کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد

کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد یکی از خلاقانه‌ترین و جسورانه‌ترین رمان‌های بختیار علی است؛ اثری درخشان در قلمرو رئالیسم جادویی که از داستانِ مردی که باد او را با خود می‌برد، تمثیلی عمیق درباره‌ی هویت، حافظه و سرنوشت انسان خاورمیانه‌ای می‌سازد. این رمان خیال‌انگیز و تکان‌دهنده، با طنزی تلخ و نگاهی فلسفی، نشان می‌دهد چگونه می‌توان از دل یک افسانه، تصویری فراموش‌نشدنی از رنج، تبعید و جست‌وجوی خویشتن آفرید.

درباره‌ی کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد

در خاورمیانه آدم‌ها معمولا دو جور می‌میرند: یا زیر چرخ حوادث تاریخ له می‌شوند، یا در گردبادِ زمانه، گم. جمشید خان اما راه سومی پیدا کرد؛ اینکه خود را به باد بسپارد و از این گمگشتی شکل تازه‌ای از بودن را بسازد. کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد (My Uncle Jamshid Khan Whom the Wind was Always Taking) اثر بختیار علی (Bachtyar Ali) نویسنده‌ی برجسته‌ی معاصر کرد، با تکیه بر فضای رئالیسم جادویی، روایتی خیال‌انگیز و درعین‌حال عمیق از رنج، آوارگی، حافظه و بحران هویت در جغرافیای آشوب‌زده‌ی خاورمیانه ارائه می‌دهد.

در مرکز داستانْ جمشید خان قرار دارد؛ جوانی مبارز که در روزگار حکومت بعثی عراق، زیر فشار شکنجه و زندان آن‌قدر نحیف و سبک می‌شود که باد می‌تواند او را از جایی به جایی دیگر ببرد. همین ایده‌ی شگفت و تاحدودی نامعقول، در جهان روایی بختیار علی به تمثیلی قدرتمند از انسانی که تاریخ، خشونت و سرکوب، وزن تعلق، حافظه و حتی هویت او را ربوده‌اند، بدل می‌شود.

سیر تحول جمشید خان در جهان نمادین بختیار علی

رمان عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد بختیار علی از خلال روایت برادرزاده‌ی جمشید خان پیش می‌رود و به‌تدریج از یک قصه‌ی عجیب و خیال‌انگیز، به تأملی تلخ و فلسفی درباره‌ی سرنوشت انسان خاورمیانه‌ای تبدیل می‌شود؛ انسانی که میان آرمان، تبعید، فراموشی و بقا معلق مانده است. جمشید خان هر بار که با باد به جایی تازه پرتاب می‌شود، گویی بخشی از گذشته و باورهایش را پشت سر می‌گذارد و با صورتی تازه از خود روبه‌رو می‌شود؛ گاه مبارز، گاه عاشق، گاه عارف و گاه انسانی سرگردان که دیگر نمی‌داند به کجا تعلق دارد.

قدرت این رمان در همین‌جاست که از دل یک موقعیت نامتعارف، تصویری بسیار واقعی از جامعه، تاریخ و روان زخمی انسان معاصر می‌سازد. بختیار علی با زبانی شاعرانه، تخیلی جسور و نگاهی فلسفی، نشان می‌دهد که چگونه جنگ، استبداد و بی‌ثباتی می‌توانند انسان را چنان از ریشه جدا کنند که حتی ایستادن بر زمین نیز برایش ممکن نباشد. کتاب عمویم جمشید خان بختیار علی با ترجمه‌ی رضا کریم مجاور داستان نسلی است که در طوفان تاریخ، میان ماندن و محو شدن، در حال دست‌وپا زدن است.

خرید کتاب عمویم جمشیدخان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد انتشارات افراز، برای علاقه‌مندان به ادبیات کردی، رئالیسم جادویی و روایت‌های اجتماعی‌فلسفی، اثری درخشان و فراموش‌نشدنی خواهد بود.

کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد برای شما مناسب است اگر

• به رمان‌های رئالیسم جادویی علاقه دارید.
• به ادبیات معاصر خاورمیانه و نویسندگان کرد علاقه‌مند هستید.
• دوست دارید رمان‌های فلسفی و نمادین بخوانید که درباره‌ی هویت، حافظه و سرنوشت انسان حرف می‌زنند.
• به رمان‌هایی با درونمایه‌های اجتماعی، تاریخی و سیاسی درباره‌ی زندگی در خاورمیانه علاقه دارید.

در بخشی از کتاب عمویم جمشید خان مردی که باد همواره او را با خود می‌برد می‌خوانیم

می‌گذارند، بی‌آن‌که به چیزی دست یابند. بعثیان جمشیدخان را مدتی در زندان‌های معروف و هولناک عراق می‌گردانند. به‌نظر می‌رسد که دلیل اصلی ضعیف‌شدن جثه‌ی جمشیدخان و ازدست‌دادن وزنش، به همین موضوع شکنجه و گرسنگی بی‌امان در زندان‌های مختلف برگردد. هم‌بندهای جمشیدخان از کاهش نامعمول و ناگهانی وزن او سخن می‌گویند.

من چهره‌ی او را پیش از دستگیری‌اش به‌سختی به‌یاد می‌آورم. آن چند تصویر دوران پانزده و شانزده‌سالگی او، چهره‌ی مرد کوتاه‌قدی را نشان می‌دهند که کمی متمایل به چاقی می‌نماید. جمشیدخان جوانی نبوده که لاغر و تکیده تلقی شود، بلکه پسری بوده با گونه‌هایی برجسته، از همان‌هایی که لبخندشان نشان از کودکی سالم و تندرست دارد. دوستان و آشنایان او بر این باورند که آن‌چه جمشیدخان را در این سن و سال به‌سمت کمونیسم سوق داده، نه علاقه‌ی او به آزادی و عدالت اجتماعی، بلکه عقیده‌اش به جامعه‌ای بوده که در آن انسان آزادانه‌تر بتواند با جنس مخالف، رابطه‌ی عاشقانه داشته و کمتر زیر نظر باشد. به‌هرحال بدن جمشیدخان در زندان به‌شدت رو به ضعف می‌گذارد و وزنش را به‌نحو شگفت‌انگیزی از دست می‌دهد. بعثیان که هیچ ارزشی برای زندگی انسان قائل نیستند، به این مسأله اهمیتی نمی‌دهند و آن را تأثیر طبیعی روش‌های نوین و پیشرفته‌ی شکنجه‌ای می‌شمارند که به‌کمک دانشمندان خارجی به آن دست یافته‌اند.

کسی به‌درستی نمی‌داند که چه روزی باد برای نخستین‌ بار جمشیدخان را با خودش می‌برد؛ آن‌چه معلوم است این‌که اولین پروازش در یک شب سرد زمستانی، در یکی از زندان‌های خاص شهر کرکوک اتفاق می‌افتد.