کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن

سیری بر تاریخچه‌ی مفهوم جهانی شدن! اندرو جونز با نوشتن کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن شما را به گشت‌و‌گذار میان اندیشه‌ها و آرای بزرگان علم و اندیشه می‌برد تا شاهد جریان‌های فکری‌ای باشید که همگی حول محور جهانی شدن می‌گردند. ماهیت و چیستی این اندیشه، نظریات بزرگان این حوزه و اختلاف‌نظرهایشان و آینده‌ای که می‌توان برای این دیدگاه متصور شد، در اثر حاضر مورد بحث قرار می‌گیرند. همچنین مهره‌های اصلی و تأثیرگذار ایده‌ی جهانی شدن نیز معرفی می‌شوند.

درباره‌ی کتاب نظریه‌ پردازان بزرگ جهانی شدن

با پیشرفت فناوری، گسترش شبکه‌ی ارتباطات و آسان‌تر شدن حمل‌و‌نقل، مفهومی با عنوان «جهانی شدن» قدم به دنیای انسان معاصر نهاد. مفهومی که جنبه‌های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی را به‌طور همزمان داراست و تنها با یکپارچگی و کنش متقابل انسان‌های این کره‌ی خاکی امکان‌پذیر خواهد بود. این ادعا برای برخی از صاحب‌نظران یک رویا بوده که حد متعالی زندگیِ اجتماعی به شمار می‌رود؛ اما برخی مخالفان نیز زبان به انتقاد از این اندیشه و کاستی‌هایش گشوده‌اند. کتاب نظریه‌ پردازان بزرگ جهانی شدن (Globalization: key thinkers)، میزگردی‌ست با حضور مجرب‌ترین اندیشمندان حوزه‌های اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و... که جهانی شدن را از زوایای متعددی بررسی خواهند کرد. اندرو جونز (Andrew Jones) گردآوری، دسته‌بندی و تدوین جریان‌های فکری مرتبط با جهانی شدن را در این اثر به شما عرضه نموده است.

جالب است بدانید که حتی درمورد تعریف جهانی شدن، میان متفکران علوم انسانی اتفاق‌نظر وجود ندارد. در تعاریفی که اساتید این حوزه ارائه می‌دهند، گاه جنبه‌های سیاسی بر ابعاد فرهنگی و اجتماعی غلبه دارند، همچنین گاه بُعد اقتصادی بر دیگر ابعاد آن تسلط پیدا می‌کند. بنابراین، با مفهومی متغیر روبه‌روییم که برای شناخت معیارهای اساسی و ارکان اصلی آن باید به سراغ آرای متناقض و احتمالاً متضاد برویم.

آنچه که تعاریف و تلقی‌های موجود از جهانی شدن را به‌ یکدیگر پیوند می‌زند، وحدت و همبستگی جهانی است. در دنیایی که همبستگی جهانی حرف اول را می‌زند، مرزها معنای امروزی خود را از دست می‌دهند. در نتیجه، انتقال تکنولوژی، فناوری، خدمات و کالاهای ملموس، منابع انسانی و حتی سرمایه‌ها نیز به‌راحتی امکان‌پذیر خواهد شد. شاید با خواندن این سطور به نظر برسد که جهانی شدن جز منفعت برای بشر چیز دیگری ندارد، اما پیش از هر قضاوتی لازم است خواندن کتاب نظریه‌ پردازان بزرگ جهانی شدن را آغاز کنید.

امروزه این مفهوم آن‌چنان در آثار علمی و آکادمیک، حتی در اذهان عمومی نقش پررنگی پیدا کرده که برای برخی از طرفداران آن امری بدیهی به حساب می‌آید. گواه این مدعا مقالات یا پایان‌نامه‌های بی‌شماری هستند که این پدیده را از جنبه‌های گوناگون مورد تحلیل قرار داده‌اند.

