کتاب قباد و انوشیروان شاهان اصلاحات نوشته پریسا گنجی به بررسی اوضاع اقتصادی، سیاسی و اجتماعی ساسانیان در دوران قباد و انوشیروان پرداخته است.
تاریخ در واقع یادآوری حوادث، رویدادها، بدبختیها، عظمت و انحطاط یک ملت است و شخصیت ملی آن را در گذشته و حال نشان میدهد. همانطور که اگر فردی حافظه خود را از دست دهد، شخصیت و هویت خود را نیز از دست میدهد. یک ملت هم اگر از تاریخ خود مطلع نباشد بنابراین بر شخصیت قبلی خود نیز واقف نخواهد بود.
دوران قباد و انوشیروان که محدودهی زمانی 94 ساله از تاریخ ایران قبل از اسلام از دههی آخر قرن پنجم تا سال 579 میلادی یعنی سال مرگ خسرو انوشیروان را دربرمیگیرد از اهمیت ویژهای برخوردار است. ساسانیان که آخرین سلسله از دوران باستان ایران میباشند. دارای مزیتهای فرهنگی و تمدنی، سیاسی و اقتصادی تأثیرگذاری در دنیا بعد از خود بودهاند قسمت اعظم این فرهنگ و تمدن موضوع این اثر علمی است.
بیشتر مورخان امروزه عصر انوشیروان را عصر درخشان تاریخ و فرهنگ و تمدن سرزمین ایران قلمداد میکنند بخش نخست این کتاب مربوط به اوضاع سیاسی ایران در عهد انوشیروان میباشد و خصوصاً فتوحات و اصلاحات نظامی او مورد بررسی قرار گرفته است و در بخش دوم به بررسی اوضاع اجتماعی و اقتصادی با تأکید بر اقدامات و اصلاحات اجتماعی و مالیاتی و تبعات آنها بر جامعه ایران که باعث رضایتمندی عموم مردم و رشد ثروت و قدرت کشور گردید پرداخته شده است.
در بخش سوم اوضاع دینی – مذهبی جامعه ایران در عهد انوشیروان و موقعیت دین رسمی کشور در برخورد با سایر ادیان مورد کنکاش قرار گرفته و در پایان همین بخش ویژگیهای شخصیتی و کشور داری و عظمت کشور ایران در پادشاهی انوشیروان مورد پژوهش قرار گرفته است.
در بخشی از کتاب قباد و انوشیروان شاهان اصلاحات میخوانیم:
دوران حکومت قباد و خسرو اول انوشیروان (411- 579 م) از مراحل بسیار مهم دورهی سلسلهی ساسانیان محسوب میشود. این دوره با وقوع مهمترین جنبش اجتماعی و دینی شناخته شدهی عصر ساسانیان شروع شد و با اجرای مهمترین اصلاحات اجتماعی و اداری آن دوره خاتمه یافت. وقوع هر دو حرکت فوق نشانهی وجود مسائل و مشکلات مهمی در ساختار سیاسی، اجتماعی و اقتصادی در جامعه عصر ساسانی است. موفقیت جنبش اجتماعی حکایت از عمق مسائل و مشکلات اجتماعی و اقتصادی دارد و برنامههای عهد انوشیروان تاکید بر حل آن مشکلات است. از طرف دیگر عهد انوشیروان را دورهی درخشش تمدن و آخرین دوره شکوفایی نظام ساسانیان نیز باید دانست چه بعد از انوشیروان دوره انحطاط این سلسله آغاز گردید این انحطاط نیز ریشه در تحولات و مسائل دوره قباد و انوشیروان داشته است.
حال بررسی اوضاع سیاسی، اجتماعی و اقتصادی عصر قباد و انوشیروان مهمترین مسأله تاریخی آن دوره بنظر میرسد زیرا وقوع جنبش اجتماعی و تلاش حکومت با روش اصلاحی و نظامی برای حل آن، و پیروزیهای نظامی در برابر کشورهای همسایه همه از بطن همان اوضاع و ساختار سیاسی و اجتماعی و اقتصادی بر آمده است. نگاهی نو به این مسائل تایخی مسئله اصلی تحقق حاضر است.
بله

















