کتاب میراث چهارده سالگی

معرفی کتاب میراث چهارده سالگی

کتاب میراث چهارده سالگی نوشته‌ی سامی صالحی ثابت شامل یک نمایشنامه به همراه مطالعه‌ای تحلیلی و آسیب‌شناسانه درباره‌ی نوجوانی، مشکلات و نیازهای نوجوانان در ایران می‌شود. نویسنده در بستر این نمایشنامه خانواده‌ای پرتنش و روابط پیچیده‌ی والدین و نوجوانان را نشان می‌دهد و در کنار روایت دراماتیک، با نگاهی تحلیلی به بحران هویت، شکاف بین‌نسلی و فشارهای اجتماعی در زندگی نوجوانان می‌پردازد.

درباره‌ی کتاب میراث چهارده سالگی

پرتو دختری نوجوان و چهارده ساله است که در یک خانواده‌ی چهارنفری زندگی می‌کند. میان پرتو و مادرش، زلیخا، تنش‌های شدیدی وجود دارد که شکاف عاطفی آن‌ها را عمیق‌تر می‌کند. نمایشنامه‌ی میراث چهارده سالگی کاری از سامی صالحی ثابت به مشکلات نوجوانان در خانواده می‌پردازد.

والدین پرتو، پنهانی گوشی او را چک می‌کنند و با ویدئویی روبه‌رو می‌شوند که جهانی پنهان و هولناک از زندگی پرتو را نشان می‌دهد. دیدن این ویدئو خانواده را با بحران‌های تازه‌ای مواجه می‌کند. نشر قطره که دغدغه‌های تربیتی و اجتماعی نسل جدید را در کانون توجه خود قرار داده، کتاب میراث چهارده سالگی سامی صالحی ثابت را در مجموعه آثار مرتبط با نمایشنامه نوجوان منتشر کرده است.

کتاب میراث چهارده سالگی شامل دو بخش اصلی می‌شود که نمایشنامه بخش اول آن را تشکیل می‌دهد. این نمایشنامه در امتداد دغدغه‌های تئاتر نوجوان و بر پایه‌ی مشکلات نوجوانان در جامعه نوشته شده و با رویکردی واقع‌گرا و روان‌شناختی، بحران‌های ارتباطی، هویتی و جنسی را در بستر خانواده بررسی می‌کند. این اثر نشان می‌دهد چگونه سوءتفاهم‌ها و سکوت‌های طولانی به بحران‌های خارج از کنترل تبدیل می‌شوند.

آسیب‌شناسی نوجوانی در میراث چهارده سالگی

سامی صالحی ثابت در بخش دوم کتاب میراث چهارده سالگی وارد مباحث تحلیلی و پژوهشی می‌شود و به مسائل و مشکلات نوجوانان اشاره می‌کند. او شرح می‌دهد که مفهوم «نوجوان» یک تعریف ساده‌ی سنی نیست، بلکه یک سازوکار پیچیده‌ی اجتماعی، روان‌شناختی و فرهنگی در حال تغییر است. صالحی به چرخه‌های معیوب ارتباطی میان نسل‌ها، بحران‌های حل‌نشده‌ای مثل مسائل جنسی و ضرورت مهارت‌هایی چون تاب‌آوری اشاره کرده و مفهوم «آدم امن» را به‌عنوان عناصر کلیدی زیست نوجوان امروز مطرح می‌کند.

سامی صالحی‌ثابت، نویسنده و پژوهشگر حوزه‌ی تئاتر نوجوان، در این اثر نیز مسیر پژوهشی و اجتماعی خود را ادامه داده است. او با تکیه بر تجربه‌های میدانی، مشاهده‌های بلندمدت و کار با نوجوانان، اثری خلق کرده که هم جنبه‌ی دراماتیک دارد و هم کارکرد تحلیلی. در کتاب میراث چهارده سالگی، او تلاش کرده تئاتر نوجوان را از سطح آموزشی صرف فراتر ببرد و به بستری برای طرح بحران‌های واقعی نسل امروز تبدیل کند.

در میان کتاب‌های سامی صالحی ثابت، این نمایشنامه نوجوان با نگاهی تیزبین به روابط خانوادگی و جهان نوجوان می‌نگرد و بحران‌های خاموش، اما عمیق جامعه‌ی امروز را آشکار می‌کند. با خرید کتاب میراث چهارده‌سالگی نشر قطره یکی از آثار مهم ادبیات نمایشی نوجوان را مطالعه کنید.

