معرفی و دانلود کتاب صد سال شعر در تهران: تهران در شعر فارسی از مشروطه تا به امروز

معرفی کتاب صد سال شعر در تهران: تهران در شعر فارسی از مشروطه تا به امروز

کتاب صد سال شعر در تهران نوشته‌ی سجاد گودرزی، با مرور شعرهای فارسی از دوران مشروطه تا معاصر، نشان می‌دهد تهران چگونه به یکی از مهم‌ترین بسترهای بیان تجربه‌های فرهنگی، سیاسی و اجتماعی شاعران تبدیل شده است.

درباره‌ی کتاب صد سال شعر در تهران

سجاد گودرزی در کتاب صد سال شعر در تهران، ابتدا با دادن پیشینه‌ای مختصر از شهر تهران، خواننده را با فضای تاریخی و موقعیت جغرافیایی این شهر در دوران مختلف آشنا می‌کند. در ادامه جریان‌های شعر فارسی از دوران مشروطه تا زمان معاصر بررسی شده است که همه‌ی آنها در یک ویژگی مشترکند: تهران.

از دوران صفویه بود که شهر تهران اهمیتی استراتژیک پیدا کرد؛ اگرچه تهران سال‌ها بعد و در دوران قاجار به پایتختی تهران برگزیده شد، اما این صفویان بودند که به این شهر اهمیت و اعتباری دو چندان دادند. در دوران صفویان بود که تهران گسترش پیدا کرد و بناها و عمارت‌های زیادی با هنرمندی تمام در آن ساخته شدند. این گسترش و مدرن‌سازی تا بعد از به پایتخت رسیدن تهران نیز ادامه پیدا کرد و در دوران ناصرالدین شاه به اوج خودش رسید.

اشعار گردآوری شده در کتاب صد سال شعر در تهران، با محوریت شهر تهران نوشته شده‌اند و بررسی آنها چشم‌انداز مناسبی از تحول زبانی، فرهنگی و حتی سیاسی و اجتماعی از شهر تهران و در شکلی کلی‌تر از تاریخ کشور ایران می‌دهد. تهران در این اشعار یا به‌صورت مستقیم حضور دارد، یا در قالب نمادهایی چون خیابان‌ها، اماکن و تحولات سیاسی و اجتماعی شهر بازنمایی می‌شود. چیدمان اشعار که به ترتیب سال تولد شعرای آنها ایجاد شده است، مسیری سهل و آسان برای خواننده ایجاد کرده است تا به خوبی متوجه سیر این تحولات شود.

تهران در نگاه شاعران فارسی‌گو، به ویژه بعد از کودتای 28 مرداد همواره نمادی از یک کل بزرگتر یعنی کشور ایران بوده است. تهران غم‌زده و دردمند در اشعار فارسی حالا دیگر نمادی از وطن دردمند و غم‌زده است. این نگاه نمادین و سیاسی به شهر تهران در اشعار فارسی ادامه می‌یابد و در دهه‌ی چهل و پنجاه بیشتر نیز می‌شود. در کتاب صد سال شعر در تهران که توسط انتشارات علمی و فرهنگی به چاپ رسیده، با تهران‌های مختلف از دوران مشروطه تا امروز روبه‌رو خواهیم شد که هرکدام حال‌وهوا و زبان خاص خود را دارند.

درباره‌ی مجموعه‌ی کتب سده

مجموعه‌ی کتب سده تلاشی است برای بازخوانی تاریخ فرهنگی و هنری تهران در یک بازه‌ی صدساله. این مجموعه با شش عنوان صد سال نقاشی در تهران، صد سال عکاسی مناظر شهری، صد سال گرافیک در تهران، صد سال کاریکاتور در تهران، صد سال شعر در تهران و صد سال نویسندگی در تهران تحولات هنری و فکری پایتخت را در پیوند با زندگی شهری و تغییرات اجتماعی روایت می‌کند.

درباره‌ی کتاب صد سال شعر در تهران برای شما مناسب است اگر

• دوست دارید ببینید شاعران در یک قرن گذشته چگونه تجربه‌ی زندگی در پایتخت را به زبان شعر بیان کرده‌اند.
• کنجکاوید نقش شعر فارسی در بازتاب تغییرات اجتماعی و سیاسی تهران دنبال کنید.

