کتاب نمایشنامه نویسی: جلد اول

کتاب نمایشنامه نویسی: جلد اول نوشته‌ی عبدالحی شماسی، به شما کمک می‌کند تا فنون و مهارت‌های نوشتن نمایشنامه را یاد بگیرید.

کتاب نمایشنامه‌نویسی به دو بخش «ساختار نمایشنامه» و «ساختمان نمایشنامه» تقسیم شده است. در بخش اول تمام عناصر نمایشنامه مثل «گفت‌وگو»، «اشخاص»، «زمان و مکان» و «زبان» توضیح داده شده و در پایان هر بخش نیز تمرین‌هایی برای درک دقیق مطالب آورده شده است. بعد از اینکه ساختار دقیق نمایشنامه شرح داده شد، به آموزش ساختمان نمایشنامه پرداخته می‌شود تا مخاطب بتواند با استفاده از ساختار، ساختمان نمایشنامه را تجزیه و تحلیل کند.

جان و روان یک پدیدۀ هنری (اثر هنری) به ویژه نمایشنامه "اندیشه" است. در پرتو اندیشه است که همۀ گُهرمایه‌های (عناصر) یک پدیدۀ هنری، رنگ ویژۀ خود را می‌یابند و ظاهری درست و باور‌پذیری پیدا می‌کنند.

از جمله ویژگی‌های این کتاب تاکید نویسنده برای بهره‌گیری از کلمات فارسی است که علاوه‌بر تازه‌ترین دستاوردها و آموزش تکنیک‌های نگارش نمایشنامه، به اثری باارزش در زمینه ادبیات و زبان پارسی مبدل شده که بسیار مورد توجه تمامی زبان‌شناسان و علاقه‌مندان زبان پارسی نیز شده است.

طبق عقیده‌ی نویسنده مرحله‌ی اول در جهت جان بخشیدن به نوشته‌ها، به کارگیری زبان فارسی است. زبانی که فرهنگ نیاکان و اجداد ماست. تاریخ هر کشور در گرو حفظ زبانشان می‌باشد. به همین دلیل زبان جان و روان مردمان یک کشور است که میان آنان یک پیوند و پیوستگی بسیار محکم می‌سازد.

عبدالحی شماسی را بیشتر بشناسیم:

عبدالحی شماسی در سال 1333 در شیراز متولد شد و در رشته‌ی نمایش تحصیل نمود. وی ابتدا در بخش ادبیات کودک مشغول بود و آثاری همچون "مهمانی گنجشک‌ها"، "آوای بلبل" و "قورباغه سبز" را به نگارش درآورد. بعدها در دو حوزه داستان‌نویسی و نمایشنامه‌نویسی به ادامه‌ی فعالیت‌های خود پرداخت.

او علاوه بر آموزش سال‌هاست که نمایشنامه می‌نویسد و برخی از آن‌ها را یا خودش یا افرادی دیگر به اجرا درآوردند و هنوز هم در دانشکده‌ها و در کلاس‌های درس متن‌هایش را به اجرا در می‌آورند. شماسی توسط "حکایت شهر سنگی"، "خوشه‌های خاکستری"، "لکوموتیوران" و... شناخته شده است.

در بخشی از کتاب نمایشنامه نویسی: جلد اول می‌خوانیم:

پنجمین شیوۀ گفتگو نویسی که به راستی همانا گفتگوی نمایشی شمرد می‌شود،"پادینه‌گویی" است. در اینگونه، هر دو سوی چهره‌ها، نه از سر دوستی و آسایش با هم گپ و گفت دارند، نه از سر دلخوری و تند خویی سر هم فریاد می‌کشند و بگومگو می‌کنند، نه بر سر جستار یا زمینه‌ای در خورِ بررسی به چون و چرا می‌پردازند. و سرانجام این که نه خود را در پس رخ پوشی (نقابی) پنهان می‌نمایند و برای هم گزافه‌گویی می‌کنند. ولی در گفتگو به گونۀ "پادینه گویی"، هر‌کدام از چهره‌ها دارای انگیزۀ روشنی هستند که بر پایۀ آن، در گفتگوهایشان نمود پیدا می‌کند.

برای نمونه به بررسی بخشی از نمایشنامۀ "خانه عروسک" نوشتۀ "هنریک ایبسن" می‌پردازیم. ولی پیش از آن بایسته است که موشکافانه جدایی (فرق) میان رویارویی و ناسازی را دریابیم. زیرا رویارویی واژه‌ای فراگیر است که در بردارندۀ گونه‌هایی چند است، که یکی از آن‌ها ناسازی است و بخشی از دانش "منطق" به شمار می‌آید. برای یادگیری بیشتر دانش پژوهان گرامی می‌توانند به کتاب "منطق صوری" دکتر محمد خوانساری رویکرد داشته باشند. ولی همین بس که بدانیم ناسازی یکی از گونه‌های رویارویی است.