کتاب ماه به روایت آه

ابوالفضل زرویی نصرآباد که بیشتر با آثار طنز خود در میان خوانندگان شناخته می‌شود، با انتشار کتاب ماه به روایت آه، علاقه‌ی خود را به علمدار دشت کربلا و اهل بیت (ع) نشان می‌دهد. او در این اثر زندگانی حضرت ابوالفضل عباس (ع) را با تکیه بر منابع تاریخی و مذهبی معتبر، از زبان 12 راوی بیان می‌کند. روایتی غیرخطی، جذاب و گیرا از زندگی قمرِ منیرِ بنی هاشم.

درباره‌ی کتاب ماه به روایت آه

روز تاسوعا به‌نام یکی از شهیدان بزرگ دشت کربلاست که پرچمدار لشکر امام حسین (ع) بوده و در روز عاشورا، تشنه‌لب به شهادت می‌رسد. بسیاری از ما همین روایت و شاید چند روایت دیگر را از زندگی میر و علمدار حسین (ع)، حضرت ابوالفضل عباس (ع) شنیده‌ایم. ابوالفضل زرویی نصرآباد (Abolfazl Zarooee Nasrabad) در کتاب ماه به روایت آه، دوازده روایت جذاب و شنیدنی را از قبل و بعد از شهادت حضرت عباس (ع) بیان کرده که هر کدام از زاویه‌ی دیدی متفاوت به شرح شخصیت ایشان پرداخته‌اند.

ماجرای نوشتن کتاب ماه به روایت آه، عجیب و به‌یادماندنی است. صادق کرمیار روایت می‌کند که سید مهدی شجاعی پس از مدت کوتاهی بعد از آشنایی با ابوالفضل زرویی نصرآباد، به او پیشنهاد می‌کند که رمانی در مورد حضرت ابوالفضل (ع)، که هم‌نام خود اوست، بنویسد. زرویی بعد از این پیشنهاد فکر می‌کند و پس از شش ماه مطالعه‌ی آثار تاریخی و مذهبی در حوزه‌ی واقعه‌ی عاشورا، کتاب ماه به روایت آه را می‌نویسد. زرویی بعد از اینکه به‌عنوان نویسنده‌ی برگزیده‌ی جایزه‌ی ادبی کتاب سال عاشورا انتخاب می‌شود، کتاب خود را به سید مهدی شجاعی تقدیم می‌کند.

سید مهدی شجاعی معتقد است که ابوالفضل زرویی نصرآباد تسطی کم‌نظیر بر ادبیات کهن دارد، ادبیات معاصر ایران و جهان را به خوبی می‌شناسد، دقت او در انتخاب متون تاریخی و مذهبی وسواس‌آمیز است، ذوق و قریحه و ابداع و خلاقیتش در عرصه‌ی ادب و طنز ستودنی است، با اهل بیت عصمت و طهارت پیوندی جاودانی دارد، با شعر خود در وصف حضرت ابوالفضل غوغا کرده و به همه‌ی این دلایل او را برای نگارش کتابی درباره‌ی حضرت عباس (ع) مناسب دیده است.

دوازده راوی کتاب ماه به روایت آه «مسلم بن عقیل»، «فاطمه کلابیه»، «حضرت زینب (س)»، «امام حسین (ع)»، «ام کلثوم»، «لبابه»، «عبدالله بن ابی‌محلّ»، «کزمان»، «شبث بن ربعی»، «زید بازرگان»، «سرجون» و «عبیدالله‌بن عباس‌بن علی» هستند که به‌جز زید بازرگان، باقی شخصیت‌های تاریخی و واقعی محسوب می‌شوند.

انتشارات نیستان منابع کتاب ماه به روایت آه را مشخص نکرده است؛ اما به گواه اهل دانش و پژوهش، این کتاب حاصل 60 مطالب منبع تاریخی و مذهبی است که ابوالفضل زرویی نصرآباد در آن‌ها دست نبرده و چیزی را به واقعیت تاریخی موجود نیفزوده. در این کتاب زندگی حضرت ابوالفضل (ع) که ماه بنی‌هاشم بوده، از منظرهای گوناگون کودکی، ازدواج، فرزندان، شجاعت و... مورد بررسی قرار گرفته است.

کتاب ماه به روایت آه روایتی خطی و مستقیم ندارد و هر کدام از راوی‌ها بنا بر سن و جنس و زمان، داستانی جدید را برای خوانندگان کتاب بازگو می‌کند. نثر زرویی در کتاب ساده، بدون حاشیه و به دور از اغراق است؛ اما به عقیده‌ی صادق کرمیار به دلیل وجود خرده‌روایت‌ها، می‌توان این کتاب را در دسته‌ی رمان‌های پست‌مدرن قرار داد. انتشارات نیستان نیز این کتاب را ذیل مجموعه‌ی متون فاخر خود به انتشار رسانده است.