همگی در عصر جهانی شدن زندگی می‌کنیم، بدون اینکه چیستی آن یا چرایی‌‌اش را بشناسیم. همه تصور می‌کنیم با معنای آن آشناییم اما هرگز چند صفحه درمورد آن مطالعه نکرده‌ایم. با منبعی که اندرو جونز در اختیارتان قرار داده، به نوعی دانش‌نامه‌ی خوش‌خوان دسترسی دارید که جهانی شدن را از منظر بزرگان علم و اندیشه تفسیر کرده است.

برای بسیاری از ما انسجام و پیوستگی جهانی، مفهومی مقدس تلقی می‌شود که هرگز حق انتقاد یا موشکافی آن را به خودمان نمی‌دهیم. اندیشه و فضای ذهن خود را با مفاهیمی تکراری پُر کرده‌ایم که به ما فرصت تنفس در هوای ایده‌های تازه را نمی‌دهند. کتاب پیش‌رو بدون جانبداری، مخالفت افراطی و برعکس، هواداری غیرمنطقی و غیرمعقول، تنها به واکاوی جهانی شدن، مزایا و معایب آن می‌پردازد. ممکن است در این اثر گاه با پیشنهادهایی روبه‌رو شوید که برخی صاحب‌نظران برای جایگزینی جهانی شدن مطرح کرده‌اند یا با نتایج شومی مواجه گردید که به زعم برخی اندیشمندان از عواقب جهانی شدن خواهند بود.

امانوئل والرشتاین، آنتونی گیدنز، مانوئل کاستلز، دیوید هلد، آنتونی مک‌رو، پل گرست، راهام تامپستون و چندین متخصص دیگر در اثر حاضر با شما از پیامدها و اثرات جهانی شدن خواهند گفت. همچنین به موضوعاتی خواهند پرداخت که به‌طور مستقیم یا غیرمستقیم در ارتباط با جهانی شدن قرار می‌گیرند. یازده روش متفاوت برای اندیشیدن درمورد جهانی شدن در این کتاب بیان شده که هر یک شما را با یکی از جریان‌های تأثیرگذار این حوزه آشنا خواهد کرد. همچنین نظریه‌پردازانی که کمابیش به اصول یکسانی معتقد بوده‌اند به‌صورت یک‌جا به شما معرفی می‌شوند. استدلال‌هایی که در کتاب حاضر ذهن شما را درگیر خود می‌کنند، در مطالعات آتی و پژوهش‌های آینده یاری‌رسان شما خواهند بود.

مسعود کرباسیان و هامایاک اودیس یانس کار برگردان این اثر را به عهده داشته‌اند و نشر چشمه نیز آن را راهی دنیای دلنشین کتاب کرده است.

نکوداشت‌های کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن

• دانشجویان مقطع کارشناسی و همه‌ی کسانی که دوست دارند یک مقدمه‌ی آگاهی‌بخش را درباره‌ی جهانی‌شدن بخوانند، باید این کتاب را مطالعه کنند. (بررسی مطالعات سیاسی)

• کتاب نظریه‌پردازان بزرگ جهانی شدن یک راهنمای عالی برای مطالعه‌ی آرای بزرگان این حوزه است. (Geografiska Annaler B)

• اندرو جونز در کتاب خود تحلیلی جذاب و دقیق از برخی نویسندگان مطرح درباره‌ی جهانی شدن ارائه کرده است و در آن به ارزیابی به‌موقع و انتقادی از وضعیت فعلی این پدیده می‌پردازد. (دایان پرونز، مدرسه اقتصاد لندن)

• کتاب نظریه‌پردازان بزرگ جهانی شدن یک ابزار منحصربه‌فرد و جدید را برای درک دیدگاه‌های گوناگون پیرامون جهانی شدن در اختیار شما می‌گذارد. (استفن دی. موریس، دانشگاه ایالتی تنسی)

کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن برای چه کسانی مناسب است؟

چنانچه به مطالعه‌ی کتاب‌های علوم انسانی علاقه‌مند هستید و از خواندن کتاب‌هایی با موضوعات ارتباطات، اقتصاد و جامعه‌شناسی لذت می‌برید، به شما پیشنهاد می‌کنیم سری به کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن بزنید.

