کتاب رویا

کتاب رویا، یکی از خاص‌ترین نوشته‌های امیل زولا، در مجموعه‌ی روگن ماکار است که ناتورالیسم او را با افسانه‌ها و رویاهای شخصی و ابعاد عرفانی وجود انسان در می‌آمیزد و فضایی شاعرانه و عاشقانه می‌سازد. داستان درباره‌ی دخترکی یتیم به نام آنجلیک است که در شبی برفی و سرد، بی‌پناه و خسته، از سرما به ایوان کلیسای جامع پناه می‌برد. خانواده‌ای که فرزندی ندارند او را به سرپرستی می‌گیرند و رویاهای آنجلیک آغاز می‌شود.

درباره‌ی کتاب رویا

امیل زولا (Émile Zola)، یکی از مشهورترین رمان‌نویسان فرانسوی است که به آثار ناتورالیستی خود شهرت دارد. رمان رویا (Le rêve) یکی از آثار درخشان و متفاوت اوست که شانزدهمین کتاب مجموعه‌ی بیست جلدی روگن ماکار شناخته می‌شود. علاقه‌مندان به آثار زولا، فهرستی دارند که پیشنهاد می‌کند کتاب‌های این مجموعه را به چه ترتیبی بخوانید و رویا کتاب پنجم این لیست است. داستان رمان خارجی رویا درباره‌ی دخترکی تنها و بی‌پناه به نام آنجلیک است. او که پس از سال‌ها آزار دیدن در خانواده‌ای بدکار، از آنجا فرار کرده، در شب کریسمسی بسیار سرد و برفی، با لباس‌هایی نامناسب، در تنهایی محض، برای نجات دادن جان خود، به ایوان کلیسای جامع پناه می‌برد. آنجا خانواده‌ی هوبرت، که زن و مردی پرهیزکار، مهربان و بااصالت هستند و فرزنددار نمی‌شوند، او را پناه می‌دهند.

شخصیت اصلی رمان عاشقانه‌ی رویا، آنجلیک کوچک، زیر پر و بال مهربان مادر و پدرخوانده‌اش زندگی می‌کند. از آن‌ها شغل خانوادگی را می‌آموزد و سعی می‌کند درست مثل آن‌ها انسانی پاک و بی‌گناه باشد اما از طرفی گرایشی به خشم و گناه نیز در خود می‌یابد. او که دختری رویاباف است، با خواندن کتابی با نام افسانه طلایی که درباره‌ی قدیسان و ارواح پاکی و انسان‌های برتر است، برای خود دنیایی رویایی می‌سازد و باور می‌کند که روزی با شاهزاده‌ای خوش‌قیافه آشنا می‌شود و با عشق ازدواج می‌کند.

اما این رویای فوق‌العاده به حقیقت می‌پیوندد؟ آیا جهان، به اندازه‌ی رویاهای آنجلیک در این رمان امیل زولا، ساده است؟ با ورود پسری بسیار ثروتمند و خوش‌قیافه‌ به زندگی آنجلیک که از صاحب منصبان شهر به حساب می‌آید و دلباخته‌ی آنجلیک می‌شود، به نظر می‌رسد رویاهای او جامه‌ی حقیقت پوشیده. اما دنیا بازی‌های مخصوص به خودش را دارد.

مجموعه‌ی روگن ماکار امیل زولا

امیل زولا، از سال‌های ابتدایی نویسندگی‌‌اش، تصمیم گرفت به تقلید از بالزاک، مجموعه رمانی بیست جلدی درباره‌ی خانواده‌ای به نام روگن بنویسد که در فرانسه‌ی ناپلئونی زندگی می‌کنند و به تصمیم خود وفادار ماند. کتاب‌های این مجموعه، همه در این دوره از تاریخ فرانسه می‌گذرد و با وجود این که هر کدام داستانی کاملا مجزا و مستقل دارد، به نحوی به خانواده‌ی روگن مرتبط است. رمان کلاسیک رویا نیز، درباره‌ی آنجلیک روگن، دختر کوچک این خانواده است که آزار می‌بیند و پس از تحمل سختی‌های بسیار فرار می‌کند تا زندگی را در جایی بهتر بیابد.

رمان عاشقانه‌ی رویا، یکی از متفاوت‌ترین آثار امیل زولا

امیل زولا پرچم‌دار مکتب ناتورالیسم شناخته می‌شود و در رمان‌هایش می‌توان دقت در جزئیات واقعی و تصاویری خشن از زندگی اجتماعی را دید که مفهوم جبر محیط و وراثت را عیان می‌کند. زبان زولا نیز در بیشتر آثار او زبانی سرد، توصیفی و بسیار واقع‌گرایانه است. این در حالی است که زولا، در رمان عاشقانه‌ی رویا، وجه دیگری از قدرت خود را به نمایش می‌گذارد. در عین حال که در زیرمتن این اثر، مانند سابق به مضامینی مانند اثر وراثت و محیط نیم‌نگاهی دارد اما با زبانی بسیار لطیف و شاعرانه، از دنیای ذهنی دختری می‌گوید که مدام در افسانه‌ها و رویاها غوطه‌ور است. عشق در این رمان امیل زولا در نهایت پاکی شکل می‌گیرد و حالتی بسیار رمانتیک و قدسی دارد. سرنوشت شخصیت‌ها نیز برعکس بیشتر رمان‌های او، با مفاهیم عرفانی و مذهبی گره خورده است. همه‌ی این موارد شما را با وجهی نادر از قدرت ادبی امیل زولا آشنا می‌کند.

