کتاب راهنمای اجرا و نمره گذاری آزمون خانه - درخت - آدم

کتاب راهنمای اجرا و نمره گذاری آزمون خانه - درخت - آدم نوشتۀ مریم سادات میرشفایی، دربرگیرنده‌ی آزمون‌های روانشناسانه‌ای است که با استفاده از نقاشی صورت می‌گیرد. این کتاب مانند راهنمایی عملی است و به شما توضیح می‌دهد که چگونه می‌توانید با تمرکز با بر یک نقاشی به مشکلات نقاش آن پی ببرید.

از نظر تاریخی، روش‌های فرافکنی بیشتر در اروپا و به ویژه در کشورهای آلمانی زبان ظهور کرده است. بروز این روش‌های فرافکنی تابع دو تمایل روانی بزرگ از نظر تکامل و پیشرفت روان‌شناسی است: روان تحلیل‌گری و روان‌شناسی‌هایی که بر پایه روش درک کلی استوارند که بارزترین آن‌ها روان شناسی گشتالت است. نقاشی سومین مبدا مهم از آزمایش‌های فرافکنی است. استدلال بوک و همر بر این بود که علاوه بر نقاشی‌های تصویر انسان، نقاشی‌های مربوط به خانه و درخت نیز احتمال دارد با ابعاد و دیدگاه‌های فرد مرتبط باشند. بر همین اساس آزمون HTP را تدوین نمودند. تدوین‌کنندگان اولیه‌ی آزمون گرایش داشتند که شدیدا به نظریه‌ی سنتی فرویدی اتکا کنند.

دانشمندان علوم رفتاری و خصوصاً روانشناسان سال‌هاست که به شیوه‌های مختلف و متنوع در زمینه سنجش و اندازه‌گیری فرآیندهای ذهنی و رفتار انسان تلاش می‌کنند که نتیجه این زحمات، تولید انواع آزمون‌های روانشناختی است.

گسترش روزافزون آزمون‌ها و کاربرد‌های مختلف و فراوان آن‌ باعث شده تا روانشناسان تمایل بیشتری نسبت به تهیه و اجرای آزمون‌ها داشته و از آنجا که آزمون‌ها هنگامی مورد اعتماد یا معتبر هستند که فرایند علمی تهیه و استانداردسازی را به شکل صحیحی طی کرده باشند، بنابراین رشته روانسنجی در دانشگاه‌ها برای آماده‌ کردن آزمون‌ها به لحاظ تئوری و عملی به وجود آمده و از نظر تخصصی این امر به مراکز صلاحیت‌دار سپرده شده است.

امروزه آزمون‌ها به شکل وسیعی در مراکز مشاوره، مدارس، درمانگاه‌های اعصاب و روان و حتی در سازمان‌ها به منظور جذب و استخدام کارکنان کارآمدتر مورد بهره‌برداری قرار گرفته و روزبه‌روز این کاربردها توسعه و تعمیق بیشتری می‌یابد.

روش اجرای آزمون کتاب راهنمای اجرا و نمره گذاری آزمون خانه - درخت - آدم:

معمولا در این آزمون از فرد درخواست می‌شود تا تصویر یک خانه، یک درخت و یک آدم را نقاشی کند. برگ کاغذی که باید تصاویر روی آن‌ها کشیده شود باید از طرف طول صفحه و به صورت عمودی به فرد داده شود. همچنین باید از او درخواست شود تا هر چقدر که می‌تواند خوب نقاشی کند. برخی از متخصصان بالینی این مراحل را با نقاشی فرم رنگی تکرار می‌کنند و از افراد می‌خواهند که نقاشی‌ها را با استفاده از مداد رنگی بکشند.

مزایای نقاشی‌های فرافکن:

از دلایل رواج مداوم استفاده از نقاشی‌های فرافکن می‌توان به اجرای آسان نقاشی‌ها، نیاز به وسایل کم و هیجان‌انگیز و جذاب بودن آن برای شرکت‌کنندگان اشاره کرد. علاوه بر آن نقاشی‌های فرافکن گروه سنی خاصی را شامل نمی‌شوند و می‌توان آن را در رده‌های سنی مختلف به کار برد. چون نقاشی‌ها غیر کلامی هستند، آن‌ها را می‌توان در مورد مراجعاتی که مهارت کلامی ضعیفی دارند به کار برد. همچنین این آزمون هم به صورت فردی و هم به صورت گروهی قابل اجراست.

کتاب راهنمای اجرا و نمره گذاری آزمون خانه - درخت - آدم به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

HTP معمولا برای متخصصان بالینی‌ که به رویکردهای شهودی، تعاملی و استعاره‌ای علاقه‌مند هستند، جذاب بوده و به صورت گسترده مورد استفاده‌ی آنان قرار می‌گیرد. عده‌ای از هنر درمانگران این آزمون و روش‌های مربوط به آن را برای سنجش و به عنوان مقدمه‌ای برای درمان و یا روش درمان استفاده می‌کنند.

در بخشی از کتاب راهنمای اجرا و نمره گذاری آزمون خانه - درخت - آدم می‌خوانیم:

ناامیدی

نشانه‌ها در ترسیم درخت: برگ‌های افتاده یا در حال افتادن، شاخه‌های افتاده یا روبه پایین، باریک شدن تنه روبه پایین، خطوط نوک تیز در تنه یا زمین، کشیدن زمین به صورت خط سرازیر و رو به پایین، شاخه‌های خشک، درخت مجنون یا شاخ و برگ متمایل به راست، خطوط پیچدار کند در حاشیه‌ی تنه نشانه‌های ناامیدی می‌باشند.