جوایز و افتخارات کتاب ماه به روایت آه

در نخستین دوره‌ی جایزه‌ی دعبل خزائی و کتاب سال عاشورا در سال 1394، از ابوالفضل زرویی نصرآباد برای نگارش کتاب ماه به روایت آه در گروه ادبیات تجلیل شد.

نکوداشت‌های کتاب ماه به روایت آه

• کتاب ماه به روایت آه شاهکار است. ابوالفضل زرویی نصرآباد به‌خوبی از پس روایت چنین داستانی برآمده بود. بخش‌هایی از کتاب پست‌مدرن است و تنه به رئالیسم جادویی می‌زند. (صادق کرمیار)

• کتاب ماه به روایت آه برای معرفی هر چه بهتر چهره‌هایی همچون قمر بنی‌هاشم به مخاطبان، اثر ارزشمندی است. (آیت‌الله حائری شیرازی)

• ابوالفضل زرویی نصرآباد اثری عاشورایی آفرید که افتخارش در هر دو جهان با او خواهد ماند. او در هر عرصه‌ای که به آن ورود کرده، سربلند بیرون آمده است. (سید مهدی شجاعی)

کتاب ماه به روایت آه برای چه کسانی مناسب است؟

اگر می‌خواهید با جنبه‌های جدیدی از زندگی حضرت عباس (ع) آشنا شوید، پیشنهاد می‌کنیم کتاب ماه به روایت آه را بخوانید. خواندن این کتاب ابوالفضل زرویی نصرآباد در ایام محرم و صفر، به شناخت بیشتر واقعه‌ی کربلا کمک می‌کند.

با ابوالفضل زرویی نصرآباد بیشتر آشنا شویم

ابوالفضل زرویی نصرآباد متولد 1347 و درگذشته در سال 1397 شاعر، طنزپرداز، نویسنده و محقق ایرانی است که به ملانصرالدین معاصر ایران معروف شده. او با نام‌های مستعاری مانند ملانصرالدین، چغندر میرزا، ننه قمر، کلثوم ننه، آمیز ممتقی، میرزا یحیی و... در نشریه‌های بسیاری مانند گل‌آقا، جام‌جم، ایرانیان، مهر، زن، ایرانیان و... مطالب خود را منتشر می‌کرد. وی کارشناسی‌ارشد زبان و ادبیات فارسی دارد و محبوب‌ترین شاعرش سعدی بوده است. زرویی در بیست‌ویک سالگی سردبیر ماه‌نامه‌ی گل‌آقا شد و از سال 1373 دبیر اجرایی سالنامه‌ی گل‌آقا بود. از مهم‌ترین آثار او می‌توان به کتاب‌های «گزیده‌ی طنز عبید زاکانی»، «گزیده‌ی طنز عبدالرحمن جامی»، «خاطرات حسنعلی خان مستوفی» و «خرپژوهی» اشاره کرد.

در بخشی از کتاب ماه به روایت آه می‌خوانیم

عصر همان روز، شمربن ذی‌الجوشن که با نامه‌ی عتاب‌آمیز عبیدالله بن زیاد از راه رسیده بود، عمربن سعد را به کاهلی و سستی متهم کرد و او را واداشت تا همان وقت بر طبل جنگ بکوبند. سپاه مشغول صف‌آرایی برای جنگ بود که برادر و قائم مقام حسین، عباس‌بن علی، قمر بنی‌هاشم از راه رسید. آنان به قصد جنگ بیرون نیامده بودند و علت آن همهمه و آشوب را نمی‌دانستند. عمربن سعد که تحقیر و تحریک شمر و نامه‌ی طعن‌آمیز ابن زیاد دیوانه‌اش کرده بود، نعره می‌کشید و با فحاشی از سپاهیان می‌خواست تا هر چه سریعتر برای حمله آماده شوند.

عباس به همراه بیست سوار از جمله حبیب‌بن مظاهر و زهیربن قین به ما نزدیک می‌شد. خدایا، چقدر این جوان زیباست. سال‌هاست او را ندیده‌ام. یک لحظه فراموش می‌کنم که این جا کربلا و میدان جنگ است. می‌خواهم از اسب فرود بیایم و با آغوش گشاده به سویش پر بکشم و بگویم: «سلام عباس جان، مرا به خاطر داری؟ منم شبث، جنگ صفین؟ ابوالشعثاء؟ آن نقاب؟ آن روز که پدرت با لباس تو به میدان رفت، به یاد داری؟...»

از شرم، سر به زیر انداخته بودم تا نگاهم با نگاه عباس گره نخورد. سنگینی نگاه مهربانش را بر خود حس کردم و روگرداندم. به خدا اگر با او چشم در چشم شده بودم، من نیز همچون ابوالشعثای کندی از سپاه کوفه جدا می‌شدم و به حسین می‌پیوستم.