کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق

معرفی کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق

شما می‌دانید خوشبختی کجاست؟ کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق اثر تام انجی یر به ما نشان می‌دهد فلاسفه از دوران باستان تا اکنون هنوز نتوانسته‌اند گوهر گمشده‌ی سعادت را پیدا کنند. نویسنده با گردآوری و تدوین مقالات نویسندگان گوناگون حوزه‌ی فلسفه، تاریخ فلسفه‌ی اخلاق و ایده‌ها و نظریات فیلسوفانی چون هگل و جان استوارت میل را با زبانی ساده و قابل درک در اختیار خوانندگان قرار داده است.

درباره‌ی کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق

درک هر موضوع و مطلبی وابسته به این است که سیر تحول و روند رشد آن را بدانیم. تا زمانی که هنوز با تاریخ فلسفه و مراحل تفکر فلسفی آشنا نشده‌ایم، با چیستی و ماهیت هر اصل فلسفی آشنا نخواهیم شد. ما باید با بستر تاریخی و اجتماعی‌ای که هر فلسفه‌ای در آن شکل گرفته است آشنا شویم تا بتوانیم اثرگذاری فیلسوفان بر زمان خود و بر فلاسفه‌ی پس از خود را درک کنیم. کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق (Ethics: The Key Thinkers) مجموعه‌ای از مقالات فلسفی است که به کوشش تام انجی یر (Tom Angier) تدوین و گردآوری شده و ما را با زندگی مشهورترین فیلسوفان تاریخ در حوزه‌ی فلسفه اخلاق آشنا می‌کند.

فلسفه نیز مانند هر علم دیگری، متأثر از گذشته‌ی خود است. از افلاطون تا نیچه، تمام فیلسوفان در پی به ثمر رساندن همان هدفی هستند که سقراط مسیر رسیدن به آن را آغاز کرد و آن هدف، رسیدن به زندگی خوب و سعادت بشر است. کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق مجموعه مقالاتی از نویسندگان گوناگون است که به ما نشان می‌دهد نگاه هر فیلسوف درباره‌ی انسان و مفهوم فضیلت چه بوده است و چگونه می‌توانیم هم به خیر و خوبی‌ها دست یابیم و هم خوشبختی را دریابیم.

فلسفه اخلاق در جست‌وجوی سعادت

افلاطون نخستین کسی بود که با صدای بلند اقرار کرد خوشبختی آن‌قدر بعید و کمیاب است که اکثر ما آن را تجربه نخواهیم کرد. او می‌دانست که در این جهان نمی‌توان واقعاً شاد زیست. در این مورد، فیلسوفان پس از افلاطون نیز با او موافق هستند؛ اما تفاوت دیدگاه افلاطون با متفکران بزرگ فلسفه اخلاق که متأخرتر از او هستند، در این است که تصور می‌کند راهی برای سعادتمند شدن وجود دارد و آن، ورود به جهان دیگر است.

پس از افلاطون، ارسطو به‌عنوان مهم‌ترین فیلسوف یونان باستان شناخته می‌شود؛ کسی که معتقد بود حس لذت از عادت به‌وجود می‌آید و هر چیزی را که به کودک خود به‌عنوان عنصری لذت‌بخش معرفی کنیم، او نیز از آن لذت می‌برد.

تفاوت دیدگاه ارسطو و افلاطون در این است که افلاطون خوشبختی را در جهان مادی ناممکن می‌پندارد و ارسطو آن را منوط به این می‌داند که بیاموزیم از چیزهای خوب و مفید لذت ببریم. کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق به ما نشان می‌دهد که تنها ما نیستیم که به‌دنبال راهی برای سعادت هستیم، بلکه فیلسوفان بزرگ نیز برای برطرف کردن همین مشکل تلاش می‌کردند.

مراحل تفکر فلسفی؛ از هگل تا مارکس

بشر پس از هزاران سال تلاش، نتوانست سعادت را در آسمان و جهان دیگری که حتی درباره‌ی بودن یا نبودنش اجماعی وجود ندارد پیدا کند و تصمیم گرفت ریشه‌ی چالش خود را در زمین و در روابط انسانی بجوید. کارل مارکس که مرحله‌ی تکامل‌یافته‌ی دیالکتیک ایده‌آلیستی هگل است، ریشه‌ی عدم سعادت بشر را در تضادهایی پیدا کرد که موجب فقر و طبقاتی شدن جامعه شده‌اند و به نقد سرمایه‌داری پرداخت.

کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق انتشارات لگا، ابتدا ایده‌های هگل و سپس مارکس را که نسبت به فیلسوفان پیش و حتی پس از ایشان تاریخی‌تر و منطبق‌تر با روابط اقتصادی و اجتماعی بشر است، برای ما بازگو می‌کند. کارل مارکس معتقد بود تا زمانی که انسان‌ها نتوانند به برابری برسند و به اندازه‌ی توانشان کار کنند (نه فراتر از توان خود) و به قدر نیازشان مصرف کنند، سعادت چیزی جز رؤیا و توهم نخواهد بود.

