کتاب چرا باور؟

معرفی کتاب چرا باور؟

کتاب چرا باور؟ نوشته‌ی جان کاتینگهام اثری تامل‌برانگیز در حوزه‌ی فلسفه‌ی دین است که به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های انسان درباره‌ی ایمان می‌پردازد. نویسنده با نگاهی فلسفی و انسانی، پیوند میان باورهای دینی، تجربیات اخلاقی، زیبایی‌شناختی و جست‌وجوی معنا در زندگی را بررسی می‌کند. او با زبانی روشن و استدلالی سنجیده، رابطه‌ی عقل، تجربه و ایمان را توضیح می‌دهد و افقی تازه برای فهم معنویت در جهان معاصر ترسیم می‌کند.

درباره‌ی کتاب چرا باور؟

آیا باورهای دینی صرفا نتیجه‌ی استدلال‌های خشک فلسفی است، یا ریشه‌ای عمیق‌تر در تجربیات انسانی دارد؟ کتاب چرا باور؟ (?Why Believe) نوشته‌ی فیلسوف برجسته‌ی بریتانیایی، جان کاتینگهام (John Cottingham) تلاشی است برای پاسخ دادن به همین پرسش بنیادین. کاتینگهام در این اثر نشان می‌دهد که مسئله‌ی ایمان تنها یک بحث نظری درباره‌ی وجود خدا نیست و درواقع به قلب تجربیات انسانی، معنای زندگی و شیوه‌ی مواجهه‌ی ما با جهان و دیگران گره خورده است.

نسبت ایمان، عقل و معنای زندگی از نگاه جان کاتینگهام

در بسیاری از مباحث فلسفی مدرن، باورهای دینی اغلب به میدان جدال میان استدلال‌های عقلانی تقلیل داده می‌شود؛ گویی ایمان تنها زمانی موجه است که بتوان آن را با برهان‌های منطقی اثبات کرد. اما جان کاتینگهام در کتاب چرا باور؟ با رویکردی متفاوت وارد این بحث می‌شود. او استدلال می‌کند که باور دینی در پیوندی عمیق با تجربیات اخلاقی، زیبایی‌شناختی و عاطفی انسان شکل می‌گیرد. به بیان دیگر، ایمان برای بسیاری از انسان‌ها پاسخی است به نیازهای عمیق وجودی؛ نیاز به معنا، هدف، ارزش و فهم جایگاه خود در جهان هستی.

یکی از محورهای مهم کتاب چرا باور؟ جان کاتینگهام، نقد تصور اغراق‌آمیز از خودآیینی مطلق در دنیای مدرن است؛ یعنی این ایده که انسان می‌تواند صرفا با اراده‌ی خود ارزش‌ها را خلق کند. کاتینگهام با بررسی دیدگاه‌هایی مانند اعلام مرگ خدا توسط نیچه، نشان می‌دهد که ارزش‌های انسانی نمی‌توانند محصول انتخاب‌های دلخواه ما باشند؛ چون ریشه در واقعیتی عمیق‌تر دارند که ابعاد اخلاقی و معنوی ما به آن اشاره می‌کند.

کتاب چرا باور؟ ترجمه شروین مقیمی زنجانی اثری است که با زبانی روشن، استدلالی دقیق و نگاهی انسانی نوشته شده است. این کتاب تلاش می‌کند شکاف میان علم، فلسفه و معنویت را کاهش دهد و نشان دهد که ایمان لزوما در تعارض با فهم علمی از جهان نیست.

خرید کتاب چرا باور؟ انتشارات علمی و فرهنگی برای هر کسی که با پرسش‌هایی درباره‌ی ایمان، معنا و جایگاه انسان در جهان مدرن روبه‌روست، تجربه‌ای تامل‌برانگیز و الهام‌بخش خواهد بود.

نکوداشت‌های کتاب چرا باور؟

• کتاب چرا باور؟ نشان می‌دهد که جان کاتینگهام، فیلسوفی با صداقت فکری کم‌نظیر، چگونه کشمکش جامعه‌ی ما با مفهوم باور را بررسی می‌کند. (سانفورد لاکوف)
• جان کاتینگهام که خود فیلسوفی مؤمن است، توضیح می‌دهد چگونه توانسته گرایش‌های سکولار و دینی خود را در کنار هم قرار دهد. او گاهی هشدار می‌دهد که ممکن است بیانش اندکی خطابی‌تر از آن چیزی شود که در یک مقاله‌ی دانشگاهی معمول است. در این کتاب موضوعاتی مانند باور و فواید آن، رابطه‌ی باور و عقل و خیر، باور و امر ناشناخته، موانع باور، باور و معنا، آموختن باور و نیز پیوند میان باور و زیستن بررسی می‌شوند. (ایتنه اُلیین، BOOK NEWS, Inc)

کتاب چرا باور؟ برای شما مناسب است اگر

• به فلسفه‌ی دین و پرسش‌های بنیادین درباره‌ی ایمان، معنا و هدف زندگی علاقه دارید.
• می‌خواهید نسبت میان عقل، اخلاق و باور دینی را بهتر درک کنید.
• به دنبال نگاهی فلسفی و قابل فهم به مسئله‌ی ایمان در دنیای مدرن هستید.
• دوست دارید درباره‌ی رابطه‌ی میان علم، معنویت و تجربیات انسانی بیشتر تأمل کنید.
• با پرسش‌ها یا تردیدهایی درباره‌ی باور دینی روبه‌رو هستید و می‌خواهید آن‌ها را عمیق‌تر بررسی کنید.