با اندرو جونز بیشتر آشنا شویم

اندرو جونز نویسنده و نیز استاد دانشگاه لندن است که به تدریس جغرافیای اقتصادی در کالج بیرک کب اشتغال دارد. کتابی که هم‌اکنون مقابل شماست، تنها اثری‌ست که از این پژوهشگر و نویسنده به فارسی برگردانده شده و در اختیار فارسی‌زبانان قرار گرفته است.

در بخشی از کتاب نظریه پردازان بزرگ جهانی شدن می‌خوانیم

و موضوع جدیدتر در اندیشه‌ی آپادورای درباره‌ی جهانی‌شدن فرهنگی وجود دارد که لازم است به‌طور خلاصه بررسی شود. نخستین موضوع مربوط به رشته‌ای از بحث‌های او درباره‌ی «جهانی‌شدن توده‌ی مردم» است که در مجموعه‌ی جهانی‌شدن تدوین کرده است. او استدلال می‌کند که جهانی‌شدن باید در بافت «انواع خاصی از دانش دقیق و برتر» که «از سوی علوم اجتماعی غرب سامان‌دهی خواهد شد»، «دموکراتیک شود». او سه موضوع مطرح می‌کند که آن‌ها را «ویژگی‌های دیداری» می‌نامد: اول، «میان جهانی‌شدن دانش و دانشِ جهانی‌شدن، گسست فزاینده‌ای وجود دارد»؛ دوم، «میان فرایندهای جهانی‌شدن و تلاش‌های ما برای احاطه‌ی فکری بر آن‌ها، نوعی فاصله‌ی زمانی ذاتی وجود دارد»؛ سوم، به‌عنوان یک فرایند اقتصادی نابرابر موجب «توزیع ناقص و نابرابر منابع برای یادگیری، آموزش و نقد فرهنگی» می‌شود که برای «شکل‌گیری جوامع پژوهشی دموکراتیک که بتوانند دیدگاهی جهانی درباره‌ی جهانی‌شدن ایجاد کنند بیشترین اهمیت را دارد». درنتیجه، «جهانی‌شدن درمقابل امکان انواعی از همکاری که می‌تواند درک یا انتقاد را آسان‌تر کند، مقاومت می‌کند».

آپادورای در ادامه‌ی این بحث می‌گوید جهانی‌شدن «صرفاً نامی برای عصر جدیدی در تاریخ سرمایه یا در سرگذشت ملت‌ ‌دولت نیست». به‌بیان دقیق‌تر، او استدلال‌های اولیه درباره‌ی ماهیت خیالی را به‌کار می‌گیرد و می‌گوید جهانی‌شدن «به‌وسیله‌ی نقش جدیدی برای تخیل در زندگی اجتماعی مشخص می‌شود». او این موضوع را در مورد شکل‌گیری جنبش‌های جهانی‌شدن «اصلاح‌طلب»، «ضد» یا «مخالفِ» خیالی به‌کار می‌گیرد و استدلال می‌کند که «بزرگ‌ترین و تنها مانع این "جهانی‌شدن توده‌ی مردم" در رابطه با قدرت سرمایه‌ی جهانی فقدان یک تصویر واضح در بازیگران اصلی آن‌ها درباره‌ی مزیت‌های سیاسی، اقتصادی، و آموزشی ضدجهانی‌شدن است». انتقاد او این است که «سازمان‌های مردمی که درصدد ایجاد شبکه‌های فراملیتی هستند... هنوز درک نکرده‌اند که این ضدجهانی‌شدن ممکن است انواعی از انعطاف‌پذیری موقعیتی، اطلاعاتی، و سیاسی ایجاد کند که در حال‌حاضر در انحصار شرکت‌های جهانی و متحدان ملی ‌ ‌مدنی است.» علت آن فقدان آموزش درباره‌ی «چیستی» جهانی‌شدن است، و اگر قرار است این جنبش‌های مقاومت در نمایندگی «فقرا، اقشار آسیب‌پذیر، و حاشیه‌ای» در جامعه‌ی جهانی، موفق شوند باید این مسئله مورد رسیدگی قرار گیرد