بحران فلسفه اخلاق از نگاه تام انجی یر

در جامعه‌ی سرمایه‌داری که هگل تا حدی و مارکس به‌طور کامل آن را مورد نقد قرار می‌دهند، تضادهای اجتماعی بین افراد مدام پررنگ‌تر و غیرقابل‌تحمل‌تر می‌شود و کارگران که در تمام جوامع (از دیرباز تا امروز) اکثریت قاطع جمعیت را تشکیل می‌دهند، به انواع بردگی و ستم‌دیدگی دچار هستند.

کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق با ترجمه صالح نجفی، کاوه بهبهانی، مهدی اخوان، محمد زندی، سید علی حسینی و میثم غلامی کوشیده است تا به ساده‌ترین شیوه‌ی ممکن و به گونه‌ای که مطالب برای همه‌ی خوانندگان قابل درک باشد، ایده‌های فلسفی کانت و هیوم را نیز بازگو کند و به ما نشان دهد که بشر چگونه توانست از لزوم اخلاق‌گرایی به‌دلیل کرامت انسانی به جایی برسد که مفهوم اخلاق را یک دروغ تاریخی نشان دهد.

با خرید کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق اثر تام انجی یر متوجه می‌شوید ما در کدام دوره‌ی تکامل فلسفی ایستاده‌ایم و مرگ اخلاقیات در عصر ما، ماحصل شکست چه ایده‌هایی است.

کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق برای شما مناسب است اگر

• به خواندن کتاب‌های تاریخ فلسفه علاقه‌مندید.
• به علم فلسفه علاقه دارید و به‌دنبال یک کتاب برای شروع فلسفه هستید که به زبان ساده و قابل درک ایده‌های فیلسوفان اخلاق را شرح دهد.
• دوست دارید تفاوت مکتب‌های فلسفی را با یکدیگر درک کنید و با زندگینامه‌ی فیلسوفانی همچون مارکس، نیچه، افلاطون و... آشنا شوید.

در بخشی از کتاب متفکران بزرگ فلسفه اخلاق می‌خوانیم

ایستگاه سوم: «برهان» فایده‌گرایی: برهان میل برای فایده‌گرایی از آن دست برهان‌هایی است که در تاریخ فلسفۀ اخلاق بسیار مورد استهزا قرار گرفته است. در واقع برخی مفسران گفته‌اند که این برهان نمونۀ درخشانی است برای اینکه در کتاب‌های مقدماتی منطق طرح شود، چون آکنده از مغالطات منطقی است.

در دفاع از میل ابتدا باید گفت که به‌زعم وی اصول بنیادین اخلاق، مثل اصل بیشترین شادکامی در فایده‌گرایی، برهان منطقی برنمی‌تابند. میل فقط می‌خواهد استدلالی بیاورد که بتواند ما را عقلاً به پذیرش فایده‌گرایی متقاعد کند. افزون بر این، میل که تجربه‌گرا بوده بر اصول بدیهی اتکا نکرده، بلکه فقط شواهدِ برآمده از حواسِ ما را مبنا قرار داده است.

معمولاً در تفسیر این برهان می‌گویند که برهان سه گام دارد. در گام نخست میل استدلال می‌کند که شادکامی هر شخصی برای آن شخص مطلوب است. در گام دوم استدلال می‌کند که شادکامی عمومی برای مجموع اشخاص مطلوب است. در گام سوم استدلال می‌کند که هیچ‌چیزی جز شادکامی عمومی مطلوب نیست.

برای استدلال به سود مدعای نخست، یعنی اینکه شادکامی هر شخصی برای آن شخص مطلوب است، دیدنی یا شنیدنی‌بودن را با مطلوب‌بودن قیاس می‌کند: «برای اینکه فلان شیئ قابل‌دیدن است، تنها برهانی که می‌توان آورد این است که مردم آن را واقعاً می‌بینند. تنها برهان به سود اینکه صدایی قابل‌شنیدن است این است که مردم آن را می‌شنوند؛ و دیگر منابع تجربۀ ما نیز همین وضع را دارند. بر همین قیاس، به گمان من، یگانه شاهدی که می‌توان بر مطلوب بودن چیزی آورد این است که مردم واقعاً آن را طلب کنند» (Mill 1871، فصل 4، صفحۀ 234).

فهرست مطالب کتاب

یادداشت ترجمۀ فارسی
معرفی نویسندگان کتاب
مقدمه | تام اَنجی‌یِر
1: افلاطون | تام اَنجی‌یِر
2: ارسطو | تیموتی چَپِل
3: رواقی‌ها | جیکوب کلاین
4: توماس آکویناس | ویویِن بولَند، کشیش طریقت واعظان
5: دیوید هیوم | پیتر میلیکان
6: ایمانوئل کانت | رَلف واکِر
7: گئورگ فریدریش هگل | کِنِت وِستفال
8: کارل مارکس | شان سِیِرس
9: جان استوارت میل | کریستِر بوتشویست
10: فریدریش نیچه | کِن جِمز و کریستُف شورینگا
11: السدِر مک‌اینتایر | دیوید سالمُن
نمایۀ عمومی
نمایۀ اشخاص