کتاب دستاوردهای نوین محیط زیست

کتاب دستاوردهای نوین محیط زیست نوشته‌ی سمیه حبیبی و آیگین امیدی شامل مقالات منتخب اولین گردهمایی علمی محیط زیست کاربردی TEHRAN 2019 است که به تحلیل و ارزیابی مباحثی چون مکان‌یابی مسکن مهر، ارزیابی کیفیت آب رودخانه برای مصارف شرب و کشاورزی، مسیریابی خطوط لوله در سیستم‌های انتقال آب و... می‌پردازد.

امروزه برای گسترش و عمران ناحیه‌ای مناسب برای هر منطقه، عواملی مانند تجزیه و تحلیل ساختار طبیعی و عوامل انسانی آن منطقه برای استقرار و پایداری هر کاربری ضروری است. مسکن مهر یکی از اقداماتی است که برای اقشار میانه حال و متمایل به پایین جامعه ایرانی در نظر گرفته شده است.

یکی از با اهمیت‌ترین عوامل ایجاد مسکن، مکان‌یابی درست و مناسب زمین می‌باشد و به دلیل داشتن ماهیت چند وجهی، عملی بسیار پیچیده و سخت است. بهره‌گیری از مدل‌های مختلف تصمیم‌گیری در مکان‌یابی بسیار اهمیت دارد. یکی از این روش‌ها به وسیله وزن‌دهی به معیارها، فرآیند تحلیل سلسلسه مراتبی AHP نام دارد. به وسیله این روش معیارها رتبه‌بندی خواهند شد و گزینه‌های مکان‌یابی هم انتخاب می‌شوند.

بعد از بررسی این اطلاعات لایه‌های مربوط به بخش‌های مورد نظر در محیط GIS بارگذاری و بعد از انجام وزن‌دهی‌های خاص عملیات تولید نقشه بر اساس بررسی سلسه مراتبی ارزش‌گذاری، ترکیب و در نهایت مکان بهینه به وسیله GIS مشخص می‌گردد.

کتاب دستاوردهای نوین محیط زیست (New Environmental Achievements) یک تحقیق تحلیلی - کاربردی است و از روش‌های اسنادی و میدانی برای جمع‌آوری و ارزیابی اطلاعات استفاده شده است. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد مکان‌یابی مسکن مهر با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی AHP و نرم افزار Arc GIS می‌تواند به بالا بردن کیفیت کار برنامه‌ریزان و افزایش کیفیت زندگی شهروندان کمک کند.

در بخشی از کتاب دستاوردهای نوین محیط زیست می‌خوانیم:

مکان‌یابی در علوم مربوط به زمین، عملیاتی است که طی آن فرد متخصص با ارایه نیازها، اهداف و اطلاعات وضعت موجود به دیگر کارشناسان، نظیر ترافیک، اقتصاد، جامعه‌شناسی، روانشناسی، جغرافیا، زمین‌شناسی، هواشناسی، زیست‌شناسی و جمع‌بندی آن‌ها در قالب نظرات و اهداف خود به دنبال دستیابی به بهترین انتخاب از انتخاب‌های موجود برای کاربری مورد نظر است. مکان‌یابی بهینه زمانی امکان‌پذیر است که محقق بتواند با توجه به اولویت‌ها ارتباط علمی و منطقی مناسبی میان اطلاعات و داده‌های به دست آمده از کارشناسان مرتبط با موضوع مکان یابی برقرار سازد (فاضل‌نیا و همکاران، 1389، 5).

انسان در جهت تحمل هزینه کمتر، حصول سود بیشتر و سهولت دسترسی به منابع، مکان فعالیت خود را انتخاب می‌نماید. لیکن با پیچیده‌تر شدن عوامل مؤثر در مکان یابی، به ناچار به استفاده از روش‌های علمی و مدرن (خصوصاً بعد از جنگ جهانی دوم) روی آورده است. در این راستا تئوری‌ها، نظریه‌ها و مدل‌های مختلفی ارائه شده که هرکدام دارای مزایا و معایبی بوده و برای کاربردهای خاصی در نظر گرفته شده‌اند.