کتاب نهیب حادثه: واکاوی ناآرامی‌های 1401

جمیله کدیور در کتاب نهیب حادثه به موشکافی دلایل شکل‌گیری اعتراضات سال 1401 و عواقب آن پرداخته و نقش بیگانگان و رسانه‌های خارجی را در هدایت آن بررسی می‌کند. او با نگاهی بی‌طرفانه، تمامی مسببان داخلی و خارجی را که در شدت گرفتن این بحران دست داشتند نقد کرده و تلاش می‌کند تا نکاتی عبرت‌آمیز را جمع‌آوری و ارائه دهد.

درباره‌ی کتاب نهیب حادثه

کتاب نهیب حادثه به قلم جمیله کدیور، فعال سیاسی اصلاح‌طلب و استاد دانشگاه الزهرا نوشته شده است و هدف آن، بررسی علل و نحوه‌ی شکل‌گیری اعتراضات شهریور و مهر سال 1401 پس از حادثه‌ی تلخ مرگ مهسا امینی است. او در این اثر به مشکلاتی اعم از عدم توجه به مطالبات جوانان و قانون‌گذاری‌های نادرستی می‌پردازد که موجب انباشت نارضایتی‌های عمومی شد و در نهایت در شکل عصیان، باعث سوءاستفاده بیگانگان از احساسات مردم و به خطر افتادن امنیت ملی انجامید.

کتاب نهیب حادثه موضوعات مختلفی از جمله بررسی شعارها از جمله شعار زن زندگی آزادی، دخالت کشورهای خارجی و رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور و محدودیت‌های اینترنت را بررسی کرده و تاکید می‌کند که اصلاح وضع جامعه، حق مردم است و نه امتیازی از جانب حکومت او در پایان، با مرور این حوادث، درس‌هایی برای سیاست‌گذاری‌های آینده ارائه می‌دهد.

تفاوت‌های انقلاب با شورش از دید جمیله کدیور

جمیله کدیور که در کارنامه‌ی خود تجربه‌ی نمایندگی مجلس شورای اسلامی تهران را نیز دارد، در کتاب نهیب حادثه بحث خود را از تعریف مفهوم انقلاب شروع کرده و آن را نسبت به شورش، اعتراض و عصیان متمایز می‌کند. او با مقایسه‌ی دغدغه‌ها و حال‌وهوای انقلاب اسلامی با ناآرامی‌های اجتماعی سال 1401، توضیح می‌دهد که چرا هر اعتراضی را نمی‌توان انقلاب نامید.

طبق روایت نویسنده، جرقه‌ی اعتراضات 1401 را می‌توان از سویی در عدم اقناع مردم در مورد درگذشت ژینا امینی، و از سویی دیگر در انباشته شدن مطالبات مردم و به‌ویژه جوانان دانست که سال‌ها بی‌پاسخ مانده بود. در این حین، نیروهای ضدانقلاب و بیگانگان فرصت را غنیمت شمرده و با تحریک احساسات عمومی، تجمعات مسالمت‌آمیز مردم را به سمت شورشی کشاندند که تلفات جانی بسیاری برجای گذاشت.

نقش رسانه‌ها در تشدید اعتراضات 1401

در ادامه، کتاب نهیب حادثه به اتفاقاتی می‌پردازد که در خارج از کشور بر علیه امنیت ملی شد؛ از تشدید تحریم و فشار خارجی علیه سپاه، تا مخدوش شدن وجهه‌ی بین‌المللی کشور، همگی در اثر حاضر موشکافی شده‌اند. جمیله کدیور توجه مخاطب را این نکته جلب می‌کند که هنگامی که شدت اعتراضات در داخل کشور رو به افول بود، رسانه‌ها و اپوزیسیون خارجی بر شدت اقدامات و تحرکاتشان افزودند. او در نهایت نتیجه‌گیری می‌کند که فعالیت‌های سپاه و مسئله‌ی حقوق بشر، صرفاً بهانه‌اند و هدف اصلی، آسیب رساندن به کلیت ایران است!

درکل، جمیله کدیور در این اثر تلاش کرده تا با نگاهی به اعتراضات 1401، علل شکل‌گیری آن را تحلیل کرده و تمامی مسببان آن حادثه را مورد نقد قرار دهد. خرید کتاب نهیب حادثه انتشارات امید ایرانیان و مطالعه‌ی آن را به تمام کسانی که دغدغه‌ی مسائل اجتماعی و سیاسی دارند پیشنهاد می‌کنیم.

کتاب نهیب حادثه برای شما مناسب است اگر

• به دنبال یک کتاب درباره اعتراضات 1401 هستید تا درباره‌ی جزئیات حوادث آن سال اطلاعات بیشتری به دست آورید.
• قصد دارید درباره‌ی نقش رسانه‌های خارجی در جریان‌سازی و تاثیرگذاری بر افکار عمومی مطالعه داشته باشید.
• می‌خواهید نقطه نظرات یکی از فعالین سیاسی مطرح اصلاح‌طلب را درباره‌ی اعتراضات شهریور و مهر 1401 بدانید.

در بخشی از کتاب نهیب حادثه: واکاوی ناآرامی‌های 1401 می‌خوانیم

اینترنت بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی مردم و دسترسی و استفاده آسان و بدون دردسر آن بخشی از حقوق ابتدایی و غیر قابل خدشه جوامع امروزی است. این موضوع بخصوص در رابطه با نسل جوان که نسل دیجیتال خوانده می‌شوند و مقتضیات خاص خود را دارند، مفهوم و معنای دیگری به خود می‌گیرد.

همانگونه که دسترسی به آب سالم و هوای سالم حق شهروندان یک جامعه است، حق استفاده از اینترنت پر سرعت و رسانه‌های مجازی نیز از ملزومات اساسی یک زندگی طبیعی است که به هیچ بهانه یا دلیلی نباید از مردم سلب شود.

از اینترنت، همچون همه مصادیق و جنبه‌های تکنولوژی، می‌توان انتظار کارکردهای مثبت و یا منفی داشت. به تعبیر نیل پستمن (1996 Postman,)، نظریه‌پرداز ارتباطات، «تکنولوژی هم دوست است و هم دشمن». به همین دلیل از «تکنولوژی به عنوان شمشیر دو لبه» (Technology is a double edged sword) یاد می‌شود؛ که هم بنیان‌ساز است و هم بنیان‌سوز، هم فرصت است و هم تهدید.

این تلقی و تعبیر در مورد همه مصادیق تکنولوژی از جمله اینترنت و رسانه و شبکه‌های اجتماعی و هر محصول و فراورده‌ای صادق است. آن‌ها هم می‌توانند حاوی منافع باشند و هم منشاء مضرات و مخاطرات. با این همه، این تکنولوژی نیست که چیزی را خوب یا بد می‌کند؛ بلکه انسان و نحوه استفاده انسان از آن است، که خوب یا بد بودن آن فراورده را مشخص می‌کند. همانگونه که علم و ثروت و قدرت می‌توانند منشاء خیر یا شر باشند، تکنولوژی هم همین ویژگی را دارد.