کتاب آنجا که وطن بود: گفت و گو با شمس لنگرودی

مهدی مظفری ساوجی با شمس لنگرودی، شاعر و نویسنده‌ی محبوب ایرانی، به گفت‌وگو نشسته و از دل این گفت‌وگوهای صمیمانه کتاب آنجا که وطن بود حاصل شده است. این کتاب به طور مفصل خاطرات شمس لنگرودی را شرح می‌دهد و آثار، افکار و عقاید او را از نظر می‌گذراند.

درباره‌ی کتاب آنجا که وطن بود

اثری که پیش رو دارید، کتاب آنجا که وطن بود، حاصل گفت‌وگوهای مفصل مهدی مظفری ساوجی با شمس لنگرودی، شاعر و هنرمند ایرانی، است که به سادگی و صمیمیت هر چه تمام‌تر صورت گرفت. این گفت‌وگو طی بیست و پنج ساعت و در میانه‌ی سال‌های 1394 تا 1397 انجام شده و به زندگی، افکار و آثار او می‌پردازد.

شمس لنگرودی در سال 1329 در شهر لنگرود متولد شد و سال‌ها در رشت به تدریس پرداخت. نخستین اشعارش را تحت تاثیر نادر نادرپور، سیاوش کسرایی و احمد شاملو می‌سرود و پس از آن از بودلر و لورکا تاثیر پذیرفت. او با الهام از شعر نوی نیمایی، سبک خاص خود را ابداع کرد و در زمره‌ی شاعران مهم ادبیات ایران قرار گرفت. شمس لنگرودی از شاعرانی است که پا را از حیطه‌ی شعر فراتر گذاشت و در حوزه‌های دیگر نیز دستی برد. از او کتاب‌های نظری در زمینه‌ی شعر و ادبیات بر جای مانده و گفتنی است که در چند فیلم سینمایی نیز نقش‌آفرینی کرده است. از مشهورترین آثار او می‌توان کتاب قصیده‌ی لبخند چاک چاک و کتاب می‌میرم به جرم آن‌ که هنوز زنده بودم را نام برد که کتاب دوم را می‌توانید در سایت کتابراه مطالعه کنید.

گفت وگوی کتاب آنجا که وطن بود از کودکی شمس آغاز می‌کند. سپس به دوران جوانی او می‌رود و از تاثیرات فکری و فعالیت‌های ادبی و سیاسی او می‌پرسد. در ادامه پیرامون اشعار و آثار او صحبت به میان می‌آید و به این ترتیب دوستداران اشعار شمس لنگرودی می‌توانند بیشتر با او آشنا شوند.

گفتنی است که کتاب آنجا که وطن بود به همت نشر کتاب دیدآور به چاپ رسیده و روانه‌ی بازار کتاب ایران شده است.

کتاب آنجا که وطن بود برای چه کسانی مناسب است؟

اگر به شعر معاصر ایران علاقه دارید، یا از خوانندگان اشعار شمس لنگرودی هستید، مطالعه‌ی کتاب آن جا که وطن بود را از دست ندهید.

در بخشی از کتاب آنجا که وطن بود: گفت و گو با شمس لنگرودی می‌خوانیم

- شاعری که در یک چنین طبیعتی رشد کرده طبیعتاً با شاعری که در خوزستان یا در شهرهای کویری مثل کاشان و یزد بزرگ شده تفاوت دارد و ردپای این تفاوت را به‌وضوح می‌شود در شعرهایشان دید. این مسئله را چه‌طور می‌بینید؟

- این نکته بسیار مهم است، چون بعضی افراد که درک درست و روشنی از مفهوم مدرنیته ندارند گمان می‌کنند پرداختن به طبیعت به این معنی است که شعر شما هنوز روستایی است، در حالی که شعر مدرن یا غیرمدرن به معنای پرداختن یا نپرداختن به شهر و روستا نیست، بلکه منظری که شما از آن به شهر و روستا نگاه می‌کنید ملاک و مبناست. در واقع زاویه دید شماست که اهمیت دارد. فروغ فرخزاد که در تهران به دنیا آمده، در تهران زندگی کرده و بزرگ شده به شکل طبیعی عناصر شهری در شعرش وجود دارد. شاعری مثل نیما که در طبیعت رشد کرده به‌هیچ‌وجه نمی‌تواند مثل فروغ تا این حد به شهر بپردازد. تجربه‌های نخستین آدم در شکل‌گیری رویا خیلی موثر است و به اثر او شکل می‌دهد، نه به افکار او. محیط و طبیعت و به طور کلی عوامل جغرافیایی و محیطی بر شکل‌گیری روح‌و‌جسم انسان تأثیر دارد و به‌طبع در خلق آثار هنری. نه هر شاعری که از شهر صحبت کند الزاماً مدرن است و نه هر شاعر که از شهر صحبت نکند غیرمدرن. مدرن یا سنتی بودن به طرز تفکر و تأملات مربوط است.