کتاب رساله توضیح المسائل نوین

کتاب رساله توضیح المسائل نوین نوشته‌ی محمد صادقی تهرانی، شامل پاسخ‌های احکامی است که بدون شک برای عموم مکلفان مورد نیاز خواهد بود.

صادقی تهرانی از افراد نواندیش در مسائل دینی است که آزادی در اندیشه از ویژگی‌های بارز او به شمار می‌آید. او در این کتاب بر اساس رساله‌های علمیه، فهرستی از احکام قرآن را گردآوری کرده تا منبعی باشد برای عموم مسلمین، لازم به ذکر است که این رساله‌ی نوین با دیگر رساله‌ها اختلاف بسیاری دارد.

او در این رساله آیاتی از قرآن در متن و روایات و فتواهایی از فقیهان را در حاشیه قرار داده که پایه اصلی استنادش در این رساله است.

در بخشی از کتاب رساله توضیح المسائل نوین می‌خوانیم:

مسأله‌ی 4- هر مسلمان عاقل و مکلفی به حکم ایمانش می‌داند که در برابر احکام الهیه مسئولیتی مستقیم دارد، زیرا خطاب‌های قرآن و سنت همگان را - بدون واسطه‌ی دیگران در بر می‌گیرد، و ناگزیر هر مکلفی باید این احکام را بر پایه‌ی «کتاب و سنت» بداند تا بتواند به آن‌ها عمل کند، و در هر صورت آیاتی مانند: ولا تقف ما لیس لک به علم» (سورهی إسرا، آیه‌ی 39) مسئولیت دانستن علمی صحیح و شایسته‌ی احکام اسلامی را بر عهده‌ی همه‌ی مسلمانان مکلف نهاده، و آن‌ها را در پیروی از آن چه به آن علم و اطمینان ندارند باز داشته، و راه دنبال روی و تقلید کورکورانه و ناآگاهانه را به طور کلی به روی همگان بسته است، که شخص مسلمان هر اندازه هم از مسائل اسلامی ناآگاه باشد پیر و پیش از آن چه مطرح است بایستی از روی آگاهی باشد و پس.

آری قرآن راه‌های علمی را بروی کل مکلفان گشوده ولی گروهی به عنوان انسداد باب علم، راه علم را بروی خود و دیگران بسته‌اند، و به جای آن راه ظن و گمان را گشوده‌اند. گویی خدای تعالی - نعوذ بالله - از بیان قاطعانه‌ی علمی برای ما مکلفان عاجز، با خائن و پا نادان بوده است.