوداشت‌های کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن

• مقدمه‌ای آسان و فهم‌پذیر برای کارکرد مغز و مسائل جاری در علوم اعصاب... مقدمه‌ای عالی برای این رشته. (دکتر فرانک امثر، استاد روان‌شناسی)
• این کتاب نوشته‌ای جذاب و آگاهی‌بخش است... من چیزهای زیادی یاد گرفتم و شما هم خواهید گرفت! (دکتر جان ای. داولینگ، گوردون و لورا گاند، استاد پژوهشی علوم اعصاب، دانشگاه هاروارد.)

کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن برای شما مناسب است اگر

• به موضوعات علوم اعصاب و شناخت عملکرد مغز انسان علاقه دارید.
• دوست دارید از طریق مثال‌های واقعی چگونگی عملکرد مغز را متوجه شوید.
• به ارتباط بین ذهن و رفتار کنجکاو هستید.
• به‌دنبال کتابی علمی در حوزه مغز و اعصاب با زبان قابل‌فهم هستید.

در بخشی از کتاب مغز و پیچ و خم‌های آن: علوم اعصاب درباره مغز چه می‌گوید؟ می‌خوانیم

حال به فرایند شکل‌گیری پیوند بین نورون‌ها برگردیم. بیایید اول بسیار ساده‌انگارانه به این سازوکار نگاه کنیم. تصور کنید در مغزتان نورون‌هایی هستند که هر یک به مفهوم خاصی اشاره دارند. برای مثال، یک نورون دارید که مفهوم آمیگدالا (که در فصل قبل درباره‌اش حرف زدیم) را تولید می‌کند و همچنین نورون دیگری دارید که نشان‌دهنده مفهوم ترس است.

البته نورون‌ها واقعاً در مغز این گونه کار نمی‌کنند. صحبت کردن دربارۀ چیزی به پیچیدگی ترس – و حتی به‌سادگی یک ناحیه واحد مغزی – به‌معنای نقش داشتن نورون‌های بسیار بسیار زیادی است. اما به‌هرحال این را از من بپذیرید.

بگذارید فرض کنیم که قبل از اینکه شما فصل قبل این کتاب را بخوانید، در مغز شما هیچ پیوندی بین نورون آمیگدالا و نورون ترس وجود نداشت. نورون‌هایی که این مفاهیم را بازنمایی می‌کردند هیچگاه با هم ارتباط برقرار نکرده بودند (یا شاید شما قبل از خواندن این کتاب اسم آمیگدالا هم به گوشتان نخورده بود و بنابراین هنوز در مغزتان هیچ نورونی نبود که آن را بازنمایی کند). اما وقتی آن فصل را می‌خوانید، مغزتان شروع به تداعی یا پیوند برقرار کردن بین ایده‌ها می‌کند.

در انتهای آن فصل، این دو نورون شروع به «صحبت کردن» با یکدیگر کردند. آن‌ها یک «پیوند سیناپسی» جدید تشکیل دادند، به‌طوری که وقتی شما حالا اصطلاح آمیگدالا را می‌بینید، نورونی که آن را بازنمایی می‌کند بلافاصله نورونی را تحریک می‌کند که ترس را بازنمایی می‌کند. بین دو مفهومی که قبلاً در مغز ارتباطی وجود نداشت، اکنون تداعی شکل گرفته است و این تداعی به‌دلیل تغییر در سازمان‌دهی سیناپس‌هاست.

فهرست مطالب کتاب

درباره نویسنده
پیشگفتار مترجم
سپاسگزاری
پیشگفتار نویسنده
1. ترس
بادام مغز
میمون، مسکالین، و آمیگدالا
آموختن درباره ترس
آمیگدالای خطریاب
می‌ترسید قبل از اینکه بدانید
«مرکز ترس»
فراتر از ترس
دیدگاهی نو به ترس
راه را اشتباه رفته‌ایم
2. حافظه
الفبای حافظه
شکل‌گیری پیوند، شکل‌گیری حافظه
حافظه و... حلزون دریایی؟
اسب‌های دریایی مغز
زندگی یک حافظه
بقیه ماجرا
بیماری آلزایمر
پیش‌آگهی هولناک
تباهیدگی عصبی و آلزایمر
پلاک، گره، و نورون‌هایی که می‌میرند
3. خواب
چرا می‌خوابیم؟
منشأ علم خواب
اندازه‌گیری خواب با EEG
حرکات شبانه
مغز در خواب
دقیق‌تر بشویم
نارکولپسی و مرکز کنترل خواب
کلید خواب-بیداری
خوابمان می‌گیرد
آدنوزین و خواب
24 ساعت شبانه‌روز، 7 روز هفته
مواد مورد علاقه آمریکایی‌ها
اثر بلندمدت کافئین
4. زبان
بروکا با «تن» آشنا می‌شود
نیمکره‌ها در دوئل با هم
نقش نیمکره راست که اغلب نادیده گرفته شده است
انگاره کلاسیک زبان
تصویری پیچیده‌تر
وقتی زبان در محیط نباشد
دوره حیاتی زبان‌آموزی
5. ناراحتی
بروکا و «لوب بزرگ لیمبیک»
لوبی جدید
سیستم لیمبیک وارد می‌شود
عبور از یک «سیستم» برای هیجانات
یافتن ناراحتی در مغز
کرتکس حلقوی سابجنوال در افسردگی
شبکه افسردگی
فرضیه سروتونین
وصل کردن نقطه‌ها
بازجذب و بازیافت ناقل‌های عصبی
گل سرسبد
مشکلات فرضیه سروتونین
در جستجوی پاسخ
6.حرکت
جستجوی حرکت در مغز
کرتکس حرکتی
ظرافت بخشیدن به حرکات
«مغز کوچک»
عقده‌های قاعده‌ای
پارکینسون
حرکت آهسته!
کمبود دوپامین
اِل‌دوپا برای پارکینسون: داروی معجزه‌آسا؟
7.بینایی
ساختار چشم
لایه شگفت‌انگیزی از سلول‌ها
کوررنگی: افسانه و واقعیت
چشم‌انداز متنوع شبکیه
خروج از چشم‌ها
بینایی در کرتکس
دقت خیره‌کننده ادراک دیداری
بینایی، بازسازی ناقص
نابینایی
مهارت‌های بسیار خاص
انکار اظهر من الشمس
8. لذت
حافظه‌های فراموش‌نشدنی
در جستجوی سیستم پاداش
دوپامین و پاداش
ناقل عصبی لذت
دیدگاه‌های جدید درباره دوپامین
پس تکلیف لذت چه می‌شود؟
اعتیاد
چرخه شیطانی
رویکردی تازه به اعتیاد
9. درد
مسیر درد، از گیرنده‌ها تا مغز
مرکزی برای لامسه و درد
مالش، درد را کم می‌کند
سازوکار‌های عالی
یک کشف بزرگ
مسکن‌های طبیعی
مسئله درد مزمن
درمان درد: شمشیر دولبه
10. توجه
مهمانی و توجه
توجه در مغز
منابع محدود توجه
چندوظیفگی (مالتی‌تسکینگ)
فراوظیفه‌ای‌ها
اختلال کمبود توجه/بیش‌فعالی
مغز ADHD
ADHD، دوپامین، و بقیه ماجرا
یادداشت‌ها
واژه‌نامه انگلیسی-فارسی
واژه‌نامه فارسی-انگلیسی