کتاب آرشیوداری دیداری - شنیداری

کتاب آرشیوداری دیداری - شنیداری نوشته‌ی نورالله مرادی و وحید طهرانی پور، مباحث مربوط به ساختار، پیشینه، انواع محمل‌های دیداری شنیداری، مبانی، مجموعه‌سازی، سازمان‌دهی، نگهداری، خودکارسازی، دسترس‌پذیری و نیز توصیه‌هایی در زمینه‌ی اصول اخلاقی، نیازهای آموزشی، بهداشت و ایمنی در آرشیوهای دیداری - شنیداری را دربردارد.

نورالله مرادی، نویسنده‌ی این کتاب، سال‌ها مدیریت بزرگ‌ترین مجموعه‌ی منابع دیداری - شنیداری کشور یعنی آرشیوهای سازمان صدا و سیما را بر عهده داشته و بنیان‌گذار و مجری «طرح جدید آرشیوها» برای بهره‌گیری از روش‌های علمی آرشیوداری دیداری - شنیداری (Audiovisual Archiving) در این سازمان بوده است. 

بهره‌گیری از این تجارب و انتقال آن‌ها به زبانی ساده و آموزشی سبب شده است که مطالب این کتاب با اقبال کارشناسان، حرفه‌وران، آرشیوداران دیداری - شنیداری و دانش‌آموختگان کتابداری و اطلاع‌رسانی قرار گیرد و بارها تجدید چاپ شود. وحید طهرانی پور، نویسنده‌ی همکار این اثر، کارشناس ارشد کتابداری و اطلاع‌رسانی، پژوهشگر حوزه‌ی آرشیوداری دیداری - شنیداری و دارای آثار ترجمه‌ای و تألیفی در این زمینه است.

در بخشی از کتاب آرشیوداری دیداری - شنیداری می‌خوانیم:

شکل‌گیری آرشیوهای دیداری - شنیداری از اواخر سده‌ی نوزدهم آغاز شد. گرچه امروزه ارزش فرهنگی آثار دیداری - شنیداری روشن است، در سال‌های نخست پیدایش منابع دیداری - شنیداری، کم‌تر سازمانی به فکر نگهداری این منابع با ارزش بود.

از سال 1898، تصاویر متحرکی از مردم، اماکن، و رویدادهای واقعی تهیه شد. تنها دو سال پس از نخستین نمایش عمومی سینماتوگراف در پاریس، لندن، برلین، و نیویورک، شخصی به نام بولسلاف ماتوشفسکی که فیلم‌سازی لهستانی در خدمت نیکلامی دوم، تزار وقت روسیه بود؛ مانیفستی در پاریس منتشر کرد و خواستار ایجاد آرشیوهایی به صورت یک شبکه‌ی جهانی برای فراهم‌آوری و نگهداری محصول این فن‌آوری جدید و این منبع جدید ثبت تاریخ شد.

آکادمی علوم اتریش وین در سال 1899 به منظور گردآوری منابع شنیداری حاصل از مطالعات قوم نگاشتی، آرشیوی به نام فونوگرامارشیو تأسیس کرد. فونوگرامارشیو احتمالاً نخستین آرشیو صدای تأسیس شده در جهان است و همچنان به کار خود ادامه می‌دهد.

در سال 1900 کنگره‌ی قوم‌شناسی در پاریس قطعنامه‌ای تدوین و پیشنهاد کرد که همه‌ی موزه‌های انسان‌شناسی به مجموعه‌های خود، آرشیوهای فیلم مناسبی بیفزایند. در این قطعنامه آمده بود: «صرف داشتن چرخ یک گاری، تعدادی سلاح یا... برای درک کامل کاربرد آن‌ها کافی نیست. درک کامل کاربرد این وسایل تنها به کمک پیشینه‌هایی به صورت تصویر متحرک (فیلم) امکان‌پذیر است.»