کتاب دو نقطه ته خط.. اثر میرا قائمی از نشر نقد فرهنگ

کتاب دو نقطه ته خط..، جستاری ادبی - فلسفی از میرا قائمی است. فضایی شاعرانه اما مملو از پرسش‌های فلسفی در سراسر متن وجود دارد که آن را از یک مقاله‌ی آکادمیک متمایز می‌کند. نویسنده با نگارش واگویه‌های ذهنی خود، اصراری بر انسجام موضوع و نتیجه‌گیری ندارد و به باور او، این آشفتگی و آنارشی، امری طبیعی است. ارتباط با طبیعت و یافتن پاسخ‌های ذهنی خود از میان قوانین طبیعی، مسیری است که نویسنده پس از رسیدن به هر تناقض به آن پناه برده است.

درباره‌ی کتاب دو نقطه ته خط..

میرا قائمی با نوشتن خودگویی‌هایش دقیقا همان‌طورکه به ذهنش خطور کرده‌اند، شیوه‌ای متفاوت برای روبه‌رو شدن با سوال‌های بی‌پاسخش یافته است. هر جاکه ذهنش او را برده، با آن رفته است و لابه‌لای صداهای درونی‌اش، پای اساسی‌ترین تناقض‌های زندگی انسان را به میان کشیده است. فلسفه‌ی مرگ و زندگی، بیش از هر موضوع دیگری او را آشفته کرده، آن‌قدر که کتاب دو نقطه ته خط.. را به نامه‌ای که کسی پیش از خودکشی می‌نویسد تشبیه می‌کند. شخصیت اصلی این اثر «او» است، اما گاهی به «دیگری»ها گریز می‌زند.

خودگویی‌های یک ذهن فلسفی

متن میرا قائمی از آن دسته جستارهای فلسفی منسجم و پاسخگو به پرسش‌های عمیق نیست. او فقط میان این پرسش‌ها قدم می‌زند و گاهی از احساسات و درماندگی‌هایش می‌گوید: چرا انسان رنج می‌کشد؟ چرا باید زندگی کرد و رنج را تحمل کرد؟ آیا به‌راستی «بودن» بهتر از «نبودن» است؟ آزادی چیست؟ آیا انسان حق دارد به زندگی خودش پایان دهد؟ رابطه‌ی «من» با «دیگری» چیست؟ آیا اخلاق فقط درباره‌ی انسان‌هاست یا باید به حیوانات هم بپردازد؟ آیا آگاهی بیشتر ما را خوشبخت‌تر می‌کند؟ آیا می‌توان به آرامش رسید؟

نثر شاعرانه‌ی میرا قائمی، گفت‌وگوهای خیالی‌اش با فیلسوفان بزرگ جهان مانند نیچه و اقتباس از امانوئل لویناس، هایدگر، دکارت و...، همچنین حالت تعلیق او در مواجهه با تضادها و... اثر او را از هر دسته‌بندی ژانری خارج می‌کند. اگر از این ساختارشکنی‌ها لذت می‌برید، خرید کتاب دو نقطه ته خط از انتشارات نقد فرهنگ برایتان جذاب خواهد بود.

کتاب دو نقطه ته خط برای شما مناسب است اگر

• به بحث‌های فلسفی و مجادله‌های ذهنی انسان بر سر دوراهی‌های زندگی علاقه دارید.
• جستارهای ادبی با موضوعات شخصی برایتان جالب است.
• ذهن پرسشگری دارید و حتی به موضوعات کوچک با دیدی عمیق نگاه می‌کنید.

در بخشی از کتاب دو نقطه ته خط.. می‌خوانیم

آیا کله‌اش بو می‌داد یا تاب داشت؟ رنگش سبز شده بود؟ چرا این‌قدر اتاق را تاریک کرده بود؟ مگر نمی‌ترسید؟ در عین حال که می‌ترسید، شجاعتی هم داشت!؟ این دیگر چه موجودی بود! تا همین چند وقت پیش برای او نیز زمان، خطی گذشته بود. چطور می‌توانست آن‌قدر عمر کرده باشد و ناگهان درست وقتی که گمان می‌کند برای اعتقادات خود، پایگاه بسیار ثابتی دست‌وپا کرده است-پس از آن همه فلسفه‌خوانی‌ها- معنای زمان و مکان یک‌باره به‌کل عوض بشود! چه مصیبتی از این بالاتر ممکن بود؟

او بسیار سعی می‌کرد نخ واقعیت را محکم نگه دارد تا بادبادک حقیقت در آسمان بماند، اما نمی‌شد. کودک هم که بود بادبادک‌ها را دوست داشت و خودش هر سال تابستان یکی می‌ساخت اما هیچ خاطره‌ای از به هوا رفتن آن‌ها نداشت!

دیگران شاید خوشحال بودند و این قبیل تغییرات اساسی را گامی به سوی پیشرفت در حقیقت می‌انگاشتند اما او چطور می‌توانست به بی‌نهایت فکر نکند؟ یا بهتر است بگوییم چطور نمی‌توانست به این موضوع فکر نکند؟ مگر می‌شد از کنار نظریه‌های جدی علمی نظیر جهان‌های موازی به راحتی گذر کند و برود آب هندوانه‌اش را سر بکشد؟ او همان‌طور که از این بی‌تفاوتی‌های وجودی انسان‌ها تعجب می‌کرد، از وجود عروس‌های دریایی نیز در شگفت بود. پیش از این شنیده بود که آن‌ها اصلا نمی‌میرند و یادش می‌آمد که خیلی سریع این خبر را واقعیت انگاشته بود و علاقه‌ای راسخ پیدا کرده بود تا آن را باور کند و حتی در انتقال جاودانگی عروس‌های دریایی به اذهان دیگر، بسی کوشیده بود. در هر صورت آن‌ها زیاد عمر می‌کنند و او گرچه نمی‌خواست که نمیرد اما در عین حال، مانند خود وجود، در پی نوعی از جاودانگی هم بود. خواهش می‌کنم این‌بار شما به ما بگویید که او جدا چه موجودی بود؟