کتاب صد مصداق سوءرفتار با کودکان و صد راهکار اثر محمدپارسا عزیزی

دیباچه
فصل اول: سوءرفتار در حوزه تربیت
تربیت صحیح چیست؟
1- آگاهی‌بخشی
2- حمایت‌گری
3- سازندگی و امیدبخشی
1- برچسب‌زنی منفی به کودک
راهکار 1: عملکرد کودک را نقد کنید، نه شخصیت او را
2- برچسب‌زنی مثبت به کودک
راهکار 2: عملکرد مثبت کودک را آن هم به شکل منطقی و متعادل نقد کنید
3- تحقیر کردن کودک
راهکار 3: عملکرد کودک را در خلوت نقد کنید و این نقد را توأم با راهنمایی، هدایت و پشتیبانی ارائه نمایید
4- بروز خشونت کلامی
راهکار 4: واژگان و عبارت‌های بازخوردی مناسب را تمرین کنید
5- بروز خشونت فیزیکی
راهکار 5: نگرش خود را نسبت به امنیت تغییر دهید
6- ترساندن کودک
راهکار 6: ترساندن را معطوف به خطرات واقعی کنید
7- از بین بردن فرصت تجربه‌اندوزی
راهکار 7: فرصت تجربه‌اندوزی کنترل‌شده و هوشمند را برای فرزند خود فراهم کنید
8- دلسوزی بیش از حد (از دست رفتن مسئولیت‌پذیری)
راهکار 8: مسئولیت‌های کودک را مشخص و او را در کارها مشارکت دهید
9- ارائه امکانات مختلف و متنوع به شکل افراطی
راهکار 9: در حیطه تأمین امکانات از دایره تعادل و آگاهی‌بخشی خارج نشوید
10- باج دادن به کودک
راهکار10: به جای باج دادن، استقامت هوشمندانه را در برابر کودک به کار گیرید
11- تنبیه افراطی
راهکار 11: تنبیه را به عنوان گزینه آخر، به شکل هوشمندانه مورد استفاده قرار دهید
12- تشویق افراطی
راهکار 12: تشویق باید منطقی، متعادل و توأم با آگاهی‌بخشی باشد
13- تشویق‌ شرطی‌ساز
راهکار13: تشویق کلامی و توأم با عشق و محبت را جایگزین تشویق‌های مالی و مادی کنید
14- انفعال تربیتی
راهکار: آگاهی‌بخشی را قبل و بعد از اشتباهات کودک در دستور کار خود قرار دهید
15- نادیده گرفتن کودک
راهکار 15: در ارتباط با تحقق خواسته‌های کودک، به شکل شورای نگهبان عمل کنید
16- محبت افراطی و توهم‌ساز
راهکار 16- درک کنید که سرنوشت کودک شما متکی به قاطعیت و جدیت شما در فرایند تربیت است
17- تبعیض قائل شدن بین فرزندان
راهکار 17: از قبل برای عملکردها و بازخوردهای خود برنامه‌ریزی کنید
18- الگوسازی غلط تربیتی
راهکار 18: عادت‌های بد خود را شناسایی و اصلاح کنید
19- ساده‌انگاری
راهکار 19: هشدارهای کارشناسان و افراد دلسوز و آگاه را جدی بگیرید
20- سخت‌گیری افراطی
راهکار 20: به فرزند خود اجازه دهید کودکی کند
21- وسواس‌ و رفتارهای متکی به آن
راهکار 21: بیماری وسواس خود را درمان و تعدیل کنید
فصل دوم: سوءرفتار در حوزه روابط و مشکلات خانوادگی
22- دعوا و بحث‌های شدید والدین با هم در حضور کودک
راهکار 22: کودک را از بحث‌های خود مجزا کنید
23- فحاشی و استفاده از الفاظ رکیک در گفت‌وگوهای جدی و شوخی
راهکار 23: پرده‌ها و حرمت‌های والدگری خود را حفظ کنید
24- بردن کودک به مهمانی‌ها و جمع‌های نامناسب
راهکار 24: کودک را فقط به مهمانی‌ها و جمع‌های مناسب و متناسب ببرید
25- تماشای فیلم‌ها و برنامه‌های نامناسب، نزد کودک
راهکار 26: برنامه‌هایی که کودکتان به صورت مستقیم یا غیر مستقیم می‌بیند را محدود و مشخص سازید
26- بروز شوخی‌ها و رفتارهای خارج از عرف، نزد کودک
راهکار 26: یادتان باشد که حضور کودک، فضا را تغییر می‌دهد
27- بدبین کردن کودک نسبت به والد دیگر و نقد او در جلوی کودک
راهکار27: اجازه دهید همسرتان مثل شما، همچنان قهرمان زندگی کودکتان باشد
