کتاب نقش ورزش در پیشگیری از بیماری و درد مفاصل

کتاب نقش ورزش در پیشگیری از بیماری و درد مفاصل نوشته‌ی عبدالرضا عسگری و عبدالمجید رشیدی، به بررسی اثرات ورزش در سلامت جسم به خصوص در تسکین درد کمر و سلامت روانی و اجتماعی می‌پردازد.

فعالیت جسمانی و ورزش، روشی برای افزایش سلامت و جلوگیری از بیماری‌های جسمی و روانی می‌باشد. افرادی که آمادگی و توان جسمی خوبی دارند، در فعالیت‌های اجتماعی و فردی موفق‌تر می‌شوند؛ چون این افراد از شادابی، انرژی و سلامت بیشتری برخوردار هستند.

ورزش بر حسب شدت و میزان فعالیت جسمانی و انرژی مصرفی بر حسب واحد زمان به انواع سبک‌، نیمه سنگین و سنگین تقسیم می‌شود. در کل ورزش‌های سبک بر جسم و روان انسان آثار مفیدی می‌گذارند. با توجه به اینکه قلب یکی از اعضای حساس و حیاتی بدن محسوب می‌شود، هرگونه اختلالی در عملکرد آن، فعالیت‌های روزانه را مختل می‌کند. یکی از شیوه‌های مراقبت از قلب، انجام فعالیت‌های جسمانی و ورزش‌های متناسب با وزن و سن است.

ورزش علاوه بر تأثیر مثبت بر سیستم قلب و عروق و افزایش قدرت عضلات بدن، توانایی دستگاه تنفس را نیز بیشتر می‌نماید. در حین انجام ورزش و فعالیت جسمانی، اعضای مختلف بدن اکسیژن بیشتری مصرف می‌کند و حجم و سرعت جریان خون برای رساندن مواد مغذی و اکسیژن به اعضا و بافت‌های گوناگون زیاد می‌شود.

نتایج تحقیقات زیادی نشان داده است که انجام انواع مختلف نرمش‌ها، علاوه بر فواید جسمی گوناگون، بر مقابله با مشکلات عصبی و روانی نیز تأثیر دارد. از میان این تحقیقات می‌توان از کار یک ساله محققان دانشگاه استانفورد نام برد که کار تحقیق خود را روی 57 زن و مرد 50 تا 65 ساله، با چهار نوع نرمش مختلف انجام داده‌اند.

گروه اول هفته‌ای سه روز و روزی 60 دقیقه نرمش‌هایی را در یک مرکز ورزشی انجام می‌دادند که 40 دقیقه آن شامل تمریناتی از قبیل دو و پیاده‌روی سریع بود که میزان تنفس، ضربان قلب و در نتیجه مصرف اکسیژن را افزایش می‌داد. دسته دوم وضعیتی کاملاً مشابه با دسته اول داشتند با این تفاوت که این کار را در منزل خویش انجام دادند. سومین گروه، هفته‌ای پنج بار به مدت 30 دقیقه به تمریناتی پرداختند که در مجموع میزان انرژی مصرف شده آن‌ها با دو دسته اول یکسان بود. به گروه چهارم توصیه شد که در نرمش‌های معمول خود هیچ تغییری ایجاد نکنند، فعالیت‌های سه گروه آخر که در مراکز مخصوص انجام نمی‌شد و توسط مشاوران ویژه پیگیری می‌شد.

نتیجه تحقیق نشان داد که با وجود تفاوت نرمش، میزان فشارهای عصبی، هیجان و افسردگی در تمام گروه‌ها تقریباً 30 درصد کاهش یافته است. مطلب دیگر اینکه با تحقیق در افراد سیگاری نشان داده شد که این تمرین‌ها یکی از بهترین راه‌های ترک سیگار است. انجام نرمش‌ها در منزل و تداوم آن بهترین نتیجه را در بردارد.

در بخشی از کتاب نقش ورزش در پیشگیری از بیماری و درد مفاصل می‌خوانیم:

بدن افراد براى سالم ماندن باید فعال و پرتحرک باشد. وقتى ماهیچه‌ها، عضلات، استخوان‌ها و تاندون‌ها، بى‌حرکت و بى‌تحرک باقى بمانند، شروع به گلایه زیاد در ناحیه‌هاى کمر مى‌کنند. بنابراین باید آن‌ها را فعال و متحرک نگه داشت. ورزش آرام و سبک باعث استحکام ماهیچه‌هاى کمر و معده مى‌شود که این ماهیچه‌ها از ستون فقرات حمایت مى‌کنند و باعث انعطاف‌پذیرى آن مى‌شوند. پیاده‌روى و دوچرخه‌سوارى از بهترین ورزش‌ها براى رسیدن به این اهداف است. شنا براى کمر بسیار مفید است، زیرا در میان آب بودن، باعث استحکام عضلات و ماهیچه‌هاى بدن مى‌شود. انجام حرکات ورزشى منظم می‌تواند آغاز خوبی باشد، ولى قبل از آن چنانچه مشکل در ناحیه کمر دارید، حتماً با پزشک مشورت کنید تا ورزش مناسب شما را پیشنهاد کند.

ورزش مناسب با سطح کار خود را انجام دهید و چنانچه در مراحل اولیه هستید، حتماً با ورزش سبک آغاز کنید. ضمناً قبل و بعد و در حین ورزش آب بنوشید. قبل و بعد از انجام ورزش، بدن خود را با حرکات کششى کاملاً گرم کنید. لباس و کفش مناسب و راحت بپوشید. از ورزش لذت ببرید. قبل از ورزش، غذاى زیادى نخورید و چنانچه ورزش باعث کمر درد شما شد، بلافاصله آن را متوقف کنید. هر گاه احساس بیمارى کردید، ورزش کنید و همانطور که مى‌دانیم گاهى افزایش وزن باعث جابه‌جایى و عدم تنظیم ستون فقرات مى‌شود که این موضوع مى‌تواند باعث کمر درد شود. بنابراین براى جلوگیرى از کمر درد باید وزن خود را کاهش دهیم و از رژیم غذایى مناسب که غنى از سبزیجات، میوه‌جات و حبوبات و غلات است، استفاده کنیم.