معرفی و دانلود کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم

معرفی کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم

کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم، مجموعه‌ای از ماجراهای جالبی که در دوران ناصرالدین‌شاه در پایتخت رخ داده، پیش روی شما قرار می‌دهد. فرزانه نیک روح متین، حکایت‌های این اثر را بر اساس گفت‌وگو با چهره‌های سرشناس و قدیمیِ تهران، گزارش‌های میدانی و مستندات تاریخی جمع‌آوری کرده است. پس از مطالعه‌ی این اثر در جریان اتفاق‌های جالب و سنت‌های تهرانی‌های دوران نادری قرار می‌گیرید.

درباره‌ی کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم

کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم، شما را با جالب‌ترین ماجراهای دوران ناصرالدین‌شاه قاجار در پایتخت همراه می‌کند. فرزانه نیک روح متین، بازه‌ی زمانی سلطنت ناصرالدین‌شاه قاجار را برای روایت‌های این اثر انتخاب کرده است. خاطره‌هایی که در این کتاب قرار دارند، جنبه‌ی خصوصی از زندگی تهرانیان قدیم را در بر گرفته‌اند. نیک روح متین در 13 حکایت شیرین از طهران به زوایای پنهان زندگی تهرانی‌های دوران ناصری از مکتب‌خانه گرفته تا آداب و رسوم و مراسم ازدواج توجه نشان داده است. در دل این حکایت‌ها، برخی از ناگفته‌های تهران نیز که کمتر کسی از آن‌ها خبر دارد، توضیح داده شده‌اند.

اطلاعات کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم روایتی از تشریفات ازدواج در تهران قدیم آغاز می‌شود. فرزانه نیک روح متین در این بخش به معرفی رسم‌هایی پرداخته که امروزه رواج کمتری دارند. در آن روزگار، خانواده‌های تهرانی، عموماً عروس را از میان خویشان، بستگان و آشنایان پیدا می‌کردند. آداب عقد و مراسم جهازبران، در ادامه‌ی کتاب توضیح داده شده‌اند.

نخستین و آخرین حاکم زن در تهران دوران ناصری، غول آتشخوار، پست، تلگراف و تلفن، دلقک‌های معروف تهران و لوطی‌ها، برخی از نکته‌های جالبِ زندگی مردمان تهران قدیم است که مولف در ادامه‌ی کتاب به آن‌ها پرداخته. این نکته‌های جالب و دلنشین با ذکر 13 حکایت کوتاه در انتهای این اثر پایان یافته‌اند.

این کتاب تاریخ محلی را انتشارات سیزده چاپ و روانه‌ی بازار کرده است.

کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم برای شما مناسب است اگر

• قصد مطالعه‌ی کتابی با موضوع تاریخ محلی تهران در دوران پادشاهی ناصرالدین‌شاه را دارید.
• علاقه‌مند به فرهنگ دوران ناصری هستید و می‌خواهید با اتفاق‌های دلنشین و جالب تهرانِ آن زمان آشنا شوید.
• جلد اول 13 حکایت شیرین از طهران به قلم فرزانه نیک روح متین را خوانده‌اید و آن را دوست داشته‌اید.

در بخشی از کتاب 13 حکایت شیرین از طهران - جلد دوم می‌خوانیم

به دلیل استفاده‌ی بیش از اندازه‌ی مردم از قند وشکر و نامرغوب بودن قند‌های شهری و گرانی سایر قندها، این بار ناصرالدین شاه برای آن‌که به مردمش لطف کند دستور داد در تهران کارخانه‌ی قند بنا کنند. به دستور ذات همایونی کارخانه‌ای در ده کهریزک ساخته شد که متأسفانه بیش از دوازده روز سرپا نبود و فرنگی‌ها به سرعت جلوی کارش را گرفتند. بعد از تعطیلی کارخانه، همچنان قند و شکر از آن سوی مرز وارد می‌شد. با روی کار آمدن پهلوی اول، این کارخانه دوباره راه‌اندازی شد و در این راستا کارخانه‌های دیگر ساخت قند و شکر تأسیس شد و با فراوانی قند و شکر در اوایل قرن چهاردهم خورشیدی، قنادها دست از فروش قند و شکر برداشتند و از آن‌ها در تهیه‌ی شیرینی استفاده کردند و به شیرینی‌پزی رو آوردند.

جالب است بدانید در قنادی‌ها آبنبات هم می‌فروختند و معروف‌ترین آبنبات‌، آبنبات قیچی بود. این نام از آن‌جا می‌آمد که شکل آبنبات شبیه شستی بود که با قیچی بریده باشند. این آبنبات برای تسکین شکم درد نیز تجویز می‌شد. همچنین آبنبات هلی، بادامی، پسته‌ای و ترش نیز موجود بود. علاوه بر آن در قنادی‌ها کاسه نبات مراسم عقد و عروسی هم فروخته می‌شد. البته تهرانیان قدیم عادت داشتند برای آشتی و رفع کدورت کاسه نبات بخرند و به خانه‌ی اقوام و آشنایان ببرند.