28- بدبین کردن کودک نسبت خانواده و اقوام همسر
راهکار 28: به جای تخریب افراد، به کودک خود درباره ویژگی‌ها و پدیده‌های ناشایست هشدار دهید
29- مجبور کردن کودک برای مقایسه علاقه‌مندی به والدین و دیگران
راهکار 29: کودک را از دایره شوخی و سردرگمی خود خارج کنید
30- طلاق و اثرات آن بر کودک
راهکار 30: فضایی نسبتاً امن و کم‌حاشیه را برای طلاق خود ایجاد کنید
31- محروم‌سازی کودک از ملاقات با یکی از والدین و ایجاد حس تنفر نسبت به وی
راهکار 30: راهکاری کنترل‌شده و منظم برای ارتباط کودک با همسرتان فراهم کنید
32- کمرنگ کردن حضور خود در خانواده به بهانه‌های مختلف
راهکار 32: درک کنید که پول برای زندگی کردن است، نه هدف زندگی
33- درگیر شدن به روابط مشکوک و خارج از عرف
راهکار 33: همیشه به اصول صحیح زندگی خود پایبند باشید
34- قهر و قطع تعامل و گفت‌وگو در خانواده
راهکار 34: اصول صحیح گفت‌وگوی کارآمد، مؤثر و تقویت‌کننده روابط زناشویی را فرا گیرید
35- رفتارهای زناشویی کنترل‌نشده و درگیر شدن کودک در آن
راهکار 35: تمام احتمالات را برای برقراری روابط جنسی مد نظر قرار دهید
36- شوخی‌ها و رفتارهای تحقیرآمیز (نسبت به کودک) یا دارای محتوای جنسی
راهکار 36: شوخی‌های معطوف به کودک را به پدیده‌های امن محدود سازید
37- ایجاد فضایی کسالت‌بار و یکنواخت در محیط خانواده
راهکار 37: نگرش خود را اصلاح و تنوع و هیجان را به زندگی خود اضافه کنید
راهکار 37: زندگی خود را با ساعت ذهنی کودک کوک کنید
38- عدم پرداختن به کارهای مهمی مثل مطالعه
راهکار 38: روش عادت‌سازی را یاد بگیرید
39- غیبت کردن، تهمت زدن و بدگویی درباره دیگران (حتی غریبه‌ها)
راهکار 39: فقط عملکرد دیگران را، آن‌هم با هدف روشنگری نقد کنید
40- عدم برنامه‌ریزی برای تفریحات خاص و انرژی‌بخش
راهکار 40: قید تجمل را بزنید و متنوع زندگی کنید
41- بحث کردن درباره مشکلات زندگی جلوی کودک
راهکار 41: بحث‌هایی که کودک در آن‌ها درگیر می‌شود، فقط باید شامل دغدغه‌ها و مسائل خودش باشد
42- بحث کردن درباره مباحث فلسفی سخت و دلهره‌آور نزد کودک
راهکار 42: سؤالات چالشی بچه‌ها را جدی بگیرید و ساده و خلاصه و نمادین به آن‌ها پاسخ دهید
43- تغذیه غلط فکری کودک در حوزه موسیقی
راهکار 43: از موسیقی‌های اصیل به شکل تدریجی در کنار آهنگ‌های کودکانه بهره بگیرید
44- درگیری بیش از حد و افراطی به فضای مجازی
راهکار44: استفاده از فضای مجازی را نیز مثل تمام پدیده‌های زندگی محدود و برنامه‌ریزی کنید
45- فراهم آوردن تغذیه ناصحیح و زیان‌بار برای کودک
راهکار45: با استفاده از مشاوره‌ی یک کارشناس غذایی، برنامه غذایی سالم و متنوعی برای خانواده تهیه کنید
46- کثیفی، بی‌نظمی و به‌هم‌ریختگی فضای خانه
راهکار 46: با کمک خود کودک، نظم و آراستگی منزل را حفظ کنید
47- عدم بسترسازی مناسب برای درس‌خواندن و یادگیری کودک
راهکار 47: برای بسترسازی لازم برای یادگیری کودک برنامه‌ریزی کنید
48- دور کردن کودک از فضای خانواده به بهانه‌ی درس و تحصیل و یادگیری
راهکار 48: در هیچ‌چیزی حتی تحصیل از مسیر تعادل خارج نشوید
فصل سوم: سوءرفتار در حیطه‌ی ارتباط کودک با هم‌سن و سالانش
49- تنبیه و تحقیر کردن کودک نزد هم‌سن‌هایش
راهکار 49: حتی آگاهی‌بخشی به کودک را نیز باید به شکل هوشمندانه مدیریت کنید
50- مقایسه کودک با هم‌سن و سالانش
راهکار 50: کودکتان را فقط با خودش مقایسه کنید
