کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه: اصلاحات و اصلاح طلبان در اروپای اواخر قرن هجدهم

کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه، مجموعه‌ای از مقاله‌هایی در باب تلاش پادشاهان خودکامه‌ی اروپای اواخر سده‌ی هجدهم میلادی برای آشتی دادنِ قدرت متمرکز خویش با آرمان‌های مترقیِ روشنگری است. همیش مارشال اسکات و دیگر نویسنده‌های کتاب، با نگاهی ریزبین و تحلیلی عمیق، به کاوش در لایه‌های پنهان این دوره‌ی تاریخی پرداخته‌اند تا تصویری روشن از انگیزه‌ها و پیامدهای اصلاحاتِ حاکمان در حوز‌ه‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی ارائه دهند.

درباره‌ی کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه

در اواخر قرن هجدهم، پادشاهانِ خودکامه‌ی اروپا، در تلاشی متناقض، کوشیدند قدرتِ مطلقِ خود را با آرمان‌هایِ روشنگری آشتی دهند. کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه (Enlightened Absolutism: Reform and Reformers in Later Eighteenth-Century Europe)، با مجموعه‌ای از مقاله‌هایِ پژوهشی، این تلاشِ پیچیده را به تصویر کشیده است. همیش مارشال اسکات (H.M. Scott) و دیگر نویسنده‌ها، با استناد به منابع دست اول و نگاهی تحلیلی، اصلاحات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی حاکمان واپسین دهه‌های سده‌ی هجدهم اروپا را بررسی کرده‌اند.

در اواخر سده‌ی هجدهم، کشورهای اروپایی هر یک در بسترِ تاریخیِ ویژه‌ی خود قرار داشتند. سنت‌های محلی و فشارهای خارجی، مسیرهای متفاوتی را پیشِ روی آن‌ها می‌گشود. این تنوع، باعث شد رویکرد هر پادشاهِ خودکامه به مدرن‌سازی، رنگ و بویی منحصربه‌فرد پیدا کند. کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه، تنوع رویکردها در دادگاه‌های اروپایی را به تصویر کشیده و نشان داده که چگونه هر حاکم، با تکیه بر شایط خاص کشورش، به دنبال آشتی دادن قدرت مطلقه‌ی خود با آرمان‌های روشنگری بود.

همیش مارشال اسکات، مسئله‌ی حکومت مطلقه روشنگرانه و تعارض روشنگری و استبداد را با دقت و نکته‌سنجیِ فراوان در کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه بررسی کرده است. او با تکیه بر مقاله‌هایی از مورخانِ برجسته، نشان می‌دهد که چگونه اصلاح‌طلبانِ این دوره، با وجودِ تناقض‌هایِ ذاتی، کوشیدند تا آرمان‌هایِ عقل‌گرا و پیشرفت‌خواهِ روشنگری را در چارچوبی از قدرتِ مطلقه به اجرا درآورند.

همیش مارشال اسکات؛ مورخِ خودکامگیِ سلاطین اروپایی

چارلز سوم، ماریا ترزا، یوزف دوم، فردریک کبیر و کاترین کبیر، پادشاهانی بودند که هر یک به‌فراخورِ بسترِ تاریخی و فشارهایِ داخلی و خارجیِ کشورشان، رویکردی منحصربه‌فرد در پیش گرفتند و اصلاحاتی را در حوزه‌هایِ گوناگون به اجرا گذاشتند. کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه، با بررسیِ دقیقِ این چهره‌هایِ شاخص و مقالاتِ اختصاصی درباره‌ی هر یک، تصویری جامع از تنوعِ تجربه‌هایِ اصلاح‌طلبی در اروپایِ آن روزگار ارائه می‌دهد.

اگر به دنبالِ درکِ عمیق‌تری از یکی از پیچیده‌ترین و بحث‌برانگیزترین دوره‌های تاریخِ اروپا هستید، کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه، با رویکردی علمی و پژوهشی، شما را به سفری در دادگاه‌هایِ پادشاهانی می‌برد که در عینِ پایبندی به قدرتِ مطلق، به دنبالِ تحققِ آرمان‌هایِ روشنگری بودند.

