کتاب تاریخ خط: داستان نگارش

کتاب تاریخ خط: داستان نگارش، تالیف آندرو رابینسون، آگاهی‌ها و اطلاعاتی از مردم شناسی، باستان شناسی، تاریخ هنر، اقتصاد، زبان شناسی، ریاضی، تاریخ اجتماعی و سیاسی، روان شناسی و خدا شناسی را به تصویر می‌کشد.

تأکید این کتاب بر ادبیات، نسخه‌های خطی سده‌های میانه، نوزایی خوشنویسی، صفحه آرایی و چاپ است. این پوشش موضوعی گسترده به دلیل تأثیر نگارش است و نه یک تصویر تاریخی.

نگارش در تاریخ بشر، یکی از بزرگترین اختراعات است. شاید بزرگترین اختراع، چون تاریخ را ممکن ساخت. ما نوشتن را بر اساس الفبا، در مدرسه می‌آموزیم. اگر در چین یا ژاپن زندگی کنیم، بر اساس علامت‌های حرفی چینی می‌نویسیم. انسان بالغ، به ندرت دربارۀ فرایند ذهنی فیزیکی که افکار ما را به نشانه‌های روی یک تکه کاغذ یا بر روی یک نمایشگر ویدئویی یا بایت‌های اطلاعاتی موجود در یک دیسک رایانه‌ای تبدیل می‌کند، فکر می‌کند. شاید شمار اندکی از ما تصور شفافی از چه گونگی آموختن نوشتن را داشته باشیم.

کتاب تاریخ خط، گسترۀ نگارش را از زمان‌های نخستین تا امروز دنبال نمی‌کند و تمامی و یا هر خط مهمی را از گذشته و امروز (بسیاری از این خط‌ها وجود دارد)، ذکر نمی‌کند، بلکه شماری از خط‌هایی را که در فرهنگ‌ها و تمدن‌های اصلی جهان باستان استفاده می‌شده است و دست خط‌های اصلی هستند که امروزه استفاده می‌شوند را در بر می‌گیرد و قوانینی را مشخص می‌کند که در برگیرنده هر دو است. دست خط‌های باستانی فقط حروف مرده نبودند، بلکه پذیرندۀ درک ویژه‌ای بودند. به طور کلی، روشی که ما در پایان هزارۀ دوم برای نگاشتن به کار مىبریم، فرق چندانی با روشی که مصریان باستان به کار می‌برده اند، ندارد. عقیده‌های گنجانده شده در این کتاب ساده است، گرچه شگفت انگیز می‌نماید.

یک صفحۀ متن از یک دست نوشتۀ خارجی برای ما کاملاً غیر قابل درک است، یک دست نوشته و یا خط های منسوخ شده مانند: هیروگلیف‌های مصری و یا خط میخی وابسته به شرق نزدیک، به شدت ما را شگفت زده می‌کند. پیشگامان نگارش که در چهار یا پنج هزار سال پیش می‌زیسته‌اند، چه گونه و به چه دستاویزی یاد گرفتند که بنویسند؟ ما چه گونه می‌‌‌توانیم این نشانه‌ها را کشف کنیم و علامت‌هایی پس از سده‌ها سکوت را رمز گشایی می‌کنیم؟ 

آیا کارکرد نظام‌های نوشتاری کنونی نسبت به متن‌های باستانی به گونۀ کامل فرق می‌کند؟ دست خط چینی و
ژاپنی چه گونه؟ آیا شبیه نوشته‌های باستانی‌شان هستند؟ آیا هیروگلیف، امتیازی بر الفبا دارد؟ در پایان، کاتبان نخستین چه نوع مردمی بودند، و چه نوع آگاهی و عقیده و احساسی را برای همیشه به جا گذاشته‌اند؟

کتاب تاریخ خط، کوشش در پاسخ دادن به این پرسش‌ها دارد و بسیاری از فرهنگ ها و زبان‌ها، نزدیک به تمامی دوران‌های گسترش بشر را در بر می‌گیرد.