51- تحمیل شجاعت کاذب به کودک
راهکار 51: آگاهی‌بخشی، حمایت و پشتیبانی، بهترین راه برای تعدیل ترس‌های غیر‌منطقی کودک است
52- دخالت بی‌جا و راهنمایی‌های کاذب در بازی کودکان
راهکار 52: آموزش در حیطه بازی را به موارد مورد درخواست کودک محدود کنید
53- دفاع بی‌جا از کودک در برابر کودکان دیگر
راهکار 53: دخالت خود را فقط به خطرات واقعی و جدی محدود کنید
54- قرار دادن کودک در شرایط غیرقابل کنترل
راهکار 54: آموزش کودک باید دقیقاً متناسب با شرایط سنی‌اش باشد
55- نادیده گرفتن کودک در جمع
راهکار55: توجه مدیریت‌شده و هوشمند، کودک را آرام می‌کند
56- مجبور ساختن کودک به خودنمایی در جمع
راهکار 56: به صورت جدی از نمایش کودک جلوگیری کنید
57- تحمیل اراده خود به کودک در حوزه انتخاب‌ها
راهکار 57: به کودک متناسب به سنش آزادی و اختیار انتخاب بدهید
راهکار 57: روابط عاطفی خود با فرزندتان را از مسیر آگاهی‌بخشی، حمایت و همدلی تقویت کنید
58- محدود کردن بیش از حد کودک در حوزه معاشرت با هم‌سن و سالانش
راهکار 58: دامنه خطوط قرمز خود را مشخص و محدود نگه دارید
59- بدبین کردن کودک نسبت به هم‌سن و سالانش
راهکار 59: در حیطه کنترل روابط، به عرف‌های اجتماعی بسنده کنید
60- بی‌تفاوتی نسبت به اشتباهات خطرناک کودکان در معاشرت با یکدیگر
راهکار 60: اصول ایمنی و آگاهی‌بخشی درباره چهارچوب‌های رفتاری در تعامل کودکان را فراموش نکنید
61- مجبور کردن کودک به رفتار کردن مثل بزرگ‌ترها در جمع کودکان
راهکار 61: اجازه دهید کودک، کودکی کند
62- انجام مسئولیت‌های کودک در کارهای شخصی و گروهی کودکانه
راهکار 62: وظیفه شما حمایت است، هرگز مسئولیت کودکتان را انجام ندهید
63- تحسین و تمجید افراطی کودک در جمع
راهکار 63: تشویق باید هوشمندانه و متکی به دستاوردهای واقعی باشد
64- دادن امکانات و مزیت‌های خاص به کودک در هنگام معاشرت با هم‌سن و سالانش
راهکار 64: امکانات فرزند خود را در حد میانگین جمعی که در آن حضور می‌یابد نگاه دارید
فصل چهارم: تحمیل هدف و رؤیا به کودک
65- فرافکنی رؤیاهای دست‌نیافته خود به کودک
راهکار 65: به فرزند خود زندگی کردن را یاد بدهید
66- تحمیل عقاید و باورهای خود به کودک
راهکار 66: اجازه دهید کودک بیشتر از طریق شهودی و عقلانی باورهای خود را بسازد
67- تحمیل تحصیل در رشته‌های خاص به کودک
راهکار 67: علاقه تحصیلی کودک را شناسایی و مورد حمایت قرار دهید
68- تخریب بستر تجربه‌اندوزی و یادگیری فرزند در سنین نوجوانی (با هدف تحمیل نظر خود)
راهکار 68: باور کنید که کنکور و دانشگاه آن‌قدرها هم مهم نیست
69- مجبور کردن کودک به دنبال کردن حرفه خود
راهکار 69: کار کردن کودک را فقط به بحث یادگیری و مهارت‌آموزی‌اش محدود کنید
70- درگیر کردن فرزند به مشکلات کاری خود
راهکار 70: همیشه رویکردی امیدبخش نسبت به کودک داشته باشید
71- سوءاستفاده از کودک در مسیر درآمدزایی برای خانواده
راهکار 71: اگر واقعاً ضروری است، زمینه کار مناسب کودک خود را ایجاد کنید
72- عدم آموزش مدیریت پول و دارایی در دوران کودکی و نوجوانی
راهکار 72: هوش مالی را به فرزند خود یاد دهید
فصل پنجم: سوءاستفاده جنسی و شبه‌جنسی
73- آرایش کردن افراطی کودک
راهکار 73: زیباسازی کودک را به آراستگی محدود کنید
74- شوخی با بخش‌های حساس بدن کودک
راهکار 74: تلاش کنید کودک تا قبل از دوران تناسلی، اصلاً متوجه آلت جنسی‌اش و مسائل جنسی نشود