با خرید کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه به منبعی ارزشمند و معتبر دسترسی پیدا می‌کنید که نه‌تنها روایتی مستند از این دوره‌ی تاریخی ارائه می‌دهد، بلکه شما را با جدیدترین یافته‌هایِ پژوهشی در حوزه‌ی تلاقیِ قدرت و اندیشه آشنا می‌کند. انتشارات علمی پ فرهنگی با چاپ این کتاب، امکان دسترسی به یکی از معتبرترین آثار حوزه‌ی تاریخ سیاسی و فکری اروپای سده‌ی هجدهم میلادی را فراهم کرده است. حسن خیاطی، مفاهیم سیاسی را با ترجمه‌ای دقیق و شیوا به فارسی برگردانده است.

کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه برای شما مناسب است اگر

• دانشجو یا پژوهشگر تاریخ اروپا و تاریخ اندیشه‌ی سیاسی هستید و به دنبال منبعی جامع و به‌روز برایِ درک دوره‌ی حکومت‌هایِ مطلقه روشنگرانه می‌گردید.
• به تاریخ سیاسی و فکری قرن هجدهم، به‌ویژه تلاقی قدرت و فلسفه، علاقه‌مندید و می‌خواهید با جدیدترین یافته‌هایِ علمی در این حوزه آشنا شوید.
• از خواندنِ مقاله‌هایی با نگاهی نقادانه و دقیق درباره‌ی اصلاحات و اصلاح‌طلبانِ کشورهایِ مختلفِ اروپا لذت می‌برید.

در بخشی از کتاب حکومت مطلقه روشنگرانه: اصلاحات و اصلاح طلبان در اروپای اواخر قرن هجدهم می‌خوانیم

اما شاید بزرگ‌ترین علت ناامیدی‌های اصلاح‌طلبان در محدودیت‌ها و ناکامی‌های خود آن‌ها ریشه داشته باشد. اصلاح‌طلبان اغلب دیپلماسی نداشتند و مرتکب اشتباه‌های تاکتیکی می‌شدند، مثل وقتی که گالوز با بوکارلی مواجه شد؛ یا مثل وقتی که چارلز به برخی از ثروتمندترین اعیان‌زاده‌های سلطنت اجازه داد تا عضو هیئتی باشند که اونیکا کونتره‌بوسیون را آماده می‌کرد.

مهم‌تر از آن اینکه اصلاح‌طلبان برنامۀ واضحی نداشتند. چنان که رودا گفته بود، آن‌ها نمی‌دانستند از کجا شروع کنند. بدون داشتن هیچ بنیان ایدئولوژیک دقیقی آن‌ها به شکلی عمل‌گرایانه از ترکیبی از افکار مرکانتیلیستی و نیز لیبرال و فیزیوکراتیک حمایت می‌کردند هرگز اولویت‌های واضحی نداشتند که به طور گسترده‌ای موردتوافق باشد و بتواند بینشی حقیقی به نیازهای سلطنت فراهم آورد. بنابراین، تلاش‌های ایشان بیش از حد پراکنده بود، و انرژی‌شان به راحتی به هدر رفت. این وضع موجب شده بود که اصلاح‌طلبان اغلب منفعل باشند آن‌ها به تقاضاهای مربوط به اصلاح دانشگاه و فکر بدیع انجمن‌های اقتصادی، که هر دوی این‌ها را شهروندان و نه وزرا پیشنهاد داده بودند، عکس‌العمل نشان دادند. همچنین، آن‌ها آگاهی خاصی نداشتند، در بسیاری از فعالیت‌هایشان آن‌قدر هم متخصص نبودند که رهبری ماهرانۀ لازم را فراهم آورند.

با وجود این، در نهایت، بزرگ‌ترین ضعف ایشان خودداری از پذیرش نیاز به چیزی بیش از اصلاحات و نوآوری صرف بود. سلطنت تنها در صورتی می‌توانست دوام پیدا کند که به لحاظ سیاسی و اجتماعی دگرگون می‌شد. تا دهۀ 1780، والنتین د فوروندا، کاباروس و تعداد انگشت‌شماری از ناظران بنیادستیزِ دیگر دقیقاً همین وضع را مشاهده کردند. اما اصلاح‌طلبان دورۀ چارلز که سیاست آن سال‌ها را معین می‌کردند از کنار گذاشتن حکومت مطلقه و، بالاتر از همه، رهبری مستمر نخبگان هیدالگوی زمیندار و صاحب‌منصب خودداری کردند.