در بخشی از کتاب صد سال شعر در تهران: تهران در شعر فارسی از مشروطه تا به امروز می‌خوانیم

برای آنان که شعر امروز ایران را با دقت و جدیت پیگیری می‌کنند و جای برخی شعرها و برخی شاعران را خالی ‌می‌بینند، آرزومندیم این فقدان را به حساب سهو و سهل‌انگاری گردآورندگان نگذارند، زیرا معذوریت‌هایی در این مهم وجود داشته که باید در این دیباچه به‌اجمال به آن ها اشاره کرد. با توجه به محدودیتی که برای تعداد صفحات در نظر گرفته شده بود، بسیاری از اشعار درخشان اما منظومه‌وار و بلند از این مجموعه بیرون ماندند تا در عوض تعداد بیشتری از شاعران ادوار مختلف را در خود جای دهد؛ پس اگر مثلاً از زنده‌یاد محمدعلی سپانلو یا رضا براهنی شعرهای مشهور و بلندشان را که ارجاعات درخشان و مهمی به تهران دارد غایب می‌بینید، قضیه از محدودیت صفحات آب می‌خورد. برخی شعرها هم بودند که ارزش حضور در این مجموعه را داشتند، اما پیشاپیش پیدا بود از ممیزی نمی‌توانند گذر کنند و ممکن بود گنجاندنشان در مجموعه به شکلی ناقص و زخمی اتفاق بیفتد و این شد که به کلی کنار گذاشته شدند تا لطمه‌ای به هنر شاعرانشان وارد نشود. شعرهایی هم بودند که نسخۀ اصلی و معتبرشان در دسترس نبود و جست‌وجوهای گردآورندگان نیز به یافتن نسخۀ قابل‌اعتمادی منجر نشد. نکتۀ آخر اینکه مجموعۀ حاضر برداشتی متوسع از تهران دارد، اما شاعران حاضر در آن یا متولد یا ساکن تهران‌اند یا دست‌کم زمان زیادی از عمر خود را در این شهر به‌سر برده‌اند و البته اندک شعرهایی هم حاصل سفری هستند که شاعر به تهران داشته یا اقامت‌هایی موقت و ناگزیر، در مقام دانشجو یا سرباز و امثالهم. با این حال، از منظر شکل و قالب و نسل‌های مختلف شاعران، هیچ محدودیتی برای گنجاندن اشعار وجود نداشته و تلاشمان بر این بوده تا از هر نسل و هر نحلۀ شعری‌مان نمایندگانی در این کتاب حضور داشته باشند.

فهرست مطالب کتاب

پیش گفتار
دیباچه
سید اشرف الدین حسینی گیلانی
ایرج میرزا
عارف قزوینی
محمدتقی بهار
فرخی یزدی
میرزاده عشقی
شهریار
عماد خراسانی
کریم فکور
سیاوش کسرایی
بیژن جلالی
هوشنگ ابتهاج
مهدی اخوان ثالث
نادر نادرپور
منوچهر آتشی
فرخ تمیمی
م آزاد
فروغ فرخزاد
رضا براهنی
منوچهر نیستانی
طاهره صفارزاده
حمید مصدق
جواد مجابی
محمد علی سپانلو
بیژن نجدی
جعفر کوش آبادی
علی باباچاهی
سیدضیاء موحد
خسرو گلسرخی
حسنعلی لقایی
صفورا نیری
منوچهر کوهن
بیژن الهی
عمران صلاحی
شهرام شاهرختاش
محمد شمس لنگرودی
کبری سعیدی
عباس صفاری
محمدرضا مدیحی
محمدرضا عبدالملکیان
محمد صالح علاء
اکبر اکسیر
سعید سلطانی طارمی
نازنین نظام شهیدی
حافظ موسوی
سید علی صالحی
سهیل محمودی
منیره پرورش
عبدالجبار کاکایی
بهزاد زرین پور
بهزاد خواجات
فرزانه قوامی
مهرنوش قربانعلی
علی عبدالرضایی
کبوتر ارشدی
محمد آزرم
محمود بهرامی
هوشنگ ملکی
پگاه احمدی
علیرضا نوری
سارا محمدی اردهالی
گراناز موسوی
یغما گلرویی
آرش شفاعی
سعدی گل بیانی
لیلی گله داران
انسیه موسویان
سجاد گودرزی
رزا جمالی
راضیه بهرامی خشنود
رضا حیرانی
مهدی مظفری ساوجی
بهاره رضایی
فروغ رخشا
آرش نصرت‌اللهی
بهاره فریس آبادی
مرتضی بخشایش
رسول رخشا
داریوش معمار
حامد ابراهیم‌پور
مریم فتحی
حسین جنتی
گروس عبدالملکیان
فریاد ناصری
روجا چمنکار
آتفه چهار محالیان
محسن بوالحسنی
بنفشه فریس آبادی
علیرضا لبش
سمیرا یحیایی
هوده وکیلی
پوریا سوری
مازیار عارفانی
سهند آدم عارف
عطیه عطارزاده
سپیده نیکرو
میلاد کامیابیان
سمیرا کرمی
رضا اکوانیان
میثم بهاران