کتاب مویه های غریبانه (خاطرات مستوفی)

کشورها همواره شاهد رخدادها و حوادثی بوده‌اند که حافظه تاریخی ملت‌ها را تشکیل می‌دهد و آگاهی به آنها می‌تواند از تکرار اشتباهات جلوگیری کند و چراغ راهی برای آینده باشد، جنگ دوم جهانی که بیشتر نقاط جهان را در لهیب آتش و خون فرو برد، کشور ما را نیز بی‌نصیب نگذاشت. اما آنچه در این کتاب مورد توجه قرار گرفته آشوب و غائله‌ای بود که در گوشه‌ای از ایران با ادعای استقلال آذربایجان ـ و در واقع وابستگی آن به اتحاد جماهیر شوروی ـ برپا شد و جوانان بسیاری را با رنج‌ها و مصائب زیادی روبه‌رو کرد.

نویسنده کتاب یکی از جوانانی بوده است که فریب ادعاهای دروغین پیشه‌وری و کارگزاران خودفروخته او را خوردند و سال‌های وحشتناک و سراسر رنج و محنت را به دور از وطن و خانواده خود در اتحاد جماهیر شوروی به سر بردند. این کتاب در واقع «زندگینامه خودنوشت» اسد مستوفی است که وقایع و تحولات آن از روز سوم شهریور و ورود نیروهای شوروی به شمال ایران و استان آذربایجان آغاز می‌شود.

این کتاب شرح رنج‌ها و مصیبت‌هایی است که فراریان فرقه آذربایجان پس از پایان جنگ جهانی دوم در اتحاد جماهیر شوروی با آنها روبه‌رو بوده‌‌اند زیرا حاکمان شوروی با این فراریان همانند اسرای جنگی رفتار می‌کردند.