کتاب رویا را مریم دلیخون ترجمه کرده و انتشارات سفیر قلم به چاپ رسانده است.

نکوداشت‌های کتاب رویا

• ...رمانی زیبا برای خوانندگانی که دوست دارند بالاخره چیزی غیر از داستان‌های قتل، جنگ و خشونت بخوانند. (کاربر گودریدز)
• این رمان، زیاد شبیه دیگر آثار زولا نبود.... پر از تصاویر افسانه‌ای است. همه چیز در رنگ سفید غوطه‌ور است. معجزات فراوانی رخ می‌دهد. وقتی داستان تمام شد، کاملا مطمئن نبودم چه چیزی از کتاب دریافت کردم. با این حال واقعا لذت بردم.... (کاربر آمازون)
• کتاب بسیار جالبی است با صحنه‌های زیبا و طرحی که تا رسیدن به پایان غیر منتظره‌اش شتاب می‌گیرد. (لیتلاورز)
• این رمان به من آموخت با تمرکز، آرامش و تأمل مطالعه کنم. من از توصیفات دقیق و چشمگیر تک تک جزئیات، چه عاطفی، چه فیزیکی و چه توصیف مکان‌ها در رمان، بسیار لذت بردم.

اقتباس‌های سینمایی از کتاب رویا

ژاک دو بارونچلی (Jacques de Baroncelli)، دو بار با فاصله‌ی 10 سال از رمان رویا اثر امیل زولا اقتباسی سینمایی ساخت و نام Le rêve را بر این دو اثر گذاشت. یکی از فیلم‌ها در سال 1921 و دیگری در سال 1931 ساخته شده است. فیلم اول صامت است.

کتاب رویا برای شما مناسب است اگر

• به رمان‌های فرانسوی علاقه‌مندید.
• دوستدار رمان‌های عاشقانه‌اید.
• طرفدار امیل زولا هستید.
• ادبیات کلاسیک را می‌پسندید.
• به مکتب ناتورالیسم قرن 19 علاقه دارید.

در بخشی از کتاب رویا می‌خوانیم

سکوتی عمیق دوباره برقرار شد و فقط با صدای کسل‌کننده‌ی سرود کلیسا شکسته می‌شد. هوبرت طرح خود را با تصویب کردن همه‌ی خط‌های سوراخ شده‌ی الگویش با یک قلموی کوچک مرتب کرد و سپس تزیینات لباده‌ی سفید رنگ، بر روی ابریشم قرمز نمایان شد. این بار هوبرت شروع به صحبت کرد:

«روزگار قدیم باشکوه بوده. نجیب‌زادگان لباس‌های گلدوزی شده می‌پوشیدند. گاهی اوقات پارچه‌ها در شهر لیون متری ششصد فرانک فروخته می‌شدند. قوانین استادان گلدوزی باید مطالعه می‌شدند. قوانینی که بر اساس آن، خیاطان پادشاه همیشه این حق را داشتند که در صورت لزوم خیاطانِ اربابان دیگر را با نیروهای نظامی به خدمت خود بگیرند. در اون زمان کت‌های نظامی و همینطور آرم و نشان‌های لاجوردی با نوارهای طلایی یا گاهی اوقات بین سه گل نیلوفر سفید، دو تا بالا و یکی پایین، گلدوزی می‌شدند. روزهای گذشته واقعاً زیبا بودند.

لحظه‌ای مکث کرد و با انگشت چند ضربه به کارگاه گلدوزی زد تا گرد و خاکش بریزد. سپس دوباره به حرف زدن ادامه داد.

«در شهر بومون هنوز هم افسانه‌ای از هوتکورها نقل میشه که مادرم وقتی بچه بودم برام تعریف می‌کرد. یک طاعون وحشتناک شهر رو می‌گیره و قبل از اینکه ژانِ پنجم، همان فرمانروایی که قلعه رو بازسازی کرد، بفهمه که خدا این قدرت رو بهش داده تا در برابر این مصیبت مبارزه کنه، نیمی از ساکنان شهر قربانی طاعون میشن. اون با پای پیاده به خونه‌ی مریض‌ها میره و به پاشون می‌افته و پاهاشون رو بوس می‌کنه و در همون حال میگه: «راضی ام به رضای خدا.» و سپس مریض‌ها شفا پیدا می‌کردند. بعد از اون حرف‌هاش شعار خانواده‌ی هوتکورها میشه و از اون روز به بعد همشون تونستند طاعون رو درمان کنند. هوتکورها چه مردان پرافتخاری بودند. یک سلسله‌ از نجیب‌زادگان! موسیو قبل از اینکه وارد فرقه‌ی کشیش‌ها بشه لقب ژانِ دوازدهم رو داشته و پسرش هم باید مثل شاهزاده‌ها شماره‌ای دنبال اسمش باشه.»