کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر

کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر اثری از نویسنده‌ی مشهور فرانسوی، امیل زولا است که در بخش ابتدایی، داستانی از جنس مرگ و عزاداری را با زاویه‌دیدی منحصربه‌فرد روایت می‌کند. این کتاب مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه امیل زولا را در بر می‌گیرد که جملگی مضمونی اجتماعی دارند.

درباره‌ی کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر

امیل زولا (Emile Zola) یکی از نویسندگان نامدار فرانسه است که آثار چشمگیری از خود به جا گذاشته. «شاهکار»، «ژرمینال» و «سایه‌های شب» از جمله داستان‌های معروف و خواندنی او هستند که در ذهن مخاطبان و دوستداران ادب فرانسه، جایگاهی ویژه دارند. زولا به عنوان نماینده‌ی مکتب ادبی ناتورالیسم شناخته می‌شد و تأثیر شگرفی نیز در گسترش علاقه‌ی مردم به تئاترهای ناتورالیستی داشت.

در کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر (The Death of Olivier Becaille)، مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه امیل زولا گردآوری شده که مضمونی اجتماعی دارند. در اصلی‌ترین داستان این مجموعه که در بخش ابتدایی روایت می‌شود، قصه‌ی مردی به نام الویه بکای را می‌شنوید.

مرگ واژه‌ای است که همیشه با مفاهیمی چون نیستی، غم و عزاداری همراه است. با اینکه مردن و تمام شدن زندگی در این دنیا برای ما از قطعی‌ترین واقعیت‌های حیات است، ولی همچنان در زمان فرا رسیدن مرگ از آمدنش شوکه می‌شویم و انتظارش را نداریم. مرگ برای بسیاری از ما، از جمله شخصیت اصلی کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر یعنی الیویه، به معنای یک‌باره تمام شدن است. برای همین است که تصور زیر خاک رفتن و هیچ شدن ما را آزار می‌دهد. ولی امیل زولا در این داستان معنای تازه‌ای به تجربه‌ی مرگ داده است.

داستان از این قرار است که مردی به نام الیویه بکای به همراه همسرش مارگریت، چند روزی است که به پاریس مهاجرت کرده تا با کار در آنجا، زندگی تازه‌ای برای خودشان بسازد. مرد از بچگی به مریضی عجیبی مبتلا بوده که به خاطر آن، دچار حمله‌های عصبی ناگهانی و سنگ‌کوب می‌شود؛ به‌طوری که برای ساعات متوالی عضلات بدنش خشک می‌شوند و توانایی حرکت و صحبت را از او می‌گیرند. او مثل یک مرده به گوشه‌ای می‌افتد و ناچار منتظر می‌ماند تا این حمله تمام شود. همین موضوع سبب شده که الیویه، از بچگی ترس از مردن و زنده‌به‌گور شدن داشته باشد، زیرا حدس می‌زند که ممکن است مردم این حالتش را با مردن اشتباه بگیرند.

حالا صبح یک روز یکشنبه است و ما داستان را از زبان خود الیویه می‌شنویم. به نظر می‌رسد که او مرده! همسرش که در شوک بدی فرو رفته، با عجز و استیصال پای تخت او نشسته و با بوسیدن دستش التماس می‌کند که بیدار شود. الیویه حالتش را این گونه توصیف می‌کند که با وجود کرختی در عضلاتش و فلج شدن اعصاب چشمش که او را فقط قادر به دیدن لکه‌ای از نور می‌کند، قدرت ادراک و استدلالش را از دست نداده است. او صداها را می‌شنود و مانند یک هاله‌ی لطیف در فضای اتاق شناور می‌شود. طولی نمی‌کشد که همسایه‌ها از صدای شیون مارگریت به اتاق آن‌ها می‌آیند و با فرض اینکه آقا دوباره درگیر یکی از آن حمله‌ها شده سعی می‌کنند تا همسرش را آرام کنند. ولی آن‌ها نیز با دیدن بدن خشک و بی‌حرکت الیویه، فرض را بر مردن او می‌گذارند.

حالا همه منتظر نشسته‌اند تا پزشک بیاید و گواهی فوت الیویه، شخصیت اصلی کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر را، صادر کند تا بتوانند پیگیر کارهای تشییع و تدفین او باشند. خود الیویه اما، تمام امیدش را به این بسته که پزشک با دیدن او دیگران را از اینکه بیمار تنها درگیر یکی از آن حمله‌‌ها شده و واقعاً نمرده مطلع کند. آیا واقعاً الیویه مرده و این افکار تنها تقلایی برای رها نکردن زندگی است و یا واقعاْ حمله‌ی عصبی او را در معرض خطر زنده‌به گور شدن -همان چیزی که از بچگی ترسش را داشته - قرار داده؟ با آمدن پزشک همه‌چیز روشن خواهد شد.

کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر اثری از امیل زولا است که توسط محمود گودرزی به فارسی ترجمه شده. نشر صوتی ماه‌آوا و انتشارات افق، ناشران این اثر هستند و شما آن را با صدای رضا عمرانی می‌شنوید.

کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر برای چه کسانی مناسب است؟

طرفداران ادبیات فرانسه و دوست‌داران داستان‌های اجتماعی، از شنیدن این کتاب لذت خواهند برد.

در بخشی از کتاب صوتی مرگ الیویه بکای و داستان‌های دیگر می‌شنویم

ماه ژانویه دشوار بوده، نه کاری بوده، نه نانی و نه آتشی در منزل. خانواده‌ی موریسو در فلاکت مطلق به سر بردند. زن رخت‌شو و مرد بناست. در باتینیول خیابان کاردینه، در خانه‌ای سیاه زندگی می‌کنند که برای محله مثل سم است. اتاق آن‌ها در طبقه‌ی پنجم چنان مخروبه است که باران از درزهای سقف وارد می‌شود. اگر شارلو کوچولوی آن‌ها، کودکی ده ساله، برای اینکه مرد شود نیازی به غذای مناسب نداشت باز جای گله و شکایت نبود. کودک نحیف است، با کوچک‌ترین مسئله‌ای از پا در می‌آید. وقتی به مدرسه می‌رفت تمام تلاشش را می‌کرد تا یک‌باره همه‌چیز را یاد بگیرد و بیمار به خانه برمی‌گشت. با تمام این‌ها بسیار باهوش بود، کودکی بسیار مهربان که بزرگ‌تر از سنش حرف می‌زند.