کتاب زن در عصر صفوی

کتاب زن در عصر صفوی نوشته‌ی مهرداد نوری مجیری به تاریخ زنان ایران در یکی از دوره‌های پرتلاطم تاریخ کشورمان می‌پردازد. این کتاب در هفت فصل از خاستگاه دولت صفوی و شاه اسماعیل شروع می‌کند و با توضیح اوضاع سیاسی - اجتماعی ایران در عصر صفوی، سعی دارد تصویری جامع و کلی از آن روزگار ترسیم کند و سپس به بسط و توضیح وضعیت اجتماعی زنان در آن عصر بپردازد.

درباره‌ی کتاب زن در عصر صفوی

مهرداد نوری مجیری در کتاب زن در عصر صفوی به بررسی وضعیت زنان در دوره‌ی پادشاهی صفویه و تغییرات اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی آن‌ها در این دوره‌ی پرفراز و نشیب از تاریخ ایران می‌پردازد. در دوران صفویه، ایران از یک کشور پراکنده و تحت سلطه‌ی حکومت‌های محلی مختلف، مجددا به یک پادشاهی یکدست تبدیل شد. در این دوره، دین اسلام و مذهب شیعه، به‌عنوان ابزاری برای تحکیم قدرت سیاسی صفویان و گسترش سلطنت آن‌ها در سرتاسر ایران مورد استفاده قرار گرفت. در این بین، شاید بیش از همه این زنان بودند که در طبقات مختلف اجتماعی تحت تاثیر این تحولات سیاسی و اجتماعی قرار گرفتند.

کتاب زن در عصر صفوی مهرداد نوری مجیری، از توضیح وضعیت زنان در دوران پیش از ورود اسلام آغاز می‌کند؛ نویسنده بیان می‌کند که در دوره‌های اولیه‌ی تاریخ ایران، به خصوص در دوران مادها، زنان در نظام اجتماعی و خانوادگی نقش‌های مهمی ایفا می‌کردند و بسیاری از آنان در حوزه‌های اقتصادی و اجتماعی مشارکت فعال داشتند. اما با گذر زمان و ورود آریایی‌ها، سیستم مردسالاری آرام‌آرام جایگزین ساختارهای اجتماعی پیشین شد و قدرت و تاثیر زنان در جامعه را کاهش داد.

در دوران صفویه و اعلام مذهب شیعه به‌عنوان دین رسمی کشور، زنان با محدودیت‌های قابل توجهی در سطح فرهنگی و اجتماعی روبه‌رو شدند که تحت تاثیر سیاست‌های دینی و اجتماعی حاکم بود. در زمان شاه تهماسب اول هم این سخت‌گیری‌ها بیش از پیش فعالانه دنبال شد. در این دوران، به نقل از کتاب زن در عصر صفوی انتشارات ندای تاریخ، زنان صفویه به‌ویژه از فعالیت‌های اجتماعی بیرون از خانه محروم شدند و پوشش‌هایی همچون چادر و روبند به‌طور گسترده‌ای در جامعه رواج یافت.

حرمسراها و زندگی زنان در کتاب زن در عصر صفوی

وضعیت زنان در دوران شاه عباس اول مقداری متفاوت بود؛ شاه عباس که یکی از بزرگ‌ترین شاهان صفوی است، در ابتدای حکومتش سخت‌گیری‌های کمتری نسبت به زنان اعمال کرد و از برخی محدودیت‌های اجتماعی صرف نظر کرد. در این دوران زنان قدرتمند صفوی قابل توجهی در حرمسراهای شاه حضور داشتند و حتی در برخی مواقع، در امور سیاسی و اجتماعی نیز تاثیرگذار بودند.

مهرداد نوری مجیری در کتاب زن در عصر صفوی بیان می‌کند که در دربار شاهان صفوی، حرمسراهای گسترده‌ای بودند که زنان بسیاری در آن‌ها حضور داشند. در این دوران، ازدواج‌های سیاسی و اجتماعی نقش مهمی در تحکیم روابط میان قدرت‌های مختلف داشتند و زنان به‌عنوان ابزارهایی برای تقویت پیوندهای سیاسی و اجتماعی استفاده می‌شدند. در این حرمسراها، زنان به‌ویژه زنان طبقات بالای اجتماعی و شاهزادگان صفوی، زندگی‌های متفاوتی داشتند. آن‌ها علاوه بر انجام وظایف خانگی، در برخی موارد در تصمیم‌گیری‌های سیاسی نیز دخیل بودند و در دربار نقش‌های مهمی ایفا می‌کردند. در این دوران، ازدواج‌ها معمولاً توسط خانواده‌ها و به‌ویژه مادران ترتیب داده می‌شد و در بسیاری از موارد، زنان برای خودشان حق انتخاب در مورد همسر نداشتند.

با خرید کتاب زن در عصر صفوی، نه‌تنها با وضعیت زنان در این دوره از تاریخ ایران آشنا خواهید شد، بلکه به تغییرات کلان اجتماعی و فرهنگی این سرزمین در این دوره پی خواهید برد. این کتاب توسط انتشارات ندای تاریخ منتشر شده است.

کتاب زن در عصر صفوی برای شما مناسب است اگر

• به تاریخ فرهنگی و اجتماعی زنان در ایران علاقه دارید.
• به دنبال کتابی تاریخی درخصوص وضعیت اجتماعی دوره صفویه در ایران هستید.
• می‌خواهید از نقش و تاثیرگذاری زنان در یکی از دوره‌های تاثیرگذار تاریخ ایران بیشتر بدانید.

در بخشی از کتاب زن در عصر صفوی می‌خوانیم

انتشار اشعار سلطان ابراهیم میرزا با مقدمه و تنظیم الفبایی دخترش - گوهرشاد بیگم - از حوادث ادبی این زمان بوده است که قاضی احمد قمی با تذکر مجددا به ترتیب آن گستاخی کردند شبهه‌ای در اهمیت آن ایجاد کرده است.

«صبیه ابوالفتح سلطان ابراهیم میرزا، گوهرشاد بیگم که رابطه زمان و مریم دوران است تمامی اشعار آبدار آن نامدار را در سلک حروف تهجی درآورده و بر آن دیباچه‌ای که حد هیچ دانشمند و منشی نیست و در تمام ممالک ایران و توران و بلاد روم و مغرب و هند انتشار یافته، این کمیته (قاضی احمد قمی) مجددا به ترتیب آن گستاخی نموده.»

در این دوره نیز زنان همچون مردان گوی سخن را در میدان شعر به جولان در آورده و همچنان که در این عصر شاعران بزرگ مرد نادرند حتی در گریختگان به هندوستان، در میان زنانی نیز که به کار شاعری پرداخته‌اند به رغم نوشته تذکره‌های مختلف این بضاعت اندک نیز با اختلافات قابل توجهی آمده این است که علاوه بر آشنایی با زندگی آن‌ها با اشعارشان نیز آشنا شوید.