کتاب سنا

کتاب سنا نوشته‌ی دینا نظرزاده، سرنوشت تلخ و گزنده‌ی دختری جوان را به تصویر می‌کشد که برای زندگی بهتر خانواده‌ی خود را رها کرده و راهی تهران می‌شود.

شخصیت اصلی رمان سنا، دختری به نام سپیده است که در خانواده‌ای محروم زندگی می‌کند. او همواره به دنبال راهی است تا شرایط زندگی خود را تغییر دهد و در نهایت راه خوشبختی خود را در ترک مادر تنها و پدر بیمار خود می‌بیند و راهی تهران می‌شود. سپیده نزد دوست دوران کودکی خود به نام ستاره در این شهر پناه می‌برد. دینا نظرزاده در این کتاب داستان مبارزه‌های زنان تنها را در جامعه‌ی امروزی ایران روایت می‌کند.

رمان پیش رو حاصل دو سال و نیم تحقیق و پژوهش نظرزاده در خصوص مناسبات اجتماعی جوانانِ امروزی است و بنابر گفته‌ی وی جرقه‌ی اصلی رمان بررسی انگیزه‌ی افرادی بود که با وجود شرایط قابل پذیرش از خانواده‌ی خود دلسرد می‌شوند و عکس‌العمل‌های نامتعارفی از خود بروز می‌دهند.

در بخشی از کتاب سنا می‌خوانیم:

دخترانی به نام‌های پرستو و آناهیتا بیش از سایرین اطراف مسعود بودند و چند باری که سپیده مشغول پذیرایی بود صمیمیتی را بین آن‌ها دید که برایش بسیار تازگی داشت. دیدن چنین چیزهایی به قدری عجیب بود که سپیده کم‌کم دچار وحشت می‌شد. وقتی در آشپزخانه خود را سرگرم کار می‌کرد تا روابط آزاد آن‌ها را از نزدیک مشاهده نکند اندیشید که این مناظر را تاکنون در هیچ کجا حتی تلویزیون هم ندیده است و اگر مادرش می‌فهمید سپیده کجاست و از چه کسانی پذیرایی می‌کند دیوانه می‌شد.

به تدریج شخصیتی که مسعود از خود برای سپیده ساخته بود شکل حقیقی به خود می‌گرفت. در تمام لحظات مهمانی به بهانه‌ی کار در آشپزخانه خود را از آن‌ها مخفی کرد. بی‌تردید دچار واهمه‌ای افزون شده بود و بیش از هر چیز به بدبینی‌های ستاره می‌اندیشید. جملات مسعود، زندگی گذشته و افکار برهم ریخته‌اش لحظه‌ای رهایش نمی‌کردند. آیا مسعود همان کسی بود که برای سپیده تعریف شد؟ آیا سپیده می‌توانست کارش را ادامه دهد در حالی که احساس امنیت را از دست ندهد؟ او دختری بود که سال‌ها با نجابت زندگی کرده بود، در حضور مردان غریبه به گونه‌ای خندیده بود که دندان‌هایش مشخص نشوند. بیش از کلامی‌که ضرورت داشت بیان نمی‌کرد، اما حالا دخترانی را می‌دید که از جنس او نبودند، دخترانی که آرایش داشتند، لباس نامناسب بر تن می‌کردند، بلند می‌خندیدند و از داشتن هرگونه ارتباطی با پسران نامحرم ابا نداشتند. سپیده احساس کرد از تمام دنیا جا مانده است، احساس کرد جایی در تاریخ باقی مانده است و کهنه و تاریخ گذشته است. چرا می‌بایست با دختران به روز اینقدر متفاوت باشد؟ قید و بندهای ناشی از رسوم خانوادگی به مانند زنجیرهایی بودند که او همه را پاره کرده و با تمام توان پا به فرار گذاشته بود. اینک با قدم گذاشتن در دنیای جدیدی سعی داشت فارغ از افکار مشوش گذشته شخصیت تازه‌ای بیابد. بیش از آن که به درست یا غلط بودن سنن و فرهنگ‌ها بیاندیشد به غرور و موقعیت خود به عنوان دختری در جامعه‌ی امروز می‌اندیشید.