معرفی و دانلود کتاب رابطه قدرت و عدالت در فقه سیاسی

معرفی کتاب رابطه قدرت و عدالت در فقه سیاسی

کتاب رابطه قدرت و عدالت در فقه سیاسی نوشته غلام سرور اخلاقی به بررسی قدرت در فقه سیاسی، عدالت در فقه سیاسی و تعامل قدرت و عدالت در فقه سیاسی می‌پردازد.

شناخت یک موضوع، بستگی به تعریف درست واژه‌های آن دارد. بنابراین برای بررسی رابطه‌ قدرت و عدالت در فقه سیاسی، لازم است در ابتدا با مفاهیم آن آشنا باشیم. لذا کوشش می‌شود، تعریف واژه‌های قدرت، عدالت و سیاست از نظر دانشمندان غیر مسلمان و مسلمان، به‌ ویژه فقهای اسلام بیان شده و نیز تعریفی از واژه‌های فقه و فقه سیاسی ارائه شود.

باید دانست کمتر واژه‌ای است که محققان و دانشمندان درباره تعریف آن، وحدت نظر داشته باشند. بنابراین نمی‌توان تعریفی جامع و مانع از این مفاهیم بیان نمود. با توجه به آن‌چه گفته شد، به تعریف و بررسی مفاهیم یاد شده خواهیم پراخت. قدرت توأم با عدالت از دیرباز آرزوی جامعه بشری بوده و اندیشمندان و سیاست‌مداران، نظریات متفاوتی در این زمینه ارائه داده‌اند.

مکاتب و قدرت‌های سیاسی مختلف، هر کدام ادعای تحقق عدالت اجتماعی را سر داده‌اند؛ ولی تاریخ و تجربه‌های عینی نشان داده که چنین ادعایی صرفا جنبه شعاری داشته است. آن‌ چه این آرمان دیرینه بشری را برآورده می‌سازد و عدالت اجتماعی را عملا تحقق می‌بخشد، قدرت و عدالتی است که در سایه فقه سیاسی تشکیل یافته باشد؛ زیرا چنین نظامی، منبعث از قانون الهی است که از هرگونه انحراف و خطا مصون است؛ از این‌ رو سعادت دنیوی و اخروی انسان و شاهراه قرب الی‌الله، فقط از این طریق میسر خواهد بود.

در بخشی از کتاب رابطه قدرت و عدالت در فقه سیاسی می‌خوانید:

صفت «خودخواهی» که از غرایز بسیار قوی در نهاد انسان است، به صورت‌های گوناگون در رفتار و کردار انسان بروز می‌کند و یکی از حالت‌های افراطی و شایع آن، حالت «انحصارطلبی» است که مانع تحقق عدالت اجتماعی می‌شود. اگر این خصلت در پندار و رفتار صاحبان قدرت پدید آید، نظام اجتماعی به سوی ظلم و بی‌عدالتی به پیش خواهد رفت؛ زیرا دست اندرکاران حکومتی را به سوی زیاده‌خواهی و در نتیجه تضییع حقوق دیگران سوق خواهد داد.

در روایات اسلامی از این خصلت به «استیثار» که ضد «ایثار» است، نام برده شده است. یعنی «ایثار» به معنای از خود گذشتگی و مقدم داشتن منافع دیگران بر منافع خود می‌باشد، اما «استیثار» به معنای حق ویژه برای خود در نظر گرفتن و زیاده خواهی و اندیشه دست‌یابی به هر نوع امتیاز و سودی که در اختیار دیگران است، می‌باشد. به عبارت دیگر: کسانی که اموال عمومی و امکانات خدادادی را که برای بهره‌برداری همگانی است، ویژه خود و نزدیکان خود سازند، اهل استیثاراند. انحصارطلبی بیشتر در نظام‌های استبدادی که عدالت در آن‌ها مفهوم ندارد، وجود دارد.

فهرست مطالب کتاب

پیش‌گفتار
کلیات و مفاهیم
بخش اول: چارچوب نظری
بخش دوم: قدرت در فقه سیاسی
بخش سوم: عدالت در فقه سیاسی
بخش چهارم: تعامل قدرت و عدالت در فقه سیاسی
ملاحظات نهایی
نتیجه‌گیری
فهرست منابع