کتاب معاینات بدنی ستون فقرات

کتاب معاینات بدنی ستون فقرات تألیف الکساندر آر. واچاریو و تاد جی. البرت، می‌کوشد آناتومی ستون فقرات بدن انسان را بررسی کند و معایب و ناهنجاری‌های مهم آن را توضیح دهد. نویسندگان که هر دو متخصص و جراح سرشناس ارتوپد هستند، در این کتاب به ستون فقرات گردنی، سینه‌ای و کمری خاجی اشاره کرده و شیوه‌های معاینه و ارزیابی این قسمت‌ها را با جزئیات کامل تشریح می‌کنند.

درباره‌ی کتاب معاینات بدنی ستون فقرات

یکی از آسیب‌های رایج در بدن، آسیب ستون فقرات است. ایجاد آسیب و مشکل در مهره‌های این ستون می‌تواند باعث شود توان حرکتی‌مان را تا حد قابل‌توجهی از دست بدهیم و درد زیادی را متحمل شویم. معایب این قسمت می‌تواند حتی به عفونت منجر شود و تبعات خطرناک‌تری را در پی داشته باشد. فعالیت‌های ورزشی و حرکتیغیراصولی، تحمیل فشار زیاد به کمر و گردن یا مصدومیت‌های ورزشی ازجمله مهم‌ترین دلایل بروز این معایب هستند.

باوجود پیشرفت‌های پزشکی در سال‌های اخیر و ظهور تکنولوژی‌های عکس‌برداری، تشخیص انواع آسیب‌های ستون فقرات تا حد زیادی آسان‌تر شده‌اند. ولی هنوز هم گام اول در تشخیص و درمان، معاینه‌ی بدنی است. یعنی پزشک و متخصص باید بتواند تشخیص اولیه‌ای از آسیب داشته باشد و با کمک تصویربرداری و تفسیر آن، شدت و گستردگی آن را تعیین کند. و این اتفاق مستلزم شناخت کامل ستون فقرات و سیستم عصبی آن است. اگر متخصص درک کافی از ساختار آناتومیک این قسمت از بدن داشته باشد، تا حد زیادی تشخیص و درمان در مسیر درست قرار خواهد گرفت. یکی از منابع مهم، کاربردی و جدید در این زمینه، کتاب معاینات بدنی ستون فقرات (Physical Examination of the Spine) تألیف الکساندر آر واچاریو (Alexander R. Vaccaro) و تاد جی البرت (Todd J. Albert) است. این دو نویسنده که از سرشناس‌ترین جراحان ارتوپدی دنیا به شمار می‌روند، می‌کوشند آناتومی ستون فقرات را تشریح کنند و آسیب‌های اصلی آن را توضیح ‌دهند.

ستون فقرات انسان از 33 مهره تشکیل شده که از گردن تا دنبالچه امتداد یافته‌اند. پزشکان این ستون را به پنج قسمت تقسیم می‌کنند: بخش گردنی که 7 مهره دارد، سینه‌ای که از 12 مهره تشکیل شده، کمری که 5 مهره متعلق به آن است، و خاجی و دنبالچه‌ای که مجموعاً 9 مهره انتهایی ستون فقرات مربوط به آن‌هاست. اکثر این مهره‌ها خود دارای تنه، چندین زائده یا قوس هستند. اما این ستون فقط دربردارنده‌ی مهره‌های استخوانی نیست بلکه با رشته‌های عصبی نخاع هم درگیر است. طناب نخاعی، که 31 جفت عصب نخاعی دارد، از میان سوراخ همه‌ی مهره‌های ستون فقرات، از مهره‌ی ابتدایی تا دنبالچه گذر می‌کند. تقریباً در هر مهره‌ی ستون فقرات، یکی از این جفت‌ها از این طناب جدا شده و بیرون می‌آید. این عصب‌ها دربردارنده‌ی نورون‌هایی هستند که باعث ایجاد حس، حرکت، لامسه و نوسان می‌شوند. سیستم مورد اشاره بسیار ظریف و پیچیده است ولی با یک بیماری درونی یا ضربه‌ی بیرونی می‌تواند آسیب ببیند و تخریب شود. عوارض و پیامدهای هر قسمت از نخاع یا ستون فقرات می‌تواند متفاوت باشد و علائم خاص خود را بروز دهد. پزشک و متخصص با شناخت درست این سیستم، می‌تواند از روی علائم به ناحیه‌ی آسیب‌دیده و ضایعه دست یابد و درمان را آغاز کند. دکتر الکساندر آر واچاریو و دکتر تاد جی البرت در کتاب معاینات بدنی ستون فقرات، پس از توضیح در مورد کلیات ستون فقرات، به قسمت‌های گردنی، سینه‌ای و کمری خاجی آن اشاره کرده و معایب مهمی را که در این نواحی رخ می‌دهد، بازگو می‌کنند. نویسندگان شیوه‌ی معاینه‌ی جسمانی و ارزیابی هرکدام از این قسمت‌ها را به‌تفصیل، با جزئیات و با کمک تصاویر رنگی تشریح می‌کنند. همین‌طور به معرفی آزمون‌هایی می‌پردازند که به تشخیص بهتر معایب کمک خواهد کرد.

کتاب معاینات بدنی ستون فقرات را هیمن محمدی، عرفان شکیبا و سحر مدرس گرجی ترجمه کرده‌اند و نشر حتمی آن را به چاپ رسانده است.

نکوداشت‌های کتاب معاینات بدنی ستون فقرات

• کتابی درخشان که برای متخصصان حوزه‌ی ستون فقرات، اثری کاربردی خواهد بود. (ژورنال Advances in Clinical Neuroscience and Rehabilitation)
• همان‌طور که همیشه گفته‌شده، برای رسیدن به موفقیت، داشتن یک منبع مناسب که بتوان به آن ارجاع داد و با کمک آن به تجربیات سمت و سو بخشید، ضروری است. کتاب معاینات بدنی ستون فقرات همان راهنمای موردنظر است. (مجله‌ی Neurosurgery)

کتاب معاینات بدنی ستون فقرات برای چه کسانی مناسب است؟

متخصصان ارتوپدی و فیزیوتراپی، کارشناسان حرکات اصلاحی و آسیب‌شناسی ورزشی و افرادی که در حوزه‌ی توان‌بخشی فعالیت دارند، مخاطبان اصلی این کتاب هستند و می‌توانند از متدهای آن بهره ببرند.

در بخشی از کتاب معاینات بدنی ستون فقرات می‌خوانیم

یکی دیگر از علائم تحریک‌پذیری طناب نخاعی (میلوپاتی)، اسپاستیسی به عنوان یک رفلکس پاتولوژیک است و زمانی اتفاق می‌افتد که قوس رفلکس فراتر از پاسخ قابل انتظار طبیعی تحریک می‌شود. برای مثال زمانی که با یک چکش به تاندون دو سربازویی ضربه می‌زنید، هر دو عکس‌العمل رفلکس دوسربازویی و بازکننده مچ دست ایجاد می‌شود (رفلکس رادیال متقاطع). و زمانی که به عضله بازویی_زنداعلایی ضربه وارد می‌شود، عکس‌العمل‌های رفلکس بازکننده مچ دست و هم خم‌کننده انگشت ایجاد می‌شود (رفلکس معکوس). هر دو این یافته‌ها جهت ارزیابی سریع فشار نخاعی مناسب‌اند.