کتاب میراث چهارده سالگی برای شما مناسب است اگر

• معلم یا مربی نوجوانان یا پژوهشگر حوزه‌ی تعلیم و تربیت و روان‌شناسی رشد هستید و می‌خواهید مشکلات نوجوانان را در جامعه بهتر درک کنید.
• در میان لیست کتاب‌های انتشارات قطره به دنبال نمایشنامه‌ای درباره‌ی معضلات نوجوانی و شکاف‌های میان‌نسلی می‌گردید.
• به دنبال یک نمایشنامه‌ی اجتماعی برای نوجوانان هستید.

در بخشی از کتاب میراث چهارده سالگی می‌خوانیم

در مجتمع تجاری‌تفریحی بسیار بزرگی، پژواک و پرهام دنبال هم می‌دوند و می‌خندند.
پژواک: زدمت... زدمت...
پرهام: نخورد!
پژواک: حالا چی؟ حالا... خورد... خورد... حالا نوبت منه... (فرار می‌کند.)
پرهام: قبول نیست، تو نفَست خیلی خوبه... صبر کن...
از صحنه خارج می‌شوند، اما صدای خنده و جیغ‌ودادشان شنیده می‌شود. پس‌از چند لحظه، دوباره وارد می‌شوند. پژواک روی کول پرهام است.
پژواک: هین... هین... تندتر برو... برو...
پرهام: عر... عر...
پژواک: نکن، خره... می‌ندازنمون بیرون!
پرهام: خرم دیگه، این چیزها رو نمی‌فهمم... عر... عر...
صدای سوت حراست مجتمع شنیده می‌شود.
پژواک: (پایین می‌آید.) دربریم.
هر دو از صحنه فرار می‌کنند.
همان‌جا. طبقه‌ای دیگر. لباس‌فروشی‌ها و کفش‌فروشی‌ها. پژواک و پرهام مغازه‌ها را نگاه می‌کنند. پرهام جلوی مغازه‌ای که شلواری سبزرنگ در ویترین دارد خشکش می‌زند. پژواک متوجهش می‌شود.
پژواک: می‌پوشی از این‌ها؟
پرهام: متنفرم از این‌ها!
پژواک: پس چرا میخش شدی؟
پرهام: هیچی...
پژواک: صد دفعه بهت گفتم به من نگو هیچی. باید همه‌چی‌ت رو بدونم.
پرهام: پژواک، روزمون رو خراب نکن دیگه!
پژواک: بگو. من همیشه تو رو می‌شنوم.
پرهام: جَم... جمشید!
پژواک: آخی! یادش افتادی؟!
پرهام: هرچیزی که سبزپسته‌ای باشه من رو یاد اون می‌ندازه... ترک‌تحصیل کرد. کار هم نمی‌کنه. نمی‌دونم کدوم گوشه‌ی این کشور خودش رو گم‌وگور کرده.
پژواک: چرا از ایران نمی‌ره؟
پرهام: می‌گه دیگه به بشر هیچ امیدی نیست. توی هیچ‌جای دنیا به هیشکی هیچ امیدی نیست.
پژواک: موافقم!
پرهام: من هم!

فهرست مطالب کتاب

مقدمه‌ی دبیر مجموعه
تشکر
معرفی نویسنده
در این کتاب چه می‌خوانید؟
این کتاب برای کیست؟
فصل اول: نمایشنامه‌ی میراث چهارده‌سالگی
تابلوی صفر؛ شاهدان
قصه‌های‌ ناقص و تک‌خطی
تابلوی زنجیره
تابلوی تأثیر
تابلوی سکوت
تابلوی فرصت
تابلوی قربانی
تابلوی غفلت
تابلوی هیولا
تابلوی خلوت
فصل دوم: مقدمه‌ای بر شناخت مفاهیم «نوجوان» و «دوران نوجوانی»
فصل سوم: آیا در ایران «نوجوانی» داریم؟
فصل چهارم: تداوم چرخه‌ی معیوب
فصل پنجم: نمونه‌ای از مسائل حل‌نشده‌ی نسل‌های نوجوان در ایران؛ مسائل جنسی
فصل ششم: تاب‌آوری چیست و چرا به آن نیاز داریم؟
فصل هفتم: آدم امن نوجوان کیست؟
مسابقه‌ی ویژه‌ی مخاطبان جوان
منابع