بازار شیرینی‌فروشی‌ها در تهران تا آغاز جنگ جهانی دوم داغ بود اما با شروع جنگ، تهران با کمبود قند و شکر مواجهه شد و تا مدتی قنادی‌ها و شیرینی‌فروشی‌ها بسته شد. پس از پایان جنگ شیرینی‌پزی‌ها کارشان را از سر گرفتند.

فهرست مطالب کتاب

مقدمه
پیش‌گفتار
حکایت اول: تشریفات ازدواج در تهران قدیم
آشنایی با خانواده‌های دختردار
مراسم خواستگاری
بله بران و نامزدی
آداب عقد
مراسم جهازبران
مجلس عروسی
دعای مهر و محبت
حکایت دوم: از مکتبخانه تا دارالفنون
در مکتبخانه چه می‌گذشت
دروس مکتبخانه
سایر مدارس
یادگار امیرکبیر در ناصریه
بنای دارالفنون
افتتاح دارالفنون به دست ناصرالدین شاه
برنامه و نظم دارالفنون
دارالفنون از عصر ناصری تا امروز
وای به حال مملکتی که دختر در آن تحصیل کند!
حکایت سوم: اولین و آخرین حاکم زن تهران
حکومت 45 روزه
بقعه‌ی دروغین زبیده خاتون
سال‌های پایانی زندگی مادر شاه
توصیف مهد علیا از زبان لیدی شیل
حکایت چهارم: ترس تهرانی‌ها از برق
عقیده و آداب روشن کردن چراغ شمعی
اولین کارخانه
امین‌الضرب با برق می‌آید
حیرت و ترس مردم
حکایت پنجم: تکیه دولت
تکیه دولت یا سالن اپرا
بنای تکیه دولت
تعزیه و نمایش در تکیه دولت
از تکیه دولت تا بانک ملی
حکایت ششم: غول آتشخوار
کالسکه‌های فرنگی: هدیه به شاهان قاجاری
کالسکه‌خانه‌ی سلطنتی
کالسکه‌ای با روایت‌های مختلف
دورشوید، کور شوید
غول آتشخوار از کجا سر درآورد
شکل و شمایل اولین قطار
روایتی طنز از راه آهن تهران شهر ری
شورش‌های نامعلوم
جیب‌برها و مزاحمان ماشین دودی
سرقفلی غول آتشخوار
تراموای اسبی
حکایت هفتم: قند، قنادی، شیرینی
شکل‌گیری شیرینی‌فروشی‌ها
اولین قنادی تهران
پادرازی و شکری
حکایت هشتم: پست، تلگراف و تلفن
سرای امیر؛ نخستین پستخانه
پستخانه‌های امروزی
تمبر
تمبر با تصاویر شاهان
تلگراف
حرف مفت نزن!
تلفن
تلفنچی
حکایت نهم: دلقک‌های معروف تهران
اسماعیل بزاز
شیخ شیپور
شغال‌الملک
معروف‌ترین دلقک تهران: کریم شیره‌ای
موزه‌ی کریم
منشاء لقب شیره‌ای
نعل کردن خر کریم
سایر دلقک‌ها
حکایت دهم: باغی از جنس نگار و قتل
سرسره‌ی معروف
سرگذشت نامیمون قائم‌مقام فراهانی در نگارستان
ناراحتی شاه غازی
سرانجام نگارستان
حکایت یازدهم: لوطی‌ها
لوطی کیست؟
تاریخچه‌ی لوطی‌گری
عزیز آقا: لوطی معروف
آنچه باید در مورد لوطی‌ها دانست
شغل اول لوطی‌ها
مذهب و شریعت لوطی‌ها
وضع ظاهری لوطی‌ها
پاتوق لوطی‌ها
داش مشدی و داش‌ها
باباشمل
رضاشاه؛ تنها کسی که در برابر لوطی‌ها ایستاد
ضد و نقیض در مورد لوطی صالح
حکایت دوازدهم: جواهرات مشهور تهران قدیم
جواهرات، شاهدان تاریخ
گنجینه‌ی جواهرات
دریایی از جنس نور
دستبرد به دریای نور
تخت خورشید
دزدان جواهرات تخت طاووس
تاج کیانی
کره‌ی جواهرنشان
تخت نادری
تاج پهلوی
سایر جواهرات خزانه‌ی ملی
حکایت سیزدهم: سیزده روایت کوتاه
1. تهران مخوف
2. ماست مختارالسلطنه
3. ورود چرخ خیاطی به دارالخلافه
حیله‌ی یک خیاط
4. آواز کوچه‌باغی
5. داستان چنار عباسعلی
6. سران قدرت در تهران
7. قیرگونی و آسفالت خیابان‌های تهران
8. تختی از جنس مرمر
9. اولین سفارتخانه در تهران
10. گدایان دارالخلافه
11. دردسرهای یک سنگ قبر
سرانجام سنگ قبر
12. پل چوبی: اتصال تهران قدیم به تهران مدرن
13. خصلت تهرانی‌های قدیمی‌تر
منابع