75- تحقیر کردن و ترساندن کودک به لحاظ جنسی
راهکار 75: هرگز برای تنبیه و خنده به آلت جنسی کودک اشاره نکنید
76- واکنش‌های شدید و افراطی نسبت به توجه کودک به آلت تناسلی‌اش
راهکار 76: از انفعال و حواس‌پرتی هوشمندانه برای رفع کنجکاوی کودک استفاده کنید
77- بوسه‌ها و نوازش‌های خارج از عرف
راهکار 77: بوسیدن کودک توسط خودتان و دیگران را مدیریت کنید
78- بی‌تفاوتی نسبت به کشش‌های جنسی کودک به والدین یا بزرگ‌ترها
راهکار 78: در حد محدود نادرستی و ناهنجار بودن رفتارهای جنسی را به کودک توضیح دهید
79- بهره‌برداری جنسی از کودک
79- کودک شما نیازمند مراقبت و هوشیاری تمام‌وقت شماست
80- عدم توجه به شیطنت‌های کودک با هم‌سن و سالانش
راهکار 80: هرگز کودکان را به مدت طولانی با هم تنها نگذارید
راهکار 81- کودک شما فقط می‌تواند پیش اقوام و دوستان قابل اعتماد و خانم بماند
82- سوءاستفاده از زیبایی کودک در فضای مجازی
راهکار 82: انعکاس عکس‌ها، فیلم‌ها و تصاویر کودک غیر از شکل عرفی و معمول ممنوع است
83- سوءاستفاده از زیبایی کودک در فضای واقعی
راهکار 83: نیازهای خود را از طریق توجه به شخص خود تأمین کنید نه کودک
84- سوءاستفاده از کلام‌های خارج و غیراخلاقی از عرف کودک برای جلب توجه
راهکار 84: فرزند شما باید از ادبیات گفتاری و رفتاری مناسب با سنش بهره ببرد
85- عدم توجه به اصول امنیتی در هنگام روابط زناشویی
راهکار 85: از آگاهی کودک، نسبت به روابط زناشویی به صورت جدی جلوگیری کنید
86- ترساندن کودک در قالب شوخی و بازی
راهکار 86: محور تلاش خود را تقویت امنیت روانی کودک خود قرار دهید
87- ترساندن کودک نسبت به تنها گذاشتن او
راهکار 87: در هر شرایطی، کودک خود را از حمایت و همراهی همیشگی خود مطمئن سازید
88- گرایش کودک به اعتیاد در قالب شوخی
راهکار 88: کودکان را به صورت جدی از مواد مخدر و مشروبات الکلی دور کنید
89- معتاد کردن کودک به قرص‌های خاص
راهکار 89: هرگز بدون مشورت و تجویز دکتر به فرزند خود قرص ندهید، حتی مسکن
90- معتاد کردن کودک به مواد مخدر
راهکار 90: کودک را درگیر سنت‌های قدیمی نکنید
91- استعمال مواد مخدر و مشروبات الکلی نزد کودک
راهکار 91: به اهمیت الگوپذیری کودک از والدین توجه داشته باشید
92- استفاده از وسایل ترسناک در بازی‌ها
راهکار 92: مقیاس ترسناک بودن یا مخرب بودن وسایل و بازی‌ها را از منظر بزرگسالی تعیین نکنید
93- استفاده از وسایل خطرناک و مخرب در بازی‌ها
راهکار 93: کودک خود را به سمت بازی‌های خلاقانه، گروهی و مهارتی سوق دهید
94- دور کردن کودک از طبیعت
راهکار 94: برای حضور مؤثر فرزندتان در طبیعت برنامه‌ریزی کنید
95- ترساندن کودک از حشرات
راهکار 95: برای مدیریت ترس‌های غیرخردمندانه خود برنامه‌ریزی و تلاش کنید
96- ترساندن کودک از حیوانات
راهکار 96: آگاهی‌بخشی هوشمندانه‌ای در ارتباط با حیوانات را در پیش بگیرید
97- شکست دادن افراطی کودک در بازی‌ها
راهکار 97: به کودک اجازه دهید در حد معقول خودنمایی کند
98- باختن افراطی به کودک در بازی‌ها
راهکار 98: به کودک اجازه دهید در حد معقولی واقع‌بینی خود را تقویت کند
99- وارد کردن کودک در بازی‌های نامناسب نسبت به سنش
راهکار 99: مشخصات و الزامات بازی کودک را مد نظر قرار دهید
100- عدم نظارت بر بازی کودک مخصوصاً در حوزه دیجیتال
راهکار 100: با نظارت و آگاهی‌بخشی بازی کودک را تحت کنترل در آورید
منابع