بله
موسیقی زبان مشترک ملل است که روح آدمیان را در زیباترین شکل ممکن، به هم پیوند می‌دهد. ژان دورینگ در کتاب روح نغمات به ابعاد معنوی موسیقی سنتی ایران می‌پردازد. او در این کتاب به ظرایف هنر استاد نورعلی الهی، از بزرگترین نوازندگان تنبور در ایران، می‌پردازد و در تلاش است که تاثیر موسیقی را در شخصیت و ابعاد روحانی زندگی او بررسی کند.
درباره‌ی کتاب روح نغمات
موسیقی ایرانی یکی از اصیل‌ترین انواع موسیقی در جهان است که با سبک خاص و ویژه‌ی خود، در میان علاقه‌مندان به این هنر گوش‌نواز، زبانزد است. موسیقی سنتی ایرانی با وجود استادان بی‌نظیر و بی‌همتایی مانند استاد نورعلی الهی مطرح می‌شود که یک‌تنه، ارزش و جایگاه آن را اعتلا بخشیده‌اند. استاد الهی از جمله نوازندگان خاص تنبور به‌شمار می‌رود که زندگی خودش را وقف موسیقی و معنویت حاصل از آن کرده است. الهی از جمله افرادی است که موسیقی را پیش از هر چیز، به عنوان ابزاری برای در خود فرو رفتن و کشف حقایق معنوی می‌داند.
ژان دورینگ (Jean During) از موسیقیدانان و محققان برتر فرانسوی، در کتاب روح نغمات (The Spirit of Sounds: The Unique Art of Ostad Elahi) به بررسی روح موسیقی در ایران و اثرات معنوی‌اش، شناساندن ظرایف ساز تنبور و صدای بی‌نظیر آن و همچنین بیان سبک خاص و ویژه‌ی استاد الهی در نواختن موسیقی، پرداخته است. جالب است بدانید دورینگ با استاد الهی ملاقات‌هایی داشته است که در نتیجه‌ی آن توانسته این کتاب را بسیار پرمغز و کامل تألیف کند.
ساختار کتاب روح نغمات به این شکل است که در آن، شش فصل، سه پیوست و یک ضمیمه را خواهید خواند و در هر بخش از آن با یکی از زیبایی‌ها و ظرافت‌های تنبورنوازی و عمق اثرگذاری موسیقی سنتی ایرانی آشنا خواهید شد.
کتاب روح نغمات برای چه کسانی مناسب است؟
کتاب روح نغمات انتخاب بسیار خوبی برای همه‌ی علاقه‌مندان به شناخت ظرایف موسیقی سنتی و آشنایی با استاد الهی است.
با ژان دورینگ بیشتر آشنا شویم
یکی از موسیقیدانان مشهور فرانسوی که در زمینه‌ی خاورشناسی فعالیت می‌کند، ژان دورینگ نام دارد. او که مدیر مرکز ملی تحقیقات در دانشگاه سوربن است، به عنوان نماینده‌ی انجمن فرانسوی موسیقی ملل در دانشگاه استراسبورگ فعالیت می‌کند. او تلاش بسیاری در زمینه‌ی تحقیق و شناسایی فرهنگ و موسیقی ملل شرق کرده و تاکنون کشورهای ایران، آذربایجان، افغانستان و آسیای میانه را مورد تحقیق قرار داده است. از این نویسنده تألیفات زیادی در زمینه‌ی موسیقی ایرانی موجود است و به عنوان یکی از کارشناسان ماهر و به‌نام در این حوزه شناخته می‌شود. از کتاب‌های مشهور او می‌توان به «موسیقی و عرفان» و «ردیف‌سازی موسیقی سنتی ایران» اشاره کرد.
در بخشی از کتاب روح نغمات می‌خوانیم
فن اجرا در هنر استاد به طور طبیعی از مفهومی زیبایی‌شناختی، و در ورای آن، از نیتی معنوی نشأت می‌گرفت. اجرای او هرگز همراه با حرکات سر و دست یا حرکاتی نبود که اغلب به منظور نشان دادن مهارت نوازنده و برای خیره و یا فریفته کردن افراد است، و به هر حال اغلب وقتی استاد می‌نواخت چراغ‌ها را خاموش می‌کردند و حاضران با چشمان بسته گوش می‌دادند، این رسم عموماً در محافلی که موسیقی ایرانی نواخته می‌شود، رواج دارد. در این حالت، مهارت نوازنده که به تقریب از چشم پنهان است، فقط در القای اندیشه، انتقال یک قوۀ محرکه، و اشتراک یک حس، کارآیی دارد. به علاوه، این فن اجرا واقعاً به خودی خود قابل تشخیص نیست، مگر این که از آهنگ صرف‌نظر شود و حرکات دست دنبال شود، یا که در هنگام فرا گرفتن این موسیقی به آن توجه شود، با این همه، همواره حاضران از سهولت ضربات و یا از ظرافت حرکات انگشتانش روی دستۀ تنبور به اعجاب آمده‌اند. و چنانچه در نوارهای ضبط شده ملاحظه می‌شود با این که او اغلب با تندی و چالاکی بسیار می‌نواخت، اما ضرباهنگ (ریتم) هیچ گونه فشار یا کشش عضلانی را نشان نمی‌دهد.
زخمۀ او بر حجم صدای ساز هم تأثیر داشت. به گفتۀ پسرش شاهرخ الهی:
«قدرت، در عین ظرافت، و بار معنوی این دست چنان طنین و صدای قوی‌ای به تنبور او بخشیده بود که شنونده گمان می‌برد که ساز او به یک بلندگو وصل شده است.»
