نقد، بررسی و نظرات کتاب بانوی میزبان - فئودور داستایوفسکی

کتاب از داستایوفسکی در مورد نجیب‌زاده‌ای است که تحصیل‌کرده بوده، مردم‌گریز و فقط مشغول خواندن و مطالعۀ کتاب. اما روزی اتفاقی به دنبال اجارۀ خانه‌ای برای خود به کلیسایی رفته. آن‌جا زن جوان و زیبایی همراه با پیرمردی که به ظاهر خیلی معتقد و مقدس‌مآب بوده، اردینف جوان یا همان نجیب‌زاده را تحت تأثیر قرار می‌دهد. او عاشق زن جوان شده، از کلیسا به تعقیب آن‌ها پرداخته و با یاد گرفتن مکان زندگی‌شان به نزدشان رفته. زن که نامش کاترینا بوده، در یک عمارت با خدمتکار و سرایدار با آن مرد زندگی می‌کرده. یک اتاق کوچیک از اتاق‌های اجاره‌ای خودش را به نجیب‌زادۀ جوان اجاره می‌دهند. اما جوان از عشق سوزان آن زن که ظاهراً پیرمرد هم شوهرش بوده، زیر باران راه رفته و بیمار و تب‌دار شده. وقتی به اتاقش برگشته چند روز بیمار و بیهوش بوده که طی این مدت کاترینا یا همسر میزبان و صاحبخانه از او پذیرایی می‌کند. اردینف جوان پس از بهبودی به زن ابراز عشق و علاقه می‌کند اما زن می‌گوید او را خواهرانه دوست دارد مثل خواهر و برادر هم عشق بورزند و برایش داستان‌های عجیبی تعریف می‌کند. همسر زن جوان که شکاک هم هست آخرش به جایی می‌رسند که امکان کشته شدن یا جان است. به نزد کمیسر که از دوست‌های سابق اردینف بوده می‌رود و از او می‌خواهد که به‌دلیل امکان خیانت همسرش که گویا دیوانه معرفی می‌کند عذر مستأجر را خواسته بیرونش کند. جوان نجیب‌زاده هم می‌پذیرد و به خانۀ یک آلمانی که اجاره کرده بود می‌رود. اما بعضی مسائل مبهم می‌ماند مثل شوهر کاترینا که صرع یا به نوعی غش داشت واقعاً همسرش بود یا پدرش، پسر عمو یا سرپرستش بوده یا اینکه چه قدرت خاصی و تسلطی بر او داشته که او را کنترل می‌کرد حتی زمانی که نبوده یا بیهوش بوده. ابهاماتی بوده که گاهی نوعی سردرگمی ایجاد می‌کرد....

محتوی رمان به رمان شب‌های روشن داستایفسکی شبیه است همانطوری که مترجم "سروش حبیبی" نیز بر آن تاکید داشت؛ با این تفاوت که دارک تر و تراژیک تر بود. در رمان بانوی میزبان، پسر جوانی که حقوق خوانده، به دنبال اجاره کردن اتاقی ارزان در یکی از محله‌های پایین شهر سن پترزبورگ است و چون توهم دیداری و شنیداری دارد، به تب مغزی مبتلا بوده و از تنهایی رنج میبرد در دام یک فرقه مذهبی فراری از قانون گرفتار میشود که عملا با احساسات او بازی می‌کنند و شخصیت او را زیر سوال میبرند. مثل غالب آثار داستایفسکی تشخیص اینکه واقعیت کجا به پایان می‌رسد و خیال شروع میشود دشوار است چرا که واقعیت و خیال با هم ترکیب میشوند. مثلا در جاهایی از رمان شما نمیتوانید تشخیص دهید آنچه که بانوی میزبان در پیرامون گذشته‌اش تعریف میکند حاصل تب مغزی و هذیان قهرمان رمان است و یا واقعا دارد اتفاق می‌افتد....

به نسبت شاهکارهای داستایفسکی مبهم تر و در سطح پایینتری قرار داره و مثل بقیه آثارش توضیح و تفسیر اضافی در متن داستان بیشتر از نتیجه گیری و پایانه و این باعث پرداختن به مباحث بی ارزش و پایانبندی سریع و بی معنی در انتها میشه. تم داستان شبیه به رمان شاهکار تولستوی به اسم رستاخیز هست که شاید بهترین اثر او باشه حتی با وجود جنگ و صلح و... با این حال این داستان بیشتر شبیه به ماکتی از رستاخیز هست که‌ای کاش داستایفسکی وقت بیشتری صرف میکرد برای پردازش و نتیجه گیری بهتر. اثر عمیق بیماری صرع داستایفسکی و ۱۰ سال سپری شده در زندان سیبری واقعا آثارش را عمیق و مبهم و در بسیاری مواقع تاریک و تلخ جلوه میده و شاید میبایستی چند بار خواند تا به اصل موضوع پی برد. با سپاس از کتابراه

به نظرم بخونید چون واقعا ارزش داره. چون داستایفسکی نویسنده مورد علاقه خودمه تبلیغ نمیکنم اما به جرات میتونم بگم آثار این نویسنده همشون شاهکارن. معمولا ادبیات روسیه طرفدار زیاد دارن اون هم الان که افراد زیادی به توسط نویسنده‌ها با این ادبیات آشنا شدن و درکش کردن. این نویسنده هم تفکرات عجیبی داشته و هم نبوغ و تخیلات بالا که بنظرم همین باعث شده شاهکار بنویسه. اما اگه کتابی منطقی فلسفی و غیر از این میخواید میتونید آثار نیچه و کانت رو بخونید.

این کتاب بیشتر از اینکه داستان پرهیجان باشه، یه جور رفتن توی ذهن آدم‌هاست. داستایفسکی مثل همیشه روان شخصیت‌ها رو موشکافی می‌کنه. ترس، وابستگی، تنهایی و یه جور دوست داشتن بیمارگونه. داستانش آروم و بعضی جاها سنگینه و ممکنه برای بعضی‌ها خسته‌کننده بشه، چون اتفاق عجیب زیاد نداره. ولی اگه حوصله فکر کردن به رفتار آدم‌ها و پیچیدگی روحشون رو داشته باشی جذابه.

برای ذهن نتیجه گرای من جالب نبود در نهایت داستان در پرده ای از ابهام تموم میشه ولی خب داستان توان این رو داشت که کشش ایجاد کنه برای ادامه دادن

خیلی داستان دلچسب گیرایی نبود ضمن اینکه ترجمه کتاب خیلی بد بود عامیانه روان نبود از کلمه‌های قلمبه سلمبه استفاده شد بود

داستان جالب بود وته مایه‌هایی از خرافات درآن دیده میشد که زن داستان مارا اسیر خود کرده بود
با تشکر از کتابراه

داستان جالبی بود. بر مبنای حماقت‌های یک دختر نادان که در نهایت گرفتار یک پیرمرد پلید شد.

بسیار عالی کتاب یه شلوغی محتوایی داره و واسه کسایی که کتاب مرتب میخونن خیلی لذت بخشه

ارزش خوندن نداره. موضوعش خعلی مسخره اس. اصن سرو ته نداره.

کلاا کتابتی داستایوفسکی واقعااا عالیی هستن از همه نظر بشخصه بی نظیرن و کیف کردم

ارزش خوندن و وقت گذاشتن نداشت پایان بی معنی اغراق زیاد

من عاشق قلم داستایفسکیم و خیلی دوسش داشتم

با ترجمه جناب سروش حبیبی عالی

بعضی جاهای داستان مجهول و نامفهوم بود

بسیار زیبا و جذاب باید عمیق خونده بشه