کتاب دیوان شعر یزید ابن معاویه

کتاب دیوان شعر یزید ابن معاویه نوشتۀ حیدر شجاعی و حیدر سهرابی، به نقد و بررسی زندگی و اشعار ترجیحی و منسوب به یزیدبن معاویه (لعنهما الله) می‌پردازد.

در بخشی از کتاب زخم دوزخ: ترجمه، نقد و بررسی دیوان شعر یزید بن معاویه می‌خوانیم:

یزید در سال 25 هجرى قمری از زنى به نام میسون دختر بجدل کلبى متولّد شد. میسون از زنان نامدار و با اصل و نسب قبیلۀ بنى کلب بود. وى زندگى با معاویه در شهر دمشق را تاب نتوانست آورد و به بادیه بازگشت. لذا یزید دور از پدر خویش پرورش یافت.

قبیلۀ کلب از قبایل چادر نشین اطراف حُوّارین بوده؛ صاحب نفوذ و نفوس بسیار در منطقه بودند. آنان قبل از مسلمان شدن بر دو آیین مسیحیت و بت پرستی بودند؛ گویا معاویه به جهت نفوذ بسیار آنان در منطقه و برخی مصالح سیاسی با دختری از این قبیله به نام میسون ازدواج کرد. اما میسون دمشق و فضای محدود قصر معاویه را بر نتافته، اشعاری در مدح بیابان و قبیله و مذمّت قصر معاویه سرود. این اشعار به گوش معاویه رسید؛ از این رو میسون را سرزنش کرده، طلاقش داد.

بیشترین بهره‌اى را که قبیلۀ بنى کلب در بادیه مى‌بردند، تأثیرى بود که در شیوا و به فصاحت و رسا سخن گفتن مى‌پذیرفتند و به نیکى شکار و سوارکارى و پرورش حیوانات دست آموز به ویژه سگ خانگى را مى‌آموختند. یزید هم به جاى این که از مواهب بادیه بهره برد، در آن‌جا نتیجه‌اى عکس داد و هیچ مزیتى در او پدید نیاورد. در نتیجه در مباشرت با شاعران و حضور در مجالس شراب خوارى به شعر فصیح فریفته شد.