کتاب صوتی صائب تبریزی

کتاب صوتی صائب تبریزی نوشته یوسف علیخانی، به روایت زندگی یکی از بزرگ‌ترین غزل‌سرایان سده یازدهم هجری و نامدارترین شاعر زمان صفویه می‌پردازد و شما را با سبک زندگی و فراز و نشیب‌هایی که این شاعر در راه رسیدن به هدف‌هایش پشت سر گذاشته، آشنا می‌کند.

صائب تبریزی (Saib Tabrizi) در شهر تبریز چشم به جهان گشود، این کودک را میرزا محمّدعلی صائب تبریزی نامیدند که در آینده اشعارش شهره خاص و عام شد و بعدها در دوره بازگشت ادبی سده یازده به سرودن غزل و تک‌بیتی‌هایی به سبک هندی پرداخت. وی سبکی را به کمال رساند که چند سده بعد از او، به سبک هندی معروف شد. در جوانی مانند اکثر شعرای آن زمان به هندوستان رفت و از مقربین دربار شاه جهان شد. در سال 1042 هجری قمری به کشمیر رفت و از آنجا به ایران بازگشت و به منصب ملک‌الشعرایی شاه عباس ثانی درآمد. در زمان پیری در باغ تکیه در اصفهان اقامت کرد و همواره عده‌ای از ارباب هنر گرد او جمع می‌شدند. او یکی از معروف‌ترین شعرای دوره صفوی بود و شاه عباس دوم لقب ملک‌الشعرا را بر وی نهاد. وی در سال 1080 هجری قمری درگذشت و در کنار زاینده‌رود به خاک سپرده شد.

صائب تبریزی شاعری کثیرالشعر بود، تعداد اشعار صائب را از 60 هزار تا 120 هزار بیت گفته‌‏اند‏.‏ آثار صائب جز سه چهار هزار بیت قصیده و یک مثنوی کوتاه و ناقص به نام قندهارنامه و دو سه قطعه، همگی غزل است‏.‏ دیوان صائب تبریزی شامل کلیات غزل‌های اوست‏.‏

ابیات مشهور صائب تبریزی:

پاکان ستم ز جور فلک بیشتر کشند
گندم چو پاک گشت خورَد زخم آسیا
همچو کاغذ باد گردون هر سبک مغزی که یافت
در تماشاگاه دوران می‌پراند بیشتر
اظهار عجز نزد ستم پیشه ابلهیست
اشک کباب موجب طغیان آتش است
به فکر معنی نازک چو مو شدم باریک
چه غم ز موی شکافان خرده‌بین دارم
پر در مقام تجربت دوستان مباش
صائب غریب و بی‌کس و بی‌یار می‌شوی
کلید قفل اجابت زبان خاموش است
قبول نیست دعا، تا دعا توانی کرد

تک‌بیتی‌های مشهور صائب تبریزی:

- هفتاد ساله والد پیر است بنده را *** کز تربیت بود به منش حق بی‌شمار
- دلم به پاکی دامان غنچه می‌لرزد *** که بلبلان همه مستند و باغبان تنها
- ضیافتی که در آن جا توانگران باشند *** شکنجه‌ای است فقیران بی‌بضاعت را