کتاب صوتی افسانه‌های افشار

آماده‌ی سفر در تونل زمان هستید؟ هادی غلام دوست در کتاب صوتی افسانه‌های افشار، قصه‌های بومی منطقه‌ای به همین نام را روایت می‌کند. این اثر که پلی میان ما و میراث شفاهی سرزمینمان است، ابزاری در اختیارمان گذاشته تا ضمن شنیدن داستان‌های محبوب گذشتگان، درک عمیق‌تری از شیوه‌ی زندگی آنان به دست آوریم.

درباره‌ی کتاب صوتی افسانه‌های افشار

افسانه‌های محلی همان نقشی را در زندگی نیاکانمان ایفا می‌کردند که امروزه اینترنت برعهده دارد. قصه‌ها نه یک سرگرمی یا راهی برای گذران وقت، بلکه ابزاری برای انتقال دانش گذشتگان بودند. خبر وقایع مهم از طریق نقال‌های دوره‌گرد دهان‌به‌دهان می‌چرخید و نسل جوان سنت‌ها را با داستان می‌آموخت. این روایت‌ها مضامین مختلفی داشتند که طیف وسیعی از آموزش سبک زندگی تا مفاهیم معنوی را دربرمی‌گرفتند: جنگ دائمی نیروهای خیر و شر، چرخه‌ی مرگ و زندگی، حکایت‌های طنز و گاه هجو، قصه‌هایی از قدرت موجودات ماورایی مثل جن و پری، تفاوت طبقاتی و درس‌های نهفته در اتفاقات زندگی. کتاب صوتی افسانه‌های افشار بخشی از این داستان‌ها را روایت می‌کند که در سرزمین عزیزمان ایران وجود داشته‌اند.

هادی غلام دوست در کتاب پیش‌رو به افسانه‌هایی پرداخته که میان اهالی منطقه‌ی افشار رواج دارد. این محدوده‌، جغرافیایی نسبتاً وسیع با تقریبا 150 آبادی است که در جنوب شرقی شهرستان خدابنده قرار دارد. قسمت شمالی آن به استان زنجان منتهی می‌شود و در جنوب نیز به استان همدان می‌رسد. یکی از تفریحات ساکنین منطقه‌ی افشار مانند دیگر نقاط کمتر توسعه‌یافته‌ی کشور در شب‌نشینی‌ها، قصه‌گویی است و نویسنده بخشی از افسانه‌های نقل‌شده توسط مردم را مدون کرده. «گل به صنوبر چه کرد»، «صنوبر به گل چه کرد؟!»، «دیواوغلو عباس»، «خیر و شر، کچل»، «گاو زرد»، «شاه عباس و دختر خرچران» و «یوسف ثانی» عناوین برخی از این قصه‌ها هستند.

کتاب صوتی افسانه‌های افشار با طرح برخی از قدیمی‌ترین قصه‌های ایران، ما را در میراث تاریخی‌مان سهیم می‌کند. ادبیات شفاهی که افسانه‌ها را نیز دربرمی‌گیرد یکی از ابزارهای مهمی است که برای شناخت پیشینیان در دست داریم. همان‌طور که علم باستان‌شناسی به کاوش در ابنیه‌ی باقی‌مانده از گذشته می‌پردازد و کتیبه‌شناسان مشغول کشف حقیقت نهفته در متون باستانی هستند، قصه‌ها و حکایات مستقیماً ما را به اجدادمان، در سده‌ها قبل متصل می‌کنند. میراث شفاهی مکمل هر چیزی مانند نقاشی، کتاب‌ها، الواح و بناهایی است که امروزه در اختیار داریم؛ با این تفاوت که برای دسترسی به آن‌ها نیازی به پیمودن راه‌های طولانی یا صرف هزینه‌های گزاف نیست و از نمونه‌های زیبای آن می‌توان به کتاب صوتی افسانه‌های افشار اشاره کرد. اثر حاضر توسط انتشارات ارس به چاپ رسیده و نشر جیحون تهیه‌ی نسخه‌ی صوتی آن را برعهده داشته است. شهره روحی این کتاب شنیدنی را برایتان می‌خواند.

کتاب صوتی افسانه‌های افشار مناسب چه کسانی است؟

شنیدن این اثر صوتی جذاب را به علاقه‌مندان داستان‌های محلی، محققان فرهنگ فولکلور و افرادی که ادبیات شفاهی را دنبال می‌کنند، توصیه می‌کنیم.

با هادی غلام دوست بیشتر آشنا شویم

هادی غلام دوست به سال 1339 در لاهیجان استان گیلان متولد شد. این نویسنده‌ی ایرانی بر افسانه‌های بومی تمرکز دارد و عموماً در آثارش به داستان‌های محلی مناطق گوناگون می‌پردازد. بخشی از کتاب‌های غلام دوست عبارتند از: «آقا، اجازه!»، «آن روزها»، «ادبیات شفاهی گیلکی»، «افسانه‌های گیلان»، «ترانه‌های عامیانه‌ی گیلکی»، «چتر قرمز»، «دسته‌گلی برای ماه رز» و «دلواپسی».

در بخشی از کتاب صوتی افسانه‌های افشار می‌شنویم

روزی صیاد ماهری به قصد شکار از خانه‌اش بیرون رفت. در طول روز هر چه گشت و گشت چیزی صید نکرد. به‌ناچار سوی خانه به راه افتاد. در بین راه مار سیاهی را دید که با مار سفیدی جفت شده است. با خود گفت هرگز دیده نشده است که مار سیاهی با مار سفیدی جفت گردد. یقینا مار سیاه به زور با او جفت شده است. صیاد که تیرانداز ماهری بود و تاکنون تیرش به خطا نرفته بود، تصمیم گرفت مار سیاه را از بین ببرد. تیر از کمان رها کرد، برخلاف انتظارش تیر به هدف نخورد. بلکه مار سفید به جای مار سیاه زخمی شد.

مار سفید که ملکه‌ی مارها بود، وقتی به خانه رسید به پادشاه مارها گفت: «امروز صیادی مرا زخمی کرده است. پادشاه خشمگین شد و به دو تا از مارهای خود که زخم کشنده‌ای داشتند دستور داد تا بروند آن صیاد را پیدا کرده و بکشند...