در بخشی از کتاب چرا باور؟ می‌خوانیم

بسیاری از ناقدان در بحث از خداوند، به مثابهٔ یک منبع و منشأ، خواهند پرسید که آیا آموزهٔ یک «شالودهٔ خداپرستانه برای ارزش‌ها آموزه‌ای معقول و منسجم است؟ گفتن اینکه خداوند منبع حقیقت، زیبایی، و خیر است دقیقاً یعنی چه؟ مهم‌ترین چیزی که این تلقی حاکی از آن است و با آن آغاز می‌شود نفی و رد کامل نسبی‌گرایی است. اگر یک هستی ضروری و سرمدی، که وجودش مستقل از ماست، منبع حقیقت است، پس این به معنای رد و نفی برداشت‌های نسبی‌گرایانه و عمل‌گرایانه است که بر طبق آن حقیقت صرفاً آن چیزی است که به درد ما می‌خورد؛ یا آن چیزی است که اکنون در چرخهٔ فرهنگی ما مقبول واقع شده است. به همین ترتیب اگر زیبایی منبعث از خداوند است، دیگر فقط نمی‌تواند «در چشمان تماشاگر» باشد؛ یعنی کارکردی ناظر بر سلیقه‌های ذهنی انسان‌های گوناگون تلقی نمی‌شود. خیر و ارزش نیز به شکلی همانند نمی‌توانند صرفاً به ترجیحات اجتماعی و فردی ما وابسته باشند، چه رسد به اینکه خیر و ارزش را، آن‌گونه که نیچه اظهار می‌کند، چیزی بدانیم که بتوانیم به مدد کنش‌های پویای مبتنی بر اراده‌مان خلق و ابداع کنیم. بر عکس، همهٔ این‌ها حقیقت، زیبایی، و خیر باید مبنایی عینی داشته باشند.

شاید تا اینجا همه چیز خوب پیش رفته باشد. باورداشتن به خداوند، با باور به عینیت خیر و دیگر ارزش‌ها، سازگار است و این موضوع (چنان‌چه عینیت‌گرایی در مقولهٔ ارزش‌ها درست باشد) دست‌کم دلیلی (هرچند ضعیف) به سود باور خداپرستانه فراهم می‌کند. اگر می‌توانستیم تا آن جا پیش برویم که نشان دهیم استمداد از خداوند و توسل‌جستن به او، یک تبیین رضایت‌بخش و قانع‌کننده، یا حتی بهترین تبیینِ در دسترس را به سود عینیت و هنجاری‌بودن خیر و دیگر ارزش‌ها فراهم می‌آورد، آن‌گاه می‌شد با تکیه بر آن دلیل ضعیف، راه را برای اقامهٔ دلیلی نیرومندتر و مؤثرتر به سود باور به خداوند هموار کرد.

فهرست مطالب کتاب

مقدمهٔ مترجم
دیباچه
سپاس‌ها
فصل اول: باور و فوایدش
باورداشتن چگونه بر زندگی تأثیر می‌گذارد
باورداشتن چگونه کنشی است؟
باور و عواطف انسانی
باور و یکپارچگی
فصل دوم: باور، خِرَد، خیر
آمال و آرزوها و «پی‌آیندهای عینی» شان
از فواید به دلایل
خداوند به مثابهٔ منبع و منشأ
بهترین تبیین
فصل سوم: باور و امر ناشناخته
خداوندِ ناشناخته
نقد هیوم
معضلات ناظر بر تعالی
وحی و کلمهٔ متجسد
فصل چهارم: موانع باور
چگونه می‌توان مشکل را حل کرد؟
مداخلهٔ فراطبیعی
بازگشت به بنیادگرایی؟
وحی و بازشناسی
فصل پنجم: باور و معنا
حقیقت و پوشیدگی
قرینه و دسترس‌پذیری
بینش و استحاله
رشد اخلاقی و نوگروی معنوی
فصل ششم: فراگرفتن باور
درس‌های زندگی
صور متداول باور: انحصارگرایی
مسئولیت نهایی
نفوس و زندگی پس از مرگ
فصل هفتم: باورداشتن و زندگی‌کردن
مشیت الهی و رنج‌کشیدن
فروتنی و امیدواری
خَشیت و شکرگزاری
قدم در راه مؤمنانه!
کتابنامه