کتاب راهنمای شناسایی خاک - جلد اول

کتاب راهنمای شناسایی خاک - جلد اول، به مفاهیم نقشه‌برداری خاک، خاک‌سنجی، مبانی علمی شناسایی خاک و فرآیند نقشه‌برداری آن می‌پردازد. همچنین رده‌های شناسایی خاک را بررسی می‌کند و انواع آن را شرح می‌دهد.

کتاب راهنمای شناسایی خاک (Soil survey manual) اصول و روش‌های عمده مورد نیاز برای انجام و کاربرد شناسایی خاک و سازماندهی و استفاده از داده‌های مرتبط را ارائه می‌دهد. عبارت شناسایی خاک، در این‌جا برای بیان فرآیند نقشه‌برداری، توصیف، طبقه‌بندی و تفسیر پیکره‌های سه بُعدی خاک در چشم‌انداز مورد استفاده قرار می‌گیرد. این دستورالعمل توسط کمیته ملی شناسایی خاک آمریکا و همچنین سازمان‌های مشابه دیگر در سطح جهانی تهیه شده است.

این دستورالعمل، مجموعه‌ای از راهنمایی‌ها، روش‌ها و تعاریف را برای انجام شناسایی خاک ارائه می‌دهد، اما ضرورتاً، سیاست‌ها و اسناد مورد نیاز برای اجرای عملیات‌های شناسایی خاک را مشخص نمی‌کند. پیکره‌های خاک شامل توالی‌ای از افق‌ها و لایه‌های غیرقابل شناسایی هستند که حاصل تأثیر عوامل خاک‌سازی بر روی الگوهای متناوب سیمای اراضی‌اند، آن‌گونه که توسط داکوچائف و دنی توصیف شده است.

دانشمندان علوم خاک، درک و شناخت لازم را از عوامل خاک‌ساز در این مناطق کسب نموده‌اند و بیان حاصل از تعامل و تجارب آن‌ها در خاک مطرح شده و در ادامه، توانسته‌اند نقشه‌هایی از پیکره‌های طبیعی خاک را به شکل کاملاً موثری تهیه نمایند. نقشه‌ پیکره‌های خاک، با نقشه‌های منفرد ویژگی‌های خاک مانند ماده آلی یا واکنش خاک (pH) در عین مرتبط بودن، متفاوت است. مورد دوم، بر اساس نمونه‌برداری و مدل‌سازی آماری انجام شده چگونگی تغییرات این ویژگی‌ها در زمین‌نما را ارائه می‌نماید.

در بخشی از کتاب راهنمای شناسایی خاک می‌خوانیم:

خاک همان‌گونه که در طبقه‌بندی خاک تعریف گردیده (کارکنان اداره‌ی شناسایی خاک آمریکا (1999)، یک پیکره‌ی طبیعی متشکل از مواد جامد (مواد معدنی و مواد آلی)، مایع و گاز است که در سطح زمین مشاهده شده، فضاها را اشغال نموده و با یک یا هر دوی این ویژگی‌ها مشخص می‌گردد: افق‌ها یا لایه‌ها که از مواد اولیه در نتیجۀ افزوده شدن، کاهش، انتقال و تغییرشکل انرژی و ماده و یا قابلیت حمایت از گیاهان ریشه‌دار در یک محیط طبیعی متفاوت و قابل تمایز می‌باشد.

"پیکره‌های طبیعی" بر اساس تعریف ارائه شده، شامل تمام بخش‌های ژنتیکی مربوط به یک خاک می‌باشند. یک بخش مشخص مانند لایۀ سیمانی شده ممکن است قادر به حمایت از رشد گیاهان نباشد. اگرچه، در صورتی هنوز بخشی از خاک به حساب می‌آید که ارتباط ژنتیکی با قسمت‌های دیگر داشته باشد و در صورتی که ساختار مورد نظر به عنوان یک واحد، قادر به حمایت از رشد گیاهان بوده و یا افق‌ها یا لایه‌هایی داشته باشد که نتیجۀ فرآیندهای خاکسازی می‌باشند، شامل افزایش، کاهش، ‌انتقال و تغییر شکل‌ها می‌باشد (سیمونسون، 1959).

تقریباً تمامی پیکره‌های طبیعی که به عنوان خاک معرفی شده‌اند، ‌قادر به حمایت از رشد گیاهان می‌باشند. برخی که نمی‌توانند از گیاهان حمایت کنند، هنوز هم به عنوان خاک به حساب می‌آیند، زیرا از فرآیندهای خاکساز تأثیر پذیرفته‌اند. خاک‌ها در محیط‌های بسیار نامطلوب، مانند جنوبگان یک مثال از این مورد هستند. همچنین تعریف خاک شامل پیکره‌های طبیعی می‌باشد و قادر به حمایت از رشد گیاهان هستند، ‌با وجود اینکه بخش‌های ژنتیکی متفاوتی ندارند. برای مثال، رسوبات تازۀ آبرفتی و یا مواد جدید ایجاد شده در صورتی به‌عنوان خاک محسوب می‌شوند که بتوانند قابلیت رشد گیاهان را